AZ bluft Feyenoord af/Beenhakker ziet aanpak zonder rechterspits mislukken/'Cruz was veel te geïrriteerd'

ROTTERDAM - Toen Arie Haan het vorig seizoen bij Feyenoord nog voor het zeggen had, kon hij zich nauwelijks beroepen op enige populariteit bij de aanhang. Arie maalde niet om de attractiviteit van het spel en hanteerde een laf systeem met twee spitsen.

De supporters ervoeren de aflossing van de wacht door Leo Beenhakker in dezelfde jaargang als een verademing. Don Leo zat dan wel opgescheept met een vervelende erfenis - in de bestaande spelersgroep zat een aantal ongewenste elementen -, maar hij legde in korte tijd een nieuw, stevig fundament. Het accent kwam meer dan voorheen te liggen op karakter en teamspirit en - belangrijker nog: - Beenhakker durfde een systeem aan met vier aanvallers. De aanpak werd volledig afgestemd op Julio Ricardo Cruz. De Argentijn kreeg Jon Dahl Tomasson kort achter zich en mocht zich eindelijk verheugen in een ruime aanvoer vanaf de vleugels.

Beenhakker had zo een gouden formule in handen: sinds de thuisnederlaag tegen NEC op 10 mei jongstleden - het laatste duel van het seizoen '97-'98 - leed zijn elftal geen enkele competitienederlaag meer. Tot zaterdag. Tegen AZ viel Beenhakker plotseling van zijn geloof met een aanpak 'op zijn Haans'; hij passeerde Bonaventura Kalou, liet de rechterflank braak liggen en kreeg met de 1-2 tegen de Alkmaarders de onvermijdelijke rekening gepresenteerd.

Was er een plausibele reden om zo plotseling af te wijken van het succesvolle stramien? Beenhakker zelf vond kennelijk van wel. Hij had de laatste weken de eerste tekenen van slijtage waargenomen en besloot misschien daarom zijn strategie aan te passen aan de tegenstander. Zo verhuisde Christian Gyan van de rechter- naar de linkerkant om het gevaar Dries Boussatta in te tomen.

AZ-trainer Willem van Hanegem - voor het eerst sinds oktober 1995 weer actief in het voor hem zo vertrouwde stadion - kon het respect voor zijn elftal wel waarderen. “Zo'n omzetting beschouw ik als een compliment voor Boussatta”, glimlachte hij.

Het schuiven met Gyan voorkwam achterin een hoop problemen, want AZ had zaterdag in Boussatta inderdaad zijn gevaarlijkste aanvaller. Op de vraag waarom Feyenoord in eigen huis zoveel mensen achterin hield, kwam echter geen antwoord. AZ kreeg gratis het initiatief en met iets meer schotvaardigheid bij Youssef Fertout hadden de Alkmaarders bij de rust al een ruimere voorsprong dan de 0-1 (Michael Buskermolen scoorde na een wonderschone combinatie met Michel Langerak) kunnen hebben.

Zonder rechtsbuiten en met Jean Paul van Gastel angstig dicht voor de viermans-verdedigingslinie stelden Rotterdammers bitter weinig tegenover de dadendrang van AZ. Van serieuze dreiging was geen sprake. En belandde de bal al eens bij het strafschopgebied van AZ, dan was er altijd Cruz om het voorbereidende werk met zijn afzwaaiers teniet te doen.

Beenhakker hakte na drie kwartier de knoop door en haalde de Argentijn naar de kant. Niet alleen omdat Cruz onherkenbaar speelde. De trainer was bang voor een slotfase met tien man. Scheidsrechter Van Dijk had de spits al een keer geel gegeven voor een vieze trap op de benen van Abdelkrim El Hadrioui en een tweede 'misdrijf' van de vedette hing in de lucht. “Cruz was weer veel te geïrriteerd”, somberde Beenhakker. “De grens van wat ik kan tolereren komt langzamerhand in zicht. Nog nooit in mijn lange loopbaan als trainer heb ik zo veel tijd en energie in één speler gestoken.”

Met Kalou en - de teleurstellende - Robin Nelisse in de ploeg kwam er wat meer balans, maar een ongelukkig balcontact van Van Gastel bij een schot van Dennis den Turk (0-2) zorgde voor een extra domper. Pas toen Van Gastel een kwartier voor tijd via een vrije trap wat terugdeed, ontwaakte Feyenoord even. Het slotoffensief leverde zowaar nog bijna een - onverdiend - gelijkspel op. Paul Bosvelt faalde echter oog in oog met Oscar Moens.

Nu het Feyenoord-spel geleidelijk zijn glans aan het verliezen is, maakt Beenhakker zich op voor een finale afrekening met enkele van zijn selectieleden. Cruz kan zich na de streken van zaterdag weinig meer permitteren. Het krediet dat hij heeft zou overigens allang zijn weggesmolten indien Feyenoord niet zo'n buitensporig bedrag voor hem had betaald. Voor drie andere spelers is het einde van de loopbaan bij Feyenoord inmiddels definitief in zicht. Igor Kornejev, Pablo Sanchez en Fernando Picun kregen de afgelopen week te horen dat zij niet meer met het eerste elftal mee mogen trainen. Vandaag krijgen zij uitsluitsel in een gesprek met de technische staf.

Na de 1-2 in de Kuip was Willem van Hanegem natuurlijk apetrots. Maar ook een gelukkige Van Hanegem legt nooit zijn masker van onverschilligheid af. En dus ontspon zich een kolderieke dialoog. “Ja, het ging vrij aardig”, beschouwde Willem met gevoel voor understatement na.

Maar verraste deze uitslag je dan niet?

“Nee, ik was niet verrast, ook niet door de kansen die we misten.”

Heb je je speciaal op deze wedstrijd geprepareerd?

“Nee, ik heb niets bijzonders gezegd. Je kunt in de kleedkamer acht vellen ophangen, maar daar word je niets wijzer van. Ik train de hele week op het positiespel en dan moet het er in het weekeinde maar uitkomen.”

Jullie staan nu op de zesde plaats.

“Klopt, maar die gasten hadden acht punten meer moeten hebben. Dan hadden we aan kop gestaan. Het klinkt gek, maar ik kan er niets aan doen. Alleen tegen Ajax verloren we verdiend, in alle andere wedstrijden waren wij de betere ploeg.”

Betekent dit dat je je verwachtingen bijstelt?

“Nee hoor, we willen ons dit jaar handhaven. Ik heb zelf ook een paar jaar gespeeld en weet hoe het soms opeens tegen kan zitten.”

Is deze groep bijeen te houden, nu het zo goed gaat?

“Bijna niemand wil weg, Peter Wijker ook niet. Ferdino Hernandez kon bij Aberdeen vijf keer zoveel verdienen, maar hij blijft. Soms snap ik de voetballerij niet: PSV vond Wijker niet snel genoeg, terwijl hij juist een van de snelsten is. En Buskermolen zou volgens hetzelfde PSV geen persoonlijkheid hebben. (lachend:) Prima toch? Ik vind het uitstekend als er zo gedacht wordt.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden