Aziatische connectie krijgt steeds meer invloed in Peru

LIMA - Als de zorgvuldig door president Alberto Fujimori uitgekozen kandidaat morgen de burgemeesterverkiezingen van Lima wint, zullen de twee machtigste posten in Peru worden bezet door etnische Japanners.

LYNN F. MONAHAN en AP

Het zou een weerspiegeling vormen van de toenemende invloed van Azië in het Zuidamerikaanse land. Een invloed die veel verder reikt dan de politiek en de poging van Jaime Yoshiyama om burgervader te worden van de hoofdstad, waar een derde van de 22 miljoen inwoners woont.

Waar je ook kijkt, overal duiken Aziaten op: Koreaanse verkopers veroveren de overvolle markten van de stad, op enkele van de grootste Peruaanse warenhuizen prijken Chinese namen en de winkels liggen vol met Aziatische produkten.

President Fujimori benadrukte het belang van de Peruaans-Aziatische betrekkingen in september met een bezoek aan China, Japan en Zuid-Korea. De Chinese premier Li Peng bracht in oktober een tegenbezoek, waarmee voor het eerst zo'n hoge Chinese leider het Andesland bezocht. Enkele dagen later kwam ook de premier van Maleisië.

“President Fujimori heeft kansen geschapen voor mensen van Japanse komaf”, zegt Luis Sakoda, voorzitter van het Peruaans-Japanse Culturele Centrum. “De Peruaanse bevolking heeft een zeer goede indruk van de Japanse immigranten en hun nazaten. Zij worden over het algemeen gezien als eerlijk en bedrijvig”, aldus Sakoda.

De Aziaten zijn echter niet altijd zo populair geweest in Peru. Toen Fujimori, die Spaans spreekt met een Japans accent, in 1990 een gooi deed naar het presidentschap, waren velen in de Japanse gemeenschap bang dat dit nadelige gevolgen voor hen zou hebben. Ouderen herinnerden zich hoe hun buren Japanse zaken plunderden tijdens de Tweede Wereldoorlog.

In de verkiezingsstrijd met de schrijver Mario Vargas Llosa, de favoriete kandidaat van de blanke elite, staken anti-Japanse gevoelens inderdaad de kop op. Vargas Llosa's woordvoerder maakte opmerkingen die door veel mensen als racistisch werden ervaren. Aanhangers van de schrijver schreeuwden anti-Japanse leuzen tijdens bijeenkomsten.

De racistische toon stuitte de inheemse bevolking en donkergekleurde mestiezen in het land, die altijd gediscrimineerd zijn door de blanke elite, tegen de borst en Fujimori versloeg Vargas Llosa met een overweldigende meerderheid.

De 'Japanner' ontpopte zich tot een leider die met ijzeren hand het land regeert, iets waar veel Peruanen op hadden gewacht. Hij wist de hyperinflatie te beteugelen en bond met succes de strijd aan met de linkse guerrillastrijders van het Lichtend Pad. De 80 000 'Nikkei', afstammelingen van Japanse immigranten, plukten de vruchten van dit succes.

Koreaanse zaken

Tijdens de eerste regeringsperiode van Fujimori zaten vier Japanse Peruanen in het kabinet, andere Nikkei stonden aan het hoofd van staatsbedrijven en drie Japanse Peruanen deden in 1992 hun intrede in het Congres. Yoshiyama was voorzitter van het Congres, maar zag af van herverkiezing voor die post. Hij hoopt morgen het burgemeesterschap van Lima te verkrijgen door Alberto Andrades, die nu burgemeester is van de wijk Miraflores, te verslaan. Volgens opiniepeilingen zal het een nek-aan-nek-race worden.

De geschiedenis van de Aziatische immigranten in Peru gaat terug naar halverwege de vorige eeuw, toen Chinese arbeiders de oceaan overstaken. Rond de eeuwwisseling kwam een grote groep Japanse boeren en enkele jaren geleden kwam de Koreaanse migratie op gang.

Leiders van de Chinese gemeenschap schatten de eigen bevolking op 1 miljoen en de Zuidkoreaanse ambassade zegt dat er meer dan duizend Koreanen in het Andesland verblijven. Samen met de immigranten kwam ook een stroom Zuidkoreaanse consumptiegoederen op gang. “Wij Koreanen zijn hier omdat er goede voorwaarden zijn om zaken te doen”, aldus Sonia Jeung, een jonge Zuidkoreaanse verkoopster.

Zuidkoreaanse bedrijven als Samsung, Hyundai en Daewoo, die in 1990 nog onbekend waren in Peru, zijn nu overbekend geworden en de Zuidkoreaanse firma's weten handig in te springen op de toenemende vraag naar consumptiegoederen.

Sinds 1990 heeft Zuid-Korea zijn handel met Peru weten te verdrievoudigen tot ruim 360 miljoen gulden, evenveel als de handel tussen China en Peru. Maar Japan is zonder twijfel de belangrijkste Aziatische handelspartner, met ruim 1,2 miljard gulden aan handel vorig jaar.

Niet alle Peruanen zijn echter blij met het nieuwe Aziatische gezicht van hun land. “Ze zijn welvarende zakenmensen, industriëlen en rijke kooplieden geworden, wat allemaal best is, maar om van daaruit te gaan regeren en een Japans imperium te stichten is misbruik maken van de gastvrijheid”, aldus Augusto Polo Campos, een bekende Peruaanse songtekstschrijver. De nek-aan-nekrace tussen Yoshiyama en Andrade wijst er echter op dat veel Peruanen geen enkel probleem hebben met de Aziatische connectie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden