'Babbelen, moesten we weten, dat houd je een beetje levend'

Van Frankrijk tot Finland, van Zweden tot Zwitserland trekt ie al weken de volste bioscoopzalen en in het land van oorsprong, de Verenigde Staten, is ie al weer op zijn retour. Overal is ie onder filmliefhebbers het gesprek van de dag, behalve in Nederland. Dat brengt het spektakel morgen pas op gang met de premiere van 'JFK', Oliver Stones jongste filmische dwarsliggerij.

BERT VAN PANHUIS

Dat achteraan hobbelen en de enorme voorpubliciteit die de film maanden geleden al in de VS en West-Europa heeft gehad zal de reden zijn dat alleen Vrij Nederland deze week aandacht besteedt aan de film en de gebeurtenissen van de 22e november 1963 in Dallas. Auteur Rinus Ferdinandusse: "Wie over de moord en 'het' komplot echt iets te weten wil komen kan niet buiten het degelijke, en daardoor zo prachtige boek van Anthony Summers: Conspiracy. Bijna zevenhonderd pagina's waarin de BBC-journalist de onderzoeken, de gebeurtenissen, de theorieen en de getuigenissen nauwkeurig naliep, alles controleerde, iedereen opnieuw ondervroeg. Een verbijsterend boek dat perfect aangeeft dat wie in komplotten gelooft ook aan komplotten ten onder gaat."

Stone heeft, aldus VN, Kennedy weer teruggebracht in de emotie van zijn volk. "Hij heeft dat demagogisch gedaan, geheel in de geest van de jaren zestig. En daardoor straalt, door al die machinaties heen, opnieuw dat jeugdige charisma van toen. Schlesinger (Arthur Schlesinger, historicus en bewonderaar van Kennedy) zei dat JFK de jeugd van toen inspireerde en van nieuw idealisme voorzag. Die jeugd van toen zit nu in de bioscoop en straks 's nachts voor de televisie en herkent dat. Maar ook de jeugd van nu voelt dat aan. Stone droeg zijn film ook aan de jeugd op, het is de geschreven slotregel van zijn rolprent: The young in whose spirit the search for truth moves on."

HP/De Tijd is op bezoek gegaan bij 'Vlaanderens charmantste nachtclub', de Gentse Hotsy Totsyclub, de pleisterplaats van de Vlaamse boheme en de Claus-clan. Uitbaatster is Motte Claus, weduwe van Guido en schoonzuster van Hugo Claus, die uitgebreid haar levensverhaal vertelt aan Johan Anthierens. "Alle varieteiten non-conformisten voelen zich hier op hun plaats. Een provincie-gouverneur durft zich in discussie met een assertieve dissident een beperkt stuk in zijn kraag te drinken, en dergelijke asymetrische broederschappen zijn in de Hotsy eerder regel dan uitzondering. Maar zo'n nachtenlange investering vreet aan je. Guido teerde al geruime tijd op reserves, zijn incasseringsvermogen nam af. Hij was de ambetantigheid van aanklampende clientele beu. Als vrijheidsbeeld van de club voelde hij zich wegzakken tot goedmoedige praatpaal, niet zelden pispaal."

Naast een bijlage met de teksten van een teach-in van afgelopen zondag over 'De zin van het leven' in HP/De Tijd ook een portret van een telefooncirkel voor zelfstandig wonende bejaarden in AmsterdamOost. "Het principe is heel eenvoudig. Elke ochtend rond een uur of negen belt iemand van de buurtwinkel naar mevrouw Dressel. Die belt weer naar mevrouw De Rijber. Mevrouw De Rijber belt naar mevrouw Dijkman (omdat mevrouw Ruiter zolang bij haar dochter logeert), die op haar beurt naar mevrouw Mulder belt. En als mevrouw Mulder uiteindelijk naar mevrouw Verduijn heeft gebeld, dan weten ze dat iedereen nog leeft."

De dames smokkelen met het bellen. "Dan begint mevrouw De Rijber met mevrouw Dijkman te babbelen over het weer, over de toestand van haar arm en of ze die dag naar klaverjassen komt. Vanaf zeven uur tot de tijd dat de telefoon rinkelt heeft mevrouw Dijkman aan de eettafel zitten wachten. En spelletjes patience gespeeld, dus ze is altijd wel in voor een praatje. Samen met mevrouw Mulder zingt ze wel eens liedjes door de telefoon: 'Op de gro-te stil-le hei-de' bijvoorbeeld. Dat zongen ze ook al in Indie, op school. En mevrouw Verduijn wil, als laatste in de rij, precies weten wat de anderen hebben gezegd. Ze weten wel dat de telefooncirkel niet voor babbelen en zingen is bedoeld, omdat het rondbellen dan te lang gaat duren. Natuurlijk doen ze het stiekempjes toch, en voor de buurtwinkel, waarmee de cirkel weer rond is, verzinnen ze een smoes: dat het zo lang duurde omdat ze zelf zo laat werden gebeld. Want babbelen, moesten we weten, dat houd je een beetje levend."

De Groene bestaat 115 jaar en houdt een abonnee, die beweert dat het blad voor hem "een slijpsteen van geest en geweten" is, voor: "Laat maar zitten, waarde lezer, ook wij hebben de wijsheid niet in pacht. De Groene heeft (lang geleden) de systeemimmanente onvrijheid van het sovjetsysteem verkeerd beoordeeld. De Groene heeft (tamelijk lang geleden) met Mao geflirt. En De Groene is (tamelijk kort geleden) geschrokken teruggekomen uit de DDR. Ook De Groene van thans, zo zal bij ons volgende jubileum blijken, zal af en toe de plank fors mis hebben geslagen. Het vervaardigen van kranten blijft mensenwerk en gelukkig hebben wij het af en toe, zo is onze stellige indruk, ook wel eens aan het rechte eind."

Ook minister Bert de Vries over de nieuwe publieke arbeidsmoraal. Hij overweegt privatisering van de WAO en de WW. "Het lijkt me de moeite waard om te kijken of je niet meer verantwoordelijkheid aan werkgevers en werknemers voor verzekeringen en onderdelen van verzekeringen moet geven. De overheid kijkt dan nog alleen of aan bepaalde randvoorwaarden is voldaan: de uitkeringen moeten toereikend zijn om te voorkomen dat iemand een beroep op de bijstand moet doen. De toegankelijkheid moet gewaarborgd zijn en de solvabiliteit van de verzekeraar moet gegarandeerd zijn."

Elsevier geeft een demonstratie van de hedendaagse jongerentaal. "Ik stond daar wat sociaal te lullen met m'n buddies, komt er een augurk op palestinastappers ons joinen. Not done natuurlijk. Dus ik zeg cool: distance houwen. Trekt die wierdo zich geen fuck van aan. Dus ik zeg weer: he lijpo, floppyvreter, wieberen met je waterbier. Oprotten, of wou je hakken? Je had z'n vesuviuskop moeten zien. Coupe zure regen stijf van de schrik. Even dacht ik dat-ie nog niet zou moven. Maar z'n piggie begreep de message. Wat een retardo!'

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden