Bang voor het konijnenkwaad

fokkerij | Een nieuwe variant van het dodelijke konijnenvirus RHD zorgt voor onrust onder liefhebbers. Zoals Jan Vijfvinkel uit Limburg.

Al vanaf zijn zesde jaar is de inmiddels 52-jarige Jan Vijfvinkel uit het Limburgse Heythuysen in de ban van konijnen. In de schuur achterin de tuin van zijn hoekhuis fokt hij inmiddels al vele jaren het kleinste konijnenras: de kleurdwerg.

Vier weken geleden trof hij zomaar een dood dier aan in een hok. Even vreesde Vijfvinkel dat het nieuwe, zwaar besmettelijke konijnenvirus RHD type 2 toesloeg onder zijn beestjes. "Ik ben me rotgeschrokken. Dit is voor mij toch een soort levenswerk, je bouwt door te fokken echt een eigen lijn op. Gelukkig is geen van de andere ziek geworden, het moet wat anders geweest zijn, misschien zijn hartje."

De gebeurtenis was voor hem een extra aansporing om al zijn veertig kleurdwergjes te laten inenten tegen dit nieuwe kwaad.

De Nederlandse konijnenfokkers praten onder elkaar veel over dit nieuwe virus, weet Vijfvinkel, zelf ook actief als konijnenkeurmeester en lid van de belangenorganisatie voor kleindierliefhebbers. Eerder deze week besloot deze laatste club om op dierenshows inenting tegen RHD2 verplicht te stellen. Meedoen kan vanaf nu alleen door een entbewijs te tonen waarin een dierenarts met een handtekening aangeeft dat een konijn het nieuwe vaccin gekregen heeft.

In augustus is een aantal shows met konijnen afgelast. Inmiddels zijn er zo'n 100.000 konijnen ingeënt en kunnen shows weer beginnen. Al zullen er wegens sterfte of wegens nog niet geënt zijn wel minder deelnemende dieren zijn, denkt Vijfvinkel.

Fokken is voor hem niet meer dan een hobby, een konijntje voor de liefhebber kost bij hem tussen de 15 en 20 euro. Zijn geld verdient hij als polyethersnijder voor onder meer de meubelindustrie. Maar de konijnen houden hem wel dagelijks bezig.

In het seizoen is hij meestal een dag in de week op pad om konijnententoonstellingen in binnen- en buitenland te bezoeken, vergaderingen bij te wonen van liefhebbers of dieren te keuren. "Ik leerde mijn vrouw kennen door de konijnen, ze wilde kijken bij een fokker die goede dieren had in een bepaalde kleurslag. Zij interesseerde zich er ook voor, maar ze is nu overgestapt op de katten, ze fokt de Britse kort- en langhaar."

Er zijn circa vijftig konijnenrassen in Nederland, maar de kleurdwerg is zijn favoriet. "Het model, het type, heel compact, prachtig. Ze zijn kort en breed en hebben een mooi bol koppie met korte oortjes."

Zijn dochters van 15, 13 en 12 jaar delen de liefhebberij van hun vader niet. "Er komt ook veel bij kijken, elke dag hooi, voeren, water en kijken hoe het gaat. En het wekelijkse schoonmaken van de hokken. Met vakantie gaan is moeilijk voor een fokker. En de kinderen hebben zoveel andere leuke dingen te doen." Zelf gaat hij nooit met vakantie, daar heeft hij een hekel aan, zegt Vijfvinkel.

Hij schat het aantal hobbyfokkers in Nederland op 1500 à 2000. "Vlak na de oorlog waren er nog tienduizenden fokkers. Maar dat zijn er aldoor minder geworden. Toch zijn er nog wel enthousiastelingen. En die laten hun dieren bijna allemaal inenten, zo kunnen we proberen dit dodelijke virus onder controle te krijgen."

Ook wilde konijnen sterven

De nieuwe variant van het konijnenvirus RHD kost snel slachtoffers, vertelt Yvonne van Zeeland, dierenarts-specialist bij de Universiteitskliniek voor Gezelschapsdieren in Utrecht. Zij raadt daarom alle konijnenbezitters aan hun beestje te laten inenten. "Als het konijn ziek wordt, is er niks meer aan te doen, dan overlijdt het."

Er zijn 1,2 miljoen gezelschapskonijnen in Nederland. Het besmettingsgevaar onder de dieren is groot, maar mensen worden er niet ziek van. "Toch: al woon je acht hoog in een flatje, je konijn kan wel ziek worden doordat je bijvoorbeeld over een veldje hebt gelopen waar ook wilde konijnen zijn. Of het konijn loopt dit virus op door een insectenbeet."

Hoeveel wilde konijnen al gestorven zijn door de ziekte is niet bekend, vertelt de voorlichtster van het Dutch Wildlife Health Centre. In Zuid-Holland is onlangs op één plek een plotse sterfte gemeld van 75 procent. Meer meldingen van dergelijke heftige terugvallen zijn er niet. "Wel is duidelijk dat er wilde konijnen in sommige regio's sterven door het nieuwe virus, maar hoe ernstig, weten we nog niet."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden