Antiekbeurs PAN is een nationaal allegaartje

PAN Amsterdam, t/m 25 oktober in de Hollandhal van de RAI. Ma t/m vrij 11-20u, za en zo 11-18u. Toegang resp. 15 en 20 gulden. Catalogus 25 gulden. Van 20 t/m 22 oktober is de restauratiebeurs Restauration; een gecombineerde entreekaart met PAN kost 30 gulden.

PAN doet aan als vol, druk, gezellig en een beetje een rommelig allegaartje. Met 85 kunst- en antiekhandelaren en galeries, vier decorateurs en een aantal stands van kunstbladen is de Hollandhal van de RAI vol. De decorateurs (Hillen, Bert Quadvlieg, Ruys en Stodel) exposeren op verzoek van de organisatie van PAN. Na de interieurbeurs Decoration Fair in Hilversum afgelopen jaar (die overigens geen onverdeeld succes was) leek het PAN een aardige publiekstrekker om kunst in samenhang met binnenhuisdecoratie te kunnen laten zien.

Pan doet zijn best, maar is vergeleken met de internationale kunstbeurs Pictura in Maastricht veel minder stijlvol. Pictura omhult de bezoeker met een sfeer van luxe, zijde en fluweel. In Amsterdam kunnen het classicistische blauw en de bloemen de synthetische tapijttegels en de systeemwanden niet verhullen. Maar dit is dan ook een beurs van nationaal niveau, en Nederlanders zijn nu eenmaal geen grote kunstkopers. Hoogstens schaffen ze een enkel stuk aan. Vorig jaar trok PAN 18.000 bezoekers en werd dertig procent van het aanbod verkocht, maar onder de kopers waren veel buitenlandse verzamelaars.

De handelaren zijn de verhalen over recessie en teruglopende omzetten spuugzat. Wel tonen veel deelnemers stukken die zij eerder dit jaar op de Pictura exposeerden, en die dus blijkbaar nog niet verkocht zijn. En wanneer het aanbod van PAN de vraag reflecteert, dan verandert er niet veel aan de smaak. Heel veel Haagse School en verwante rustieke taferelen, veel Jan Sluyters en Kees van Dongen (wiens doek 'Vrouw in rood' het afgelopen weekeinde 425.000 gulden opbracht) en beschaafd-helder gekleurde, vlotgeschilderde figuratieve schilderijen.

Geen succes is het combineren van oude, moderne en hedendaagse kunst. Felgekleurde abstract expressionisten als Ger Lataster (Willy Schoots) doen het nu eenmaal niet naast Chinees porselein (Bastings & Van Tuijl) en antieke lakkabinetten (Eurasia Antiques). Veel beter zou zijn om kunst van na 1950 apart te exposeren. De moderne galeries staan te dringen om een plek op de beurs, hoewel zij niet meer dan eenderde van het aantal deelnemers mogen beslaan; anders zou de PAN een te grote concurrent van de KunstRAI worden.

PAN biedt weinig grote verrassingen, maar er valt evengoed veel interessants en aardigs te ontdekken. Mooi zijn de stoel en dienbak van Michiel de Klerk bij een van de 11 nieuwe deelnemers, De Haas art nouveau art deco, a 100.000 per stuk.

Daarnaast zijn er een presentatie van de Deense Cobraschilder van het eerste uur Carl-Henning Pedersen (Nova Spectra), art deco-sieraden (Simons), een Indiaas collier uit 1850 (Van Gelder), een aantal mooie schilderijen van de Hollandse surrealist Moesman (Loek Brons), een doek van Boudin en een prachtig stilleven van Willem Claesz. Heda (de laatste a 1,8 miljoen gulden, beide bij Noortman), Russische realisten van na 1940 (Douwes) en een houten kinderdraagstoel uit Borneo (Polak).

Behalve de nieuwe Europese kunstprijs ESBIK (Europese Stichting tot Bevordering van Internationale Kunst), a 23 000 gulden, die morgen voor het eerst zal worden uitgereikt, is er als publiekstrekker een prachtig verhaal. Per fax spoorde kunsthandelaar Jaques van Rijn het ontbrekende deel van een kerkinterieur uit 1654 van Daniel de Blieck op. Doordat het deel van het paneel dat hijzelf had bezeten een vreemde slagschaduw vertoonde, vermoedde hij dat er een stuk van afgezaagd was.

Dat bleek te kloppen. Na een paar honderd faxen ontdekte hij het ontbrekende deel bij een verzamelaar in Cairo. Van Rijn verkocht hem het tweede stuk en liet ze beiden opnieuw tot een schilderij restaureren, dat nu op de PAN te zien is.

Freek de Jonge opende de kunst- en antiekbeurs en verving daarmee de ziek geworden choreograaf Rudi van Dantzig. De Jonge ontving een cheque ter waarde van 5.000 gulden, bestemd voor Artsen zonder Grenzen. De hulporganisatie gaat het geld gebruiken voor een noodhospitaal voor Indianen in Brazilie.

Van Dantzig zou de beurs openen door het onthullen van een imposant decordoek van achttien bij negen meter, van Gerti Bierenbroodspot. Het doek werd in 1981 op verzoek van Het Nationale Ballet gemaakt voor de uitvoering van 'Themes and Variations' van Balanchine.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden