Artsen verdelen euthanasiebeurten

null Beeld anp
Beeld anp

Artsenfederatie KNMG bepleit een toerbeurtsysteem van huisartsen die euthanasieverzoeken overnemen van collega's. Het voordeel van zo'n systeem is dat binnen een gemeente niet steeds dezelfde artsen opdraaien voor de stervenshulp als de eigen huisarts gewetensbezwaren heeft.

Alwin Kuiken

In het Drentse Hoogeveen werd het afgelopen jaar ervaring opgedaan met deze werkwijze. Tegenover zes artsen met gewetensbezwaren staan sindsdien veertien artsen die wel euthanasie verlenen. Vanwege de positieve ervaringen wil de KNMG het 'Hoogeveens model' aanbevelen bij huisartsen in andere gemeenten.

Sinds de start in maart 2012 is er in Hoogeveen zes keer van het systeem gebruik gemaakt. Twee patiënten stierven toch een natuurlijke dood, drie kregen euthanasie middels een injectie, één patiënt leeft nog.

Minder lang wachten
De KNMG zegt geen weet te hebben van andere gemeenten waar huisartsen ook zo werken. Het idee kwam in Hoogeveen tot stand doordat gewetensbezwaarden bijna altijd dezelfde huisartsen belden. "Ik voelde me de dokter met het spuitje", zegt de Hoogeveense huisarts Henk Kuiper (54) die tot deze groep behoorde. "In 2011 ben ik bijvoorbeeld vier keer gevraagd, waarvan het drie keer tot euthanasie kwam. Dat is voor een huisarts echt buitengewoon zwaar."

Volgens de twintig deelnemers kent het model meer voordelen dan alleen het ontlasten van huisartsen als Kuiper. Ze wijzen er op dat gewetensbezwaarden nu minder lang wachten met doorverwijzen. Doordat iedereen weet waar hij of zij staat en doordat één persoon niet onnodig belast wordt, vinden de zes gewetensbezwaarden het gemakkelijker om collega-artsen hierover te bellen.

Voorkomen van gruwelijke oplossing
Het toekennen van het verzoek leidde in één geval tot het annuleren ervan. Het betrof een niet-terminale patiënt met geestelijke problematiek. Doordat deze persoon het euthanasiezoek zo aan het 'bevechten' was bij een bezwaarde huisarts, bleef de problematiek onbehandeld. Nadat het verzoek werd ingewilligd, kwam er volgens betrokken artsen rust, en aandacht voor de problemen - waarop het verzoek werd ingetrokken.

"Het is mooi dat zij met elkaar in gesprek zijn gegaan en met respect voor elkaars opvattingen afspraken hebben gemaakt", zegt Eric van Wijlick die zich binnen de KNMG met euthanasie bezighoudt. De artsenfederatie wil met een plan van aanpak het model toegankelijk maken voor andere huisartsen. Die hoeven dan het wiel niet opnieuw uit te vinden. Van Wijlick: "Het mooie is dat iedereen dit kan doen. Daar is de KNMG niet voor nodig. Wij willen het wel ondersteunen."

Ook ouderenbond Anbo is positief. Directeur Liane ter Maat spreekt van een 'creatieve oplossing'. "Het is goed dat patiënten er van op aankunnen doorverwezen te worden. Zo voorkom je dat iemand voor een gruwelijke oplossing kiest, door bijvoorbeeld voor een trein te springen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden