Azië nu ook boos over afluisteren

Indonesië en China eisen opheldering

Na Europa en Zuid-Amerika steekt nu in Oost-Azië verontwaardiging de kop op over het afluisterprogramma van de VS. China en Indonesië eisen uitleg van Washington en Canberra over berichten dat Amerikaanse en Australische ambassades een rol hebben vervuld in het geheime programma om elektronische gegevens te verzamelen.

"China is ernstig bezorgd over de berichten en verlangt opheldering en een verklaring", zei een woordvoerder van het Chinese ministerie van buitenlandse zaken. De Indonesische minister van buitenlandse zaken Marty Natalegawa liet weten dat zijn regering dergelijke afluisterapparatuur in de Amerikaanse ambassade in Jakarta niet kan accepteren. Hij benadrukte dat dit een inbreuk is op de nationale veiligheid, maar ook in strijd is met diplomatieke normen 'en zeker niet strookt met de geest van vriendschappelijke betrekkingen tussen landen'. Maleisië neemt de zaak hoog op en stelt een onderzoek in.

Het Duitse weekblad Der Spiegel publiceerde deze week een document van voormalig NSA-medewerker Edward Snowden waarin beschreven wordt dat Amerikaanse, Britse, Australische en Canadese ambassades zijn uitgerust met geheime apparatuur om elektronische communicatie te onderscheppen. Deze vier landen hebben samen met Nieuw-Zeeland een overeenkomst om gegevens uit te wisselen die Vijf Ogen heet. Het is historisch het sterkste bondgenootschap van de VS.

Volgens het Australische Fairfax Media zijn bij het programma Australische ambassades in Jakarta, Bangkok, Hanoi, Peking, Dili, Kuala Lumpur en Port Moresby (Papoea Nieuw-Guinea) betrokken. Antennes van de afluisterapparatuur zouden zijn weggewerkt in architectonische ornamenenten of dakschuurtjes voor onderhoud.

Volgens de Australische spionage-expert Des Ball is het niet verwonderlijk dat ambassades worden ingezet om inlichtingen te verzamelen. "Wij gebruiken ambassades om zaken op te pikken waar wij vanaf grondstations in Australië niet bij kunnen - veel landen doen dat", zei hij tegen persbureau AP. Zelf heeft hij op vijf ambassades uit het rapport dergelijke verborgen antennes gezien. "Wat Der Spiegel schrijft is echt geen verrassing."

Het Australische ministerie van buitenlandse zaken en handel wil niet reageren. Premier Tony Abbott liet alleen weten dat de Australische overheid in binnen- en buitenland opereert in overeenstemming met de wet.

Maleisië stelt dus een onderzoek in naar de Amerikaanse ambassade in Kuala Lumpur. Eenvoudig op muren kloppen als test of ze een holle ruimte verbergen gaat het niet worden, aangezien het terrein valt onder Amerikaans grondgebied.

Een voorproefje kwam gisteren van de Amerikaanse ambassadeur in Berlijn, John Emerson. De Duitsers zijn woedend over het afluisteren van de mobieltjes van kanselier Merkel, hetgeen waarschijnlijk gebeurde vanaf het dak van de ambassade. Maar Emerson liet weten de Duitse autoriteiten geen toestemming te geven het dak te inspecteren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden