'Baas zegt te vaak: Agressie hoort er bij'

FNV bepleit zwaardere straffen bij geweld tegen werknemers met publieke taak

"He klootzak, doe die deur eens open!", het is slechts een van de scheldpartijen waarmee buschauffeur Ton van den Berg (60) regelmatig te maken heeft. Hij schrikt er allang niet meer van. "Soms moet je over jezelf heenstappen en niet reageren", zegt hij.

In de 35 jaar dat hij buschauffeur is, heeft hij zelf gelukkig nog nooit klappen gehad. Wel is hij een jaar of twaalf geleden bespuwd door een reiziger. "Dat is geen fysiek geweld, maar het vreet wel aan mensen", aldus Van den Berg.

Hij rijdt vandaag niet op de bus, maar staat bij een boksring op het zonovergoten Plein in Den Haag. Onder het motto 'mijn werkkring is geen boksring' overhandigt FNV-bestuurder Leo Hartveld, met bokshandschoenen om zijn nek, een petitie tegen geweld op de werkvloer aan vijf leden van de Tweede Kamer.

De FNV bonden willen dat de overheid als bestuur en als werkgever actie onderneemt tegen het geweld. "We horen nog steeds van werknemers dat zij niet worden gesteund door hun bazen", zegt Hartveld. "Dat er wordt gezegd dat het geweld bij de baan hoort, terwijl werkgevers hun personeel juist moeten steunen en nazorg moeten bieden. Agressie hoort niet bij je werk."

De aanwezige Kamerleden, waaronder Hero Brinkman van de PVV en Jeanine Hennis-Plasschaert van de VVD, zijn het eens met de FNV. PvdA-Kamerlid Ahmed Marcouch: "De verantwoordelijkheid van het geweld moet bij de dader komen te liggen."

Buschauffeur Van den Berg kan dit beamen: "Er wordt nu snel gewezen naar de werknemer. Die had anders moeten reageren, zich weerbaar moeten opstellen en de-escalerend moeten werken. Dat schiet bij velen in het verkeerde keelgat."

De FNV wil dat agressie tegen alle werknemers in alle sectoren snel en zwaar bestraft wordt. Dit gebeurt nu al bij agressie tegen werknemers met een publieke taak, zoals buschauffeurs en ambulancepersoneel. Marcouch zal volgende week minister Opstelten (veiligheid en justitie) vragen of ook bijvoorbeeld baliemedewerkers en caissières onder deze noemer vallen.

Werkgevers kunnen hun personeel helpen door frustraties bij klanten te voorkomen, volgens de FNV. "Parkeermeters moeten bijvoorbeeld goed bedienbaar zijn en het doen", licht Renske Jurriëns van de FNV toe. "Dat voorkomt agressie richting de parkeerwacht."

In de bus is het instapbeleid een bron van irritatie voor sommige passagiers, volgens Van den Berg. "In de stadsbussen in Almere mag je bijvoorbeeld na zeven uur 's avonds niet meer achterin instappen, maar alleen nog voorin, bij de chauffeur. Daarmee hopen busmaatschappijen nog wat geld binnen te halen met de verkoop van kaarten. Maar als je de deur achter opendoet om mensen eruit te laten, en er stapt iemand in, dan roept lang niet iedere chauffeur diegene naar voren. Ik ook niet altijd. Dan denk ik: 'Wat haal ik mij op mijn hals', en dan laat ik het maar zo."

Afgelopen herfst wilde een passagier van een jaar of vijftien nog met Van den Berg vechten. "Ik bleef de jongen aankijken, zijn moeder, die erbij was, heeft hem de bus uit gekregen. Ik heb de deuren gesloten en ben verder gereden." Of hij de jongen later nog eens is tegengekomen, weet Van den Berg niet: "Ik herken heel slecht gezichten."

De helft van de mensen met een publieke taak kreeg in 2010 te maken met verbale agressie of geweld. Daarmee is het aantal incidenten vergeleken met 2008 vrijwel gelijk gebleven, blijkt uit onderzoek van Veilige Publieke Taak. Binnen de politie nam het aantal incidenten af. Onderwijzers kregen in 2010 vaker te maken met verbale agressie en intimidatie. Verplegend personeel en baliemedewerkers moesten het meest incasseren: ruim 80 procent kreeg te maken met agressieve klanten.

Aantal incidenten

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden