azghari / Marokko wil bepalen hoe mijn zoon mag heten

Elk kind van een Marokkaanse vader of moeder heeft recht op de Marokkaanse nationaliteit. Dat is bij wet geregeld in Marokko. Ook al is het kind een paar duizend kilometer van het thuisland geboren, het krijgt altijd een stempel ’made in Maroc’ op zijn voorhoofd gedrukt.

Dit geldt ook voor mijn pasgeboren zoontje Nour-e-Dean, dat een volbloed Nederlandse moeder heeft. Ondanks dit recht heb ik niet één keer overwogen om Dean voor zijn geboorte ook in te schrijven bij het Marokkaanse consulaat. Ik vind één nationaliteit genoeg. Met een Nederlands paspoort kan Dean de hele wereld bereizen. Dat is zeker niet het geval met een Marokkaans paspoort. Zo heb ik op de middelbare school studiereizen gemist naar Europese bestemmingen. Ik moest als enige scholier ellenlange formulieren invullen om een visum te krijgen. En als ik dat eenmaal had, waren mijn klasgenoten allang terug van hun geweldige buitenlandse trip. Daar was ik zo jaloers op.

Met Marokkanen die niet in het buitenland leven is het erger gesteld. Zij kunnen met hun paspoort niet zomaar hun land verlaten, laat staan overal vrij rondreizen. Je bent als Marokkaanse burger zonder bureaucratische rompslomp, zoals visa aanvragen of een buitenlandse verblijfsvergunning, niet welkom in het fort van Europa of Amerika. Met slechts een Marokkaanse nationaliteit moet je bijna smeken om naar het buitenland te mogen. Een Marokkaan zonder buitenlandse papieren die op reis wil, moet vooraf bewijzen dat hij op vakantie gaat of op uitnodiging komt en niet op zoek is naar werk. Nooit zal ik vergeten welke impact de twee aparte loketten bij de Marokkaans-Spaanse douane hadden op mij. In 1991 maakte ik met een groepje Nederlandse studenten een studiereis door Marokko. Binnenkomen was geen probleem, maar met het Marokkaanse paspoort weer terugkeren naar Europa kostte veel moeite. Op de terugweg bij de grensovergang konden mijn reisgenoten bij het loket voor niet-Marokkanen zo Europa binnenlopen. Zelf moest ik bij het andere loket achter een dikke rij wachten tot mijn Marokkaanse paspoort afgestempeld werd. Deze ervaring wil ik mijn zoontje besparen. Bovendien ben je niet plotseling je extra identiteit kwijt als je geen Marokkaanse papieren hebt. Dean groeit op in meerdere culturen. In de wirwar van identiteiten zal hij zijn weg wel vinden.

Ik heb geen moment getwijfeld hem op te zadelen met een dubbel paspoort totdat ik bij de gemeente aangifte van de geboorte deed. Een vriendelijke ambtenaar waarschuwde mij dat ik Dean niet kon inschrijven bij het Marokkaanse consulaat. Zijn naam kwam niet voor in hun namenlijst. Ik raakte geïrriteerd dat zo’n feodaal systeem nog bestaat. Een overheid die bepaalt hoe je kind mag heten loopt eeuwen achter. Ik nam de proef op de som en toog afgelopen week naar het consulaat in Den Bosch. Zijn naam kon alleen geaccepteerd worden als ik die veranderde; dat weigerde ik. Op de namenlijst komen nagenoeg alleen Arabische namen voor. Zelfs de oorspronkelijke bewoners van Marokko, die hun dochtertje een berbernaam als Numidia geven, worden met scheve ogen aangekeken. Op deze wijze bedrijft Marokko sinds haar islamisering ruim dertien eeuwen terug een politiek van assimilatie die discriminatie in stand houdt. Riffijnen worden zo gearabiseerd dat zij hun afkomst vergeten. Stel dat we hier de puriteinse nationalisten hun zin zouden geven. Dan zou elke Marokkaan die ook Nederlander wil zijn eerst Jan of Piet moeten heten. Zoiets absurds bestaat slechts in autoritair geregeerde, oerconservatieve landen. Daarom past zo’n namenlijst niet bij een moslimland dat modern wil zijn. Het stoot alleen de nieuwste generatie Marokkanen met wortels in het buitenland die hun vakanties later in Marokko willen doorbrengen af. Dat is slecht nieuws voor de Marokkaanse schatkist.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden