Archeologen: Oudste christelijke documenten ontdekt

Ze zijn klein en onduidelijk te lezen. Toch zou dit de grootste archeologische vondst sinds de Dode Zeerollen kunnen zijn: een verzameling van naar verluidt christelijke documenten uit de eerste eeuw.

Het gaat om 70 boekjes, elk bestaande uit vijf tot vijftien loden of koperen platen ter grootte van een bankpas. Er staan inscripties op, in het Oud-Hebreeuws, en ook afbeeldingen, van onder andere een zeven­armige kandelaar en een kruis.

Een bedoeïen zou er enkele jaren geleden in een grot in de Jordaanse woestijn op zijn gestuit. Daarna zou hij ze aan een Israëlische bedoeïen hebben doorverkocht, Hassan Saeda. Dat beweert de Britse archeoloog David Elkington, die inzage heeft gehad in de boekjes en er foto's van heeft genomen. Zelf ontkent Saeda Elkingtons verhaal; ze zijn al honderd jaar familiebezit, beweert hij.

Volgens Elkington wijst C14-datering uit dat de leren bandjes waarmee de metalen platen bijeen worden gehouden iets jonger dan 2000 jaar zijn. Ook de erosie van het metaal zou op die ouderdom wijzen. Dat zou betekenen dat ze uit de eerste eeuw na Christus stammen - en daarmee de oudste nog bestaande christelijke documenten ter wereld zijn.

Elkington, een onbekende onder experts, krijgt bijval van Ziad Al-Saad, de directeur van het Jordaanse Departement van Oudheden, en van bijbelwetenschappers Margaret Baker en Philip Davies. Uit het feit dat het hier om boeken gaat, en niet om rollen, leidt Baker af dat ze van christelijke origine zijn. Christenen gingen volgens haar vroeger over tot het gebruik van boeken dan joden.

Philip Davies herkent in een afbeelding op één van de platen een kruis, nabij een open graf en met stadsmuren op de achtergrond. Hij ziet daarin een verwijzing naar de kruisdood van Jezus.

Mladen Popovi¿ van het Qumran­instituut in Groningen vindt het veel te vroeg voor dit soort 'wilde speculaties'. "Zodra het over Jezus' tijd gaat, lijkt iedereen zijn verstand te verliezen", zegt hij. "Laten we rustig afwachten. En eerst die objecten zelf maar eens goed bekijken."

Dat is lastig, want Saeda heeft ze, naar het schijnt, verstopt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden