Armoede in lichte judoklassen

Grote olympische ambitie bij vrouwen ondanks zorgelijke situatie

De dramatisch slechte opening van de Nederlandse judovrouwen in de lichtste klassen tijdens de EK is geen incident. Ofschoon bondscoach Marjolein van Unen spreekt over een zorgelijke situatie, blijft ze olympische ambities koesteren.

Verder zakken dan gisteren in Istanbul is nauwelijks mogelijk, of de kwaliteit moet dusdanig verder dalen dat helemaal geen deelnemers meer worden afgevaardigd. Zoals bij de lichtgewichten in het verleden al eens is voorgekomen bij gebrek aan talent.

Birgit Ente (-48), Kitty Bravik (-52), Juul Franssen en Shareen Richardson (beiden -57) sneuvelden gisteren al in de eerste ronde in een tijdsbestek van nog geen uur. Het gaat hier niet om talentarme judoka's. Bravik was twee jaar geleden derde van Europa en Franssen vorig jaar de nummer vijf. Van het falende kwartet is slechts debutante Richardson van gerijpte leeftijd, maar Richardson kan niet bogen op internationale successen.

Succes in World Cups is de afgelopen tijd bij allen schaars geweest, de plaats op de europese ranking daardoor laag en dat maakt de kans op meteen zware tegenstand op een titeltoernooi weer extra groot. "Van onderaf is het daarom niet simpel om bij de top te komen", aldus Van Unen.

Toch zegt ze te volharden in het streven ook zij die gisteren nadrukkelijk faalden op de Olympische Spelen in Londen te krijgen. "De meesten zijn vrij jong en hebben toekomstmogelijkheden. Ze in Londen te krijgen zal niet meevallen, maar ervaring daar kan gebruikt worden om op de volgende Spelen echt te scoren."

Van Unen noemt twee belangrijke factoren voor de armoede waarmee ze in de lichte klassen te maken heeft. Allereerst heeft het te maken met de lange, en dus zware, lichaamsbouw van Nederlanders. Lichtgewichten zijn hier dun gezaaid. Van de schaarse talenten die opduiken, maakt bovendien het merendeel volgens Van Unen niet onvoorwaardelijk de keuze voor topsport. En van de kleine groep die dat wel wil, doen een deel dat verkeerd. "Ze blijven te lang bij hun club hangen."

"Ik snap niet waar ze tegenwoordig moeilijk over doen. Toen ik achttien was, keek ik om me heen om te zien waar ik de beste faciliteiten kon krijgen om hogerop te komen. Dat deden toppers als Mark Huizinga en Maarten Arens ook. Wat heb je eraan om de beste van je club te zijn en daar te blijven hangen? Doe je het voor je club, je coach of doe je het voor jezelf?"

"Afstand doen van iemand met wie je jaren hebt samengewerkt ligt kennelijk erg emotioneel. Zo'n proces van aanpassing kost soms zo maar een jaar. Maar dat gaat helemaal nergens over, omdat judoka's desgewenst hun trainers gewoon mee kunnen nemen."

Sterke tegenstand is een voorwaarde om de wereldtop te kunnen halen. Daarom moet talent centraal worden samengebracht. In Rotterdam en Haarlem zijn voor die sterke competitie sinds een jaar steunpunten voor senioren ingericht; in Heerenveen en Eindhoven kunnen de jongeren terecht.

"Judoka's kunnen bij hun club blijven en daarnaast tweemaal per week deelnemen aan centrale trainingen en tweemaal op die steunpunten. Dan zijn ze al een heel eind op de goede weg, zeker als ze af en toe ook eens bij een andere club trainen. Maar het beste is natuurlijk als ze op een steunpunt een fulltime programma draaien. Dat kan desnoods met hun eigen trainer."

"Op centrale trainingen heb ik dertig judoka's op de mat staan van wie er twaalf het niveau hebben om aan World Cups deel te nemen. Als die ook nog over heel Nederland versnipperd zijn, schieten we niet erg op. Ik roep het al jaren, we moeten veel meer centraliseren."

Van Unen signaleert ook dat de weg naar de top nogal eens te makkelijk wordt opgevat. "Sommigen hebben doelstellingen die veel te hoog gegrepen zijn. Die willen meteen naar de Olympische Spelen en slaan daarmee vele stappen over. Die mensen hebben geen idee wat hier op zo'n kampioenschap allemaal gebeurt. Topsport is veel complexer dan het er op het eerste gezicht uitziet."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden