Review

Beeld in de berm: Henk Visch

Niet echt langs de snelweg, maar wel een beeld om even bij stil te staan: een bronzen figuur, zwaaiend met twee hoeden. Het beeld is 5,40 meter hoog en werd gemaakt door beeldhouwer Henk Visch, in opdracht van het comité Nationaal Canadees Bevrijdingsmonument.

,,Het idee was', zo vertelt Jan Heerze van het comité, ,,een monument te maken dat niet alleen terugkijkt op alle ellende, maar toch ook niet alleen de waanzinnige euforie van de bevrijding uitdrukt. Er moest iets van vreugde in zitten, en ook iets meditatiefs, iets dat uitnodigt tot bezinning. Dat is gelukt, denk ik. Als je 'm van verre ziet dan denk je: wat een gek beeld, wat een raadsel... zwaaien met twee hoeden. Als je dichterbij komt zie je dat ie een beetje verdrietig is. Het beeld traant namelijk. Niet het hele jaar door, want met vorst draai ik de waterkraan dicht, maar in principe huilt het beeld.'

Vorig jaar werd het monument onthuld in een plantsoen tegenover Paleis 't Loo, waar op het laatste van de Tweede Wereldoorlog het hoofdkwartier van het Canadese leger was gevestigd. Volgens het comité werd het hoog tijd voor een monument op die plek. Hoewel de band tussen Canada en Nederland om de vijf jaar extra wordt aangetrokken door middel van nationale defilés van veteranen uit beide landen, zal daar toch binnen afzienbare tijd een eind aan komen. Heerze: ,,Gezien de leeftijd van de deelnemers zal het levende monument in de vorm van zo'n defilé niet lang meer bestaan. Daarom is het goed dat we nu een blijvend monument hebben dat uitdrukking geeeft aan onze gevoelens van dankbaarheid en van verbondenheid met Canada.'

Een bijzonder aspect aan de wuivende figuur in Apeldoorn is, dat er naar alle waarschijnlijkheid een tweede komt. Toen Henk Visch nog bezig was met dit beeld, ontstond al het idee om dezelfde figuur ook in Canada te plaatsen. Om precies te zijn in Ottawa, waar het ministerie voor veteranen is gevestigd. Het was niet zeker of dit zou lukken, want het zou veel geld kosten. Maar, uitgaande van een goede afloop, heeft Henk Visch geen eenmalige mal voor zijn beeld laten maken, maar één waaruit een tweede, precies dezelfde bronzen figuur gegoten kan worden.

De fondsen voor een tweede beeld worden vooral in Canada gezocht en dat gaat makkelijker dan je zou denken. Jan Heerze: ,,Het treft ons iedere keer weer bijzonder hoeveel belangstelling Candadezen hebben voor Nederland. Dat komt natuurlijk niet alleen door de oorlog, maar ook door de hoeveelheid emigranten die vanuit Nederland in Canada terecht is gekomen. Maar dat de Canadezen die verwantschap zo sterk voelen, dat realiseren wij ons in Nederland helemaal niet. Wist u dat er in Canada twee Nederlandstalige kranten verschijnen?'

Nu is het dan bijna zover. De 250.000 tot 300.000 gulden die nodig zijn om het beeld te maken zijn bijna binnen. Het beeld zal in Nederland worden gegoten en dan in twee delen worden overgevlogen en in Ottawa gemonteerd. Het beeld wordt zo neergezet dat het vis-à-vis staat met het beeld in Apeldoorn.

Jan Heerze: ,,Natuurlijk is het een heel gedoe om een tweede 'zwaaiende figuur' in Canada te plaatsen. Maar het is de moeite waard. Het is toch een prachtig idee om, als je voor het beeld in Apeldoorn staat, te bedenken dat er aan de overkant van de oceaan precies zo'n zelfde beeld staat te zwaaien? Als dat geen verbondenheid uitdrukt...'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden