Bedrijfje niest, wereld verkouden

Financiële sores Chinese zonnepanelenbouwer zorgen voor domino-effect op grondstoffen- en aandelenmarkten

Wat heeft een klein Chinees zonnepanelenbedrijf te maken met de wereldwijde koperprijs? Veel, zo bleek deze week. Sinds Chaori, het Chinese bedrijf in kwestie, een week geleden aankondigde dat het de rente op zijn uitstaande leningen niet langer kan voldoen, is de koperprijs met ruim 7 procent onderuitgegaan. En het blijft niet bij koper alleen: ook de prijs van ijzererts, aluminium en zink dook omlaag. Zelfs het verlies deze week van de wereldwijde aandelenbeurzen wordt voor een belangrijk deel toegeschreven aan Chaori.

Nu is Chaori zelf veel te klein om dergelijke schokgolven door financiële markten te doen gaan. Maar het bedrijf was het eerste in China dat daadwerkelijk verstek liet gaan bij een rentebetaling op zijn schulden. Voorheen sprong de Chinese overheid consequent bij om faillissementen te voorkomen. Dat de Chinese regering nu toestaat dat bedrijven failliet gaan, is het signaal voor beleggers om heel nerveus te worden, zegt econoom Casper Burgering van ABN Amro. "Het heeft gezorgd voor een domino-effect op de financiële markten. Het sentiment bij beleggers is fors gedaald."

In de eerste plaats zorgt het faillissement voor vragen over de stand van de Chinese economie. Staat die er misschien toch slechter voor dan eerder gedacht? "We zagen al slechte cijfers over de industriële productie in China, en ook de export daalde in februari flink", zegt Burgering. Omdat China in veel grondstoffenmarkten met afstand de grootste afnemer is, leidt dat ertoe dat beleggers hun posities in die markten terugschroeven. "Op de kopermarkt is China goed voor meer dan 45 procent van de wereldwijde consumptie, voor overige metalen geldt een soortgelijk aandeel. Dat zet de prijzen flink onder druk."

Daar komt bij dat grondstoffen als koper en ijzererts de laatste jaren erg populair waren als onderpand bij financieringsconstructies. Dat werkt als volgt: een lading koper in China wordt gebruikt als onderpand voor een lening bij een Amerikaanse bank, vanwege de zeer lage rente daar. Het geld van die lening wordt geïnvesteerd in Chinese fondsen, waar bedrijven als Chaori in zitten, met een hoog rendement. Het risico is zeer klein, want de Chinese overheid liet tot voor kort bedrijven toch niet failliet gaan. Succes verzekerd, zo leek het althans lange tijd voor Chinese beleggers. Het leidde tot een overvloed aan koper in het land - er zijn foto's van hele parkeerplaatsen vol met koper omdat de pakhuizen al vol lagen. Nu er daadwerkelijk bedrijven failliet gaan, worden dit soort financieringsconstructies versneld teruggedraaid. Het koper komt vrij en zal de komende tijd de markt overspoelen met extra aanbod, waardoor de prijzen wel omlaag moeten gaan.

Het soort financiële constructies als met koper leidde er ook toe dat Chinese bedrijven in steeds grotere mate afhankelijk werden van goedkope schuldfinanciering. Naar schatting zit in allerhande obligaties, vermogensbeheerproducten en andere leenconstructies een waarde van 210 procent van de totale Chinese economie.

Het is de Chinese overheid al tijden een doorn in het oog dat beleggers er blindelings op vertrouwen dat de staat ze wel redt bij moeilijkheden. Donderdag liet de Chinese premier Li Keqiang daarom weten dat de komende tijd een golf aan bedrijven in betalingsproblemen zal komen - én dat de Chinese overheid alleen zal ingrijpen als er sprake is van een 'systeemrisico'. Dat moet ervoor zorgen dat investeerders weer gaan letten op het risico van bedrijven, en minder gebruik gaan maken van ingewikkelde leenconstructies om het rendement op te krikken.

Ruimte voor daling
De flinke daling van de koperprijs deze week zal op korte termijn nog weinig effect hebben, zo stelt ABN Amro-econoom Casper Burgering. "Gebruikers van koper zitten vaak vast aan langetermijncontracten met een vaste prijs, dus die merken er op korte termijn weinig van. En voor de producenten geldt dat de marktprijs nog altijd een stuk hoger ligt dan de productiekosten. Er is dus nog ruimte voor een verdere daling voordat zij in de problemen komen. Bij metalen als aluminium, nikkel en zink is er minder ruimte - als daar de prijs verder daalt, zullen producenten in de problemen gaan komen."

Grote mijnbouwbedrijven als Rio Tinto, Anglo American en BHP Billiton zijn deze week grote dalers op de beurs. De mogelijke terugval in vraag uit China kan de winst van deze bedrijven flink schaden. De nummer drie op de markt voor ijzererts BHP Billiton stelde vorige maand dat een daling van de prijs met 1 dollar per ton het bedrijf uiteindelijk 120 miljoen dollar minder winst oplevert.

De afgelopen week daalde de prijs voor ijzererts met 4 dollar.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden