Aspergeseizoen begint steeds vroeger, ook bij boer Geraeds

reportage Nieuwe rassen en nieuwe teeltmethoden zorgen voor hogere opbrengsten

Een kwartier zijn de tien Poolse seizoenswerkers bezig in de loods van aspergeboerderij Sonnenschein, als zij met de nieuwe sorteermachine ruim 2300 stengels hebben verwerkt. De machine wast het eerste zand eraf, snijdt de asperges af op de juiste lengte en sorteert ze op lengte en dikte. De mannen tillen de kisten uit het koelwater en leggen de witte asperges op de lopende band, de vrouwelijke werknemers spuiten de schubblaadjes eraf.

De Nederlandse aspergeteelt is fors gegroeid. Nederland telt 730 aspergeboeren. Zij telen op ruim 3300 hectare grond. Dat is bijna 60 procent meer dan vijftien jaar geleden. Oftewel: 2460 voetbalvelden aan nieuwe aspergeakkers.

De werknemers van de Noord-Limburgse aspergeteler Roel Geraeds (36) gebruiken het nieuwe apparaat, dat een ton kostte, dit voorjaar voor de derde keer. Toen zijn vader in 2005 overleed, stopte Geraeds met groenten voor de conservenindustrie. Nu heeft hij 22 hectare in productie voor zijn asperges. Maar daarmee is hij er nog niet. "Asperge-arealen moet je blijven aanleggen, want na acht jaar oogsten is het perceel versleten", vertelt de teler in een provisorische koffieruimte.

Dus heeft hij dit jaar drie hectare nieuwe landbouwgrond met aspergeplanten. Uit een hectare steekt hij tussen de 6000 en 8000 kilo asperges, maar de aanleg kost eerst 20.000 euro. Dat betaalt hij met wat hij verdient in het handelshuis. Hoeveel dat vorig jaar was, wil hij niet zeggen. "Ik heb vorig jaar mooie dagprijzen gehaald door mijn asperges ruim boven de kostprijs te verkopen."

Het liefst zou Geraeds 30 hectare in productie hebben. Veel Limburgse collega's zochten de afgelopen vijftien jaar al naar nieuw land. De aspergeteelt groeide het hardst in Noord-Brabant en Limburg. In de laatste provincie groeide het aantal aspergeakkers met 66 procent. Al jaren is Limburg - vooral de gemeente Peel en Maas, waartoe Panningen behoort - het middelpunt van de Nederlandse aspergeteelt. Nu met een aandeel van maar liefst 61 procent. De losse zandgronden zijn er zeer geschikt. Hoe harder de grond, hoe meer moeite de asperge heeft om boven te komen.

Het totale Nederlandse aspergeareaal kent volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek een grillig verloop. Maar de opbrengst van die aspergegrond groeit jaar op jaar. Vorig jaar was die 18 miljoen kilo, bijna een verdrievoudiging ten opzichte van de jaren vijftig. Deels omdat het voorjaar steeds zachter wordt. Het gebruik van productievere rassen en nieuwe teeltmethoden zijn andere verklaringen.

Geraeds gebruikt de beschikbare innovaties. Vanaf zijn erf wijst hij ze aan op zijn grond. Net als bijna al zijn collega's heeft hij een deel van de lijnrechte aspergebedden afgedekt met plastic folie. Een paar hectare wit, om de zon te weerkaatsen nu het warm is, zwart folie is om de zon aan te trekken en de asperges eerder 'wakker te maken'. De boer zette ook plastic tunnels over twee hectare aspergebedden om ze warm te houden. Draagspanners of de wind van ventilatoren houden het folie bol.

Door op elke lap grond een andere teeltwijze en bijbehorend ras te gebruiken, spreidt Geraeds zijn oogst. Steeds meer van zijn 730 collega's doen dat, nu zo'n 30 procent. "Zo verkoop ik niet al mijn asperges in één keer en heb ik altijd oogst wanneer de prijzen hoog zijn."

Het gevolg hiervan is dat het aspergeseizoen steeds eerder begint. Half maart met asperges uit een kas en begin april uit de volle grond, in plaats van begin mei. Vanaf 24 juni stoppen de telers met steken. "De rek is er dan wel uit", denkt Richard Wilms, directeur van asperge-adviesbureau Aceera. "Dat is maar goed ook, er zijn maar weinig groenten die alleen nog worden gegeten in het oogstseizoen." Geraeds: "Als asperges jaarrond te koop zijn, verliezen ze hun charme."

Toen het aspergeseizoen vorige week donderdag officieel begon, kwamen ook de Poolse medewerkers van de Noord-Limburgste teler opdagen. In het hoogseizoen heeft hij er veertig. Zij worden tot zijn ergernis geregeld gestigmatiseerd. "Ach, soms drinkt er een te veel. Maar ik heb meer schrik van die jongens hier in Panningen die geen biet uitvoeren." Op zijn erf knikt Geraeds met zijn hoofd naar de nieuwe loods voor de huisvesting van zijn Polen, die hij deze winter bouwde. "Eentje is sinds drie weken vader, maar komt hier wel drie maanden werken."

Wit goud uit Peru

Nederland voert zijn asperges vooral uit naar landen binnen Europa. Vorig jaar ging ruim een vijfde van de in Nederland verbouwde asperges de grens over. Dat is zo'n 3,8 miljoen kilo. De helft daarvan gaat naar Duitsland, een kwart naar Frankrijk en een tiende naar België. "In het verleden gingen veel meer asperges naar Duitsland, maar het land is meer zelfvoorzienend geworden", zegt de Limburgse aspergeteler Roel Geraeds. "Duitsers eten dubbel zo veel asperges als Nederlanders."

Een klein deel van de asperges uit de Nederlandse schappen, komt uit het buitenland. Peru is de belangrijkste aspergeleverancier met ruim 10 miljoen kilo. Mexico komt op plek twee met ruim een miljoen kilo.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden