Assemblee beslist over monarchie Nepal

Het Himalayaland Nepal verandert vandaag vermoedelijk van een monarchie in een republiek, de hartewens van de maoïstische ex-rebellen.

In de hoofdstad Kathmandu was de spanning al een paar dagen voelbaar. In de straten patrouilleren tienduizend politiemensen, maar ondanks de veiligheidsmaatregelen ontplofte in een park in het centrum een bom die één persoon verwondde.

Maandag waren elders in de stad al twee kleine bommen onschadelijk gemaakt. De aanslagen zijn mogelijk gepleegd door hindoenationalisten, voorstanders van het handhaven van de 239 jaar oude Nepalese monarchie. Zij vereren koning Gyanendra als een hindoegod. Sinds maandag geldt een demonstratieverbod bij het congrescentrum, waar de nieuwe grondwetgevende assemblee vergadert, en bij het koninklijk paleis.

De assemblee, die gisteren werd beëdigd, zal naar verwachting vandaag besluiten de monarchie af te schaffen. Het zijn vooral de voormalige maoïstische opstandelingen die snel van Gyanendra af willen. De ex-rebellen, die in 2006 na tien jaar strijd een vredesakkoord tekenden, vormen de grootste partij in de nieuwe assemblee die in april werd gekozen. De twee andere grote partijen zijn het Nepalees Congres en de Communistische Partij van Nepal.

De koning woont nog in het paleis. Hij heeft tot nu toe geweigerd gehoor te geven aan oproepen te verhuizen naar Nirmal Niwas, zijn privé-residentie in Kathmandu waar hij woonde voor hij in 2001 de troon besteeg. De verwachting is dat hij in het paleis blijft tot de assemblee daadwerkelijk besluit de monarchie af te schaffen. De maoïsten dreigden gisteren nog Gyanendra er met geweld uit te zetten als hij niet uit eigen beweging opstapt.

Gyanendra heeft bijna zeven jaar in het paleis doorgebracht. Hij besteeg de troon nadat de zoon van de populaire koning Birendra een bloedbad aanrichtte onder zijn familieleden. De 60-jarige Gyanendra, die een fortuin had verdiend met hotels en handel in tabak en thee, stelde zich ten doel Nepal te bevrijden van zijn corrupte politici en de maoïstische rebellen. Toen dat op democratische wijze niet lukte, schoof hij in 2005 een burgerregering aan de kant en trok alle macht naar zich toe.

Na massale protesten in 2006 moest hij buigen voor het volk. Een monsterverbond tussen de gevestigde politieke partijen en de maoïsten betekende het einde van de monarchie, die Gyanendra juist had willen redden.

Zijn machtspositie is sindsdien steeds verder ingeperkt. Gyanendra is niet langer opperbevelhebber van het leger. Zijn portret siert niet langer de winkelmuren en de Nepalese munt, en ook de verwijzingen naar de monarchie in het volkslied, het leger en de nationale luchtvaartmaatschappij zijn verdwenen.

Veel Nepalezen zijn niet zozeer tegen een monarchie, maar gruwen wel van het idee geregeerd te worden door Gyanendra. De 36-jarige kroonprins Paras –die bekendstaat als playboy, roekeloos rijder en gewelddadig man– ligt zo mogelijk nog slechter bij de bevolking.

„Hij geloofde zelf dat hij de beste bedoelingen had”, zei Kunda Dixit, hoofdredacteur van het weekblad Nepali Times, tegen Reuters. „Maar het waren zijn autocratische trekjes die hem de kop hebben gekost.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden