Bed, bad en brood: strijdpunt was van mijlenver te zien

VVD en PvdA zoeken op hoogste niveau naar antwoord op Europese uitspraak

Tot laat overlegden de partijtoppen van VVD en PvdA gisteravond over de uitspraak van de Raad van Europa die Nederland gebiedt opvang te regelen voor vreemdelingen. Dat terwijl die uitspraak niet bepaald uit de lucht komt vallen. Eerder kwam het Europees Comité voor Sociale Rechten, onderdeel van de Raad van Europa, al twee keer tot hetzelfde oordeel. Waarom was er dan nog geen oplossing?

Vooropstaat dat het een lastig vraagstuk is voor de twee coalitiepartijen, want de te overbruggen verschillen zijn groot. Waar de PvdA ronduit voorstander is van opvang van afgewezen asielzoekers, want wel zo humaan, vreest de VVD voor een toeloop van asielzoekers als deze hoe dan ook op onderdak kunnen rekenen.

Beide partijen hebben zich al anderhalf jaar op deze situatie kunnen voorbereiden. In die tijd deed het Europees Comité voor Sociale Rechten een voorlopige en definitieve uitspraak. De strekking beide keren: Nederland handelt in strijd met het Europees Sociaal Handvest door vreemdelingen niet van bed, bad en brood te voorzien.

Daar kwam gisteren alleen nog het formele oordeel van het Comité van Ministers bij. Daarin zitten alle ministers van buitenlandse zaken van de 47 landen die bij de Raad van Europa zijn aangesloten. Traditiegetrouw moedigen zij een land aan om aan de slag te gaan met de schendingen van het Handvest.

Zo ook bij deze kwestie. Het Comité stelt in haar verklaring dat Nederland onderdak moet bieden aan afgewezen asielzoekers en andere vreemdelingen. "Het recht op onderdak is nauw verbonden met de menselijke waardigheid van ieder persoon, ongeacht zijn verblijfsstatus", schrijven de ministers. Die zeggen uit te kijken naar de stappen die Nederland gaat zetten om aan het Handvest te voldoen.

Dat mag vrijblijvend klinken, veel meer kunnen de ministers niet doen. De Raad van Europa is een mensenrechtenorganisatie waarbij landen zich kunnen aansluiten, geen gerechtelijk instituut dat beleid kan opleggen. Dat maakt uitspraken nog niet vrijblijvend, vindt de PvdA. Als andere landen het Handvest schenden, tikken we ze op de vingers. Als Nederland niets doet nu het zelf fout zit, kan het dat niet meer geloofwaardig doen.

Voormalig staatssecretaris Fred Teeven (VVD, veiligheid en justitie) heeft zich net als de VVD-fractie nooit voorstander getoond van een ruimere opvang. Alleen wie meewerkt aan terugkeer, moet daarop kunnen rekenen, vinden de liberalen. Teeven gedoogde weliswaar de nachtopvang die gemeenten na eerdere uitspraken optuigden en beloofde begin dit jaar zelfs zijn portemonnee daarvoor te trekken, maar een definitieve oplossing schoof hij voor zich uit.

Eerst dat oordeel van het Comité van Ministers afwachten, hield hij vol. Nu die uitspraak er ligt, kan zijn opvolger Klaas Dijkhoff niet veel tijd meer rekken. Opzijschuiven kan ook niet; daar neemt de PvdA geen genoegen mee. Gezien de overduidelijke meningsverschillen zal de coalitie snel een brug willen slaan. Hoe langer de zaak blijft sudderen, hoe meer deze onder het vergrootglas komt te liggen.

Via het Vondelpark in een gekraakt kantoorpand

De groep van ongeveer zeventig uitgeprocedeerde asielzoekers, die maandag uit de Vluchtgarage in Amsterdam werd gezet, streek gistermiddag neer in het Vondelpark. Daarna nam de groep haar intrek in een gekraakt kantoorpand in het westen van de stad. Na de ontruiming uit de Vluchtgarage brachten ze een nacht door in een provisorisch tentenkamp in de Pijp. Toen ze ook daar weg moesten, vonden ze een nacht onderdak in krakersbolwerk Vrankrijk. Burgemeester Eberhard van der Laan benadrukte bij Nieuwsuur dat de mensen van vijf uur 's middags tot negen uur 's ochtends in de opvang terechtkunnen. Daar krijgen ze 'bed, bad en brood'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden