Beeldende kunst

Tien jaar licht. Schilder Frank Lisser is gefascineerd door licht, weer en tijd. Op de middag van 31 december 1990 begon hij voor het eerst het uitzicht vanuit zijn atelier in het Noord-Hollandse Weesp te schilderen. Het ging hem om het laatste licht van het jaar, het licht dat in dat jaar nog één keer viel op een aantal flats, een spoorlijn en een rondweg. Tien jaar lang, tot en met 31 december 1999, heeft Lisser op die laatste dag van het jaar en ten slotte ook op de laatste dag van de eeuw en van het millennium een schilderij van het licht gemaakt. In die tien jaar is het moment van het schilderen belangrijker geworden dan het schilderij. Sinds 1995 wil hij zijn doeken acteraf niet meer corrigeren en in 1997 nam hij zich ook voor om niet langer dan tien minuten aan de voorstelling te werken om daarmee het spontane en het vluchtige in de weergave van het licht te behouden. Toevallig was de schilder in die tien jaar ook getuige van de verandering die zich in het omringende stads- en landschap voordeed: de lege ruimte ten noorden van zijn Weesper atelier werd praktisch volgebouwd. De complete serie die 53 werken (er zijn ook schetsen bij) omvat, is te zien in Galerie Hoogenbosch in Gorredijk (Stationsweg 66), t/m 30 januari.

Duitse wilden. De Kunsthal in Rotterdam (Westzeedijk 341, maar ook vanuit het Museumpark te bereiken) wijdt de grote winterpresentatie aan het Duitse expressionisme. Als uitgangspunt dient de collectie van het Duitse verzamelaarechtpaar Paul en Martha Rauert die in het begin van de vorige eeuw werk aankochten van de toen zo omstreden kunstenaars als Emil Nolde en Karl Schmidt-Rottluff. Voor de expositie werden aanvullingen verkregen uit tal van Duitse musea die werk leverden van Erich Heckel, E.L. Kirchner, Franz Radziwil en Paula Modersohn-Becker. Daarmee is een vrijwel compleet beeld van deze stroming van de 'wilden' (de Duitse tegenhangers van de Franse fauvisten) ontstaan. T/m 19 maart.

Glas en keramiek

Peter Lane. De Britse kunstenaar Peter Lane maakt uiterst fraaie porseleinen schalen en kommen. In zijn nieuwe werk, dat vanaf dit weekeinde te zien is bij Galerie Terra in Delft (Nieuwstraat 7) overheersen de heldere kleuren. Lane glazuurt de klei niet langer, maar geeft ze al polijstend een gladde huid. Door toepassing van bijzondere kleuren en een aparte lichtwerking die eigen is aan het porselein, ontstaat een uitzicht op landschappelijke vormen. Lane noemt zijn schalen 'skies', waarmee hij verwijst naar de luchten boven de landschappen. T/m 26 februari.

Richard Meitner. Een virtueel museum van kennis en geloof, van wetenschap en kunst, dat suggereert de van oorsprong Amerikaanse glaskunstenaar Richard Meitner met zijn expositie in Galerie Braggiotti in Amsterdam (Singel 424). Meitner (in 1949 geboren, werkzaam als docent van de glasopleiding aan de Rietveld Akademie in Amsterdam), behoort tot de interessantste figuren van de Nederlandse glaswereld, die keer op keer nieuwe wegen verkent en voortdurend zijn eigen werkwijze en de manier hij met glas omgaat ter discussie stelt. Voor de expositie bij Braggiotti heeft hij zich met de wereld van de wetenschap beziggehouden. Niet op een pseudo-deskundige wijze, maar speels en verkennend, zodat een bonte rij van instrumentachtige objecten is ontstaan die gedachten aan de meest waanzinnige uitvindingen en experimenten oproept. T/m 22 januari.

Fotografie

Ronny van de Velde. De Antwerpse kunsthandelaar en galeriehouder Ronny van de Velde (IJzerenpoortkaai 3) bezit museaal aandoende ambities. Een enkele keer doet de prachtig verbouwde zaak aan een galerie denken, maar meestal worden hier exposities gehouden die een vergelijking met die in de omliggende musea glansrijk kunnen doorstaan. Voor weer zo'n museale presentatie trok Van de Velde de lades van zijn eigen collectie open en haalde daar een reeks foto's uit de 19de eeuw uit, die allemaal de stad Antwerpen als onderwerp hebben. Het gaat om zeer vroege fotografie uit de jaren 1847-1880, die in het geval van de Scheldestad een mooi tijdsbeeld geven. Antwerpen bevond zich in de tweede helft van de 19de eeuw in een fase waarin werd afgerekend met oude, soms nog uit de middeleeuwen daterende bebouwing die zoals in het centrum voor een onontwarbare kluwen van straatjes en steegjes zorgde. Foto's laten zien dat op een bepaald punt achter het fameuze Steen verschillende straten over en onder elkaar liepen. Schepen konden in de 19de eeuw tot diep in het centrum komen. Zo hadden rijnaken het uitzicht op de kathedraal en was ook de Zuidbuurt, waar nu een immens parkeerplein ligt, in feite één grote kade waar schepen uit de meest exotische landen aanlegden. Een expositie van veel weemoed, ook voor wie Antwerpen niet zo goed kent. T/m 27 februari.

Theater

Het geheugen van water. Onder regie van Antoine Uitdehaag speelt Het Nationale Toneel 'Het geheugen van water' van de Engelse schrijfster Shelagh Stephenson. Na het overlijden van hun moeder keren drie dochters terug naar het ouderlijk huis. Ontaardende herinneringen met Will van Kralingen, Antoinette Jelgersma en Oda Spelbos. T/m 27/1 Haagse schouwburg, 28/1 Alkmaar, 29/1 Eindhoven, 1/2 Den Bosch, 2/2 Arnhem, tournee t/m 25/3.

De herinnering. Toneelschrijver en regisseur Lodewijk de Boer vervolgt met 'De herinnering' bij toneelgezelschap De Appel zijn queeste naar collectieve herinnering. In 'De herinnering' treden Zarah Leander, Anne Frank, een SS-officier en een aartsbisschop aan. Met Sacha Bulthuis, Marcel Ott en Hannah van der Sande. 22/1 t/m 18/3 Appeltheater in Scheveningen.

Marathon. Met MF2000 houdt het Noord Nederlands Toneel een theatermarathon van drie toneelstukken. Koos Terpstra regisseert Becketts 'Wachten op Godot' in de Machinefabriek (25 t/m 29/1), Thomas Bernhards 'Op de hoogte, reddingspoging onzin' is een locatievoorstelling in het voormalige Kantongerecht (3 t/m 12/2) en 'Een sprookje over de dood' speelt in het Groningse crematorium (17 t/m 26/2).

Om de macht. Elsje de Wijn en Hans Leendertse spelen in 'Om de macht' een gevallen dictator en zijn vrouw, die in hun paleis op de verlossende helikopter wachten. Ze lijken op alle dictatorparen: zij houdt van schoenen en van verborgen microfoons; hij van zijn hondje Nero en van alles wat glimt. Onder regie van Niek Barendsen, die ook het script schreef. T/m 25/1 theater Bellevue in Amsterdam, 27/1 Zoetermeer, 29/1 dorpstheater Wormer, 29/1 Wormer, tournee t/m 17/2.

Het Vervolg. Onder regie van Het Vervolgleider Hans Trentelman spelen Jonge Gasten (aankomende spelers die bij Het Vervolg onderdak vinden) de 'hysterische comedy Donuts & Hot Dogs' van Nicky Silver in de vertaling van Marcel Otten. T/m 12/2 in het Maastrichtse Vervolgtheater, 31/1 en 1/2 Venlo.

Bloeddorst. Met 'Bloeddorst' onderzoekt theatergezelschap Hollandia de moordzuchtige drijfveren van de mens. Fragmenten uit Vondels Gijsbrecht, Shakespeare's Macbeth en de ontmoeting tussen Mladic en Karremans in Srebrenica. Met Peter Paul Muller en Jeroen Willems. T/m 22/1 Rotterdamse schouwburg, 1 t/m 5/2 Amsterdamse Brakke Grond, tournee t/m 26/2.

Maarten & Nicolien. De voormalige Werkteaterkern Helmert Woudenberg, Marja Kok en Shireen Strooker spelen 'Maarten & Nicolien - Het Bureau thuis' naar dialogen uit J.J. Voskuils eerste vier delen van zijn romancyclus Het Bureau. Première vanavond in Stadsschouwburg Utrecht, verder 25/1 Oss, 27/1 Laren, 29/1 Alphen a/d Rijn.

Kleinkunst

Job Schuring en Rutger Laan werken samen in een voorstelling met cabaret en muziek. Een bijbelse musical waarin Job het slachtoffer wordt van een weddenschap tussen God en de duivel. 'Nu nog nieuwer', 20/1 in C-drie in Soest, 21 en 22/1 in Theater de Teerstoof in Schiedam.

Jeroen van Merwijk en Bavo Galama vormen een niet voor de hand liggende theatercombinatie, gaan samen op zoek naar dartele gedachten en de bron van depressieve gevoelens. 'De omgekeerde wereld' staat komende dagen in de Kleine Komedie in Amsterdam, 25 tot 29/1.

Niet Uit Het Raam (NUHR) met fysiek, verbaal en muzikaal geweld in de voorstelling 'Kruistocht'. Voor bezoekers met een stortbetonnen hersenpan en een gepantserde onderbuik. 21/1 in Schouwburg Amstelveen, 24/1 in theater de Flint in Amersfoort.

Literatuur

Grote dichters in de Grote Kerk. De gelauwerde dichters Eva Gerlach, Rutger Kopland en Harry ter Balkt zullen voorlezen uit eigen werk, en Michaël Zeeman gaat met hen in gesprek. 23/1 in de Grote Kerk in Enschede, 14.30 uur.

Martin Bril en Rogier Proper geven hun visie op de Bijbel, 'Adam en Eva. Het allereerste soapverhaal'. In afleveringen te volgen op website www.soapkalender.nl. Deze week deel 4.

W.F. Hermans wordt geëerd op het symposium 'Eerst de maan, nooit de zon'. Korte persoonlijke beschouwingen van onder anderen Henk Hofland, Lolle Nauta en Xandra Schutte. In de Stadsschouwburg de Harmonie in Leeuwarden, 22/1, 20.30 uur.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden