'Asbest lag al maanden in woningen'

Luchtfoto van de Utrechtse woonwijk Kanaleneiland. Beeld ANP
Luchtfoto van de Utrechtse woonwijk Kanaleneiland.Beeld ANP

De asbestvervuiling in de Utrechtse wijk Kanaleneiland is vermoedelijk al maanden oud en veroorzaakt door het ondeskundig afvoeren van asbestplaten die weken eerder ín de flats zijn aangetroffen. Dat zegt Ton Witteman, die al twintig jaar een asbest-adviesbureau leidt en is verbonden aan het Comité Asbestslachtoffers.

Verontrust over de massale ontruiming, maar ook verbaasd over de verklaring over de asbestbesmetting, is hij de afgelopen dagen zelf in het getroffen gebied gaan kijken. Hij heeft zelfs eigenhandig monsters genomen. "Per dag nemen bij mij de twijfels over het spuitasbest toe. Als het al is aangetroffen, dan nog is het onmogelijk dat deze soort zo'n groot gebied heeft besmet."

Spuitasbest is zelden in de bouw gebruikt. Het is verwerkt om leidingen heen, in fabrieksinstallaties. "Maar laten we er eens van uitgaan dat er wél spuitasbest aan de buitenkant van de flat zat, onder de boeiboorden van de daklijst, dan is er gedurende 24 uur contact met de buitenlucht geweest. Daarna is de plek deskundig afgedicht. Spuitasbest kun je qua substantie vergelijken met purschuim. Dat blijft gewoon op z'n plek. Hoe kan dit dan over zo'n ruim gebied zijn verspreid, en ook in portieken en woningen terecht zijn gekomen?"

Woningen hebben een bovendruk, zegt de asbestdeskundige. "Bij brand zie je rook daarom altijd van binnen naar buiten gaan. Dat gaat met asbestdeeltjes net zo. Het is onmogelijk dat een asbestbesmetting van buiten naar binnen trekt. Daarom concludeer ik dat het in de ontmantelde woningen aangetroffen asbest uit die ruimtes zelf moet komen."

Wit-asbestplaten
Witteman denkt dan aan de wit-asbestplaten die een aantal maanden eerder uit het te saneren blok zijn gesloopt. Ze kwamen van de vloeren, zaten aan de buitenkant van de kozijnen en om de standleidingen. Een ondeskundige afvoer van dit materiaal kan de vervuiling in de portieken, onder de steigers en op straat wel hebben veroorzaakt.

De asbestdeskundige verbaast zich erover dat de afgelopen dagen duizenden kleefmonsters zijn genomen, en slechts een beperkt aantal luchtmonsters. "Als je met een strook plakband het asbest van de vloerbedekking trekt, zegt dit iets over de aard van de vervuiling, maar niets over het tijdstip. Met een luchtmonster is aan te tonen dat een vervuiling recent is: de vezels zijn dan immers nog niet neergeslagen."

De verklaring van Witteman over de herkomst van de vervuiling wordt gesteund door andere deskundigen, die slechts anoniem willen reageren. Komend weekeinde zal duidelijk worden of hij gelijk heeft: dan worden de eerste analyseresultaten bekend en zal blijken of het op straat aangetroffen asbest overeenkomt met het spuitasbest achter de boeiboorden. Ook over zijn eigen monsters komt dan uitsluitsel.

Deugdelijk
TNO is gisteren door de gemeente Utrecht ingeschakeld om de laboratoriumuitslagen van monsters die in alle 174 woningen worden genomen nogmaals te controleren. Dat is gedaan om zeker te weten dat alles 'helemaal deugdelijk' is, zei directievoorzitter Rob Rötscheid van woningcorporatie Mitros.

In twee derde van de woningen zijn asbestmonsters genomen; daarvan volgt nu een analyse. In een op de drie woningen wordt nog gemonsterd. De eerste bewoners kunnen op zijn vroegst pas volgende week terug naar huis.

De gemeente Utrecht heeft een onafhankelijke onderzoekscommissie ingesteld om alle aspecten van de asbestzaak te onderzoeken. Hoewel nog niet bekend is wie er in die commissie plaatsnemen en wat de onderzoeksopdracht precies wordt, moet de commissie wel zo snel mogelijk aan de slag.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden