‘Antidepressiva zijn een goede optie voor volwassenen’

null Beeld ANP
Beeld ANP

Antidepressiva hebben enig effect op volwassenen met een depressie. Dat blijkt uit een grootscheepse analyse van honderden klinische studies.

Willem Schoonen

Een internationaal consortium van onderzoekers onder Britse leiding heeft meer dan vijfhonderd klinische studies onder loep genomen waarin antidepressiva werden vergeleken met placebo’s. Placebo’s zijn nepmiddelen die mogelijk wel op het gemoed werken, maar in het lichaam niets doen. En de antidepressiva blijken inderdaad meer te doen dan die placebo’s. Het verschil kan in een enkele studie moeilijk te zien zijn, maar omdat ze meer dan vijfhonderd studies bijeen namen, zijn de onderzoekers zeker van hun zaak. Die studies telden in totaal meer dan 100.000 deelnemers.

De wetenschappers hebben bovendien niet alleen gekeken naar klinische studies die zijn gerapporteerd in de wetenschappelijke tijdschriften, maar ook naar niet-gepubliceerde onderzoeken. Bij geneesmiddelen is dat belangrijk, omdat onderzoekers en hun financiers de neiging hebben uitkomsten alleen te publiceren als er een positief effect is aangetoond. Dat kan een overschatting opleveren van de werking van een medicijn. In deze overzichtsstudie is dat voorkomen, en blijft er niettemin een effect van antidepressiva over.

Groot is dat effect niet: de antidepressiva hebben hebben in het beste geval tweemaal zoveel effect op de klachten als een nepmiddel. Dat geldt onder meer voor amitriptyline en mirtazapine. Een middel zoals fluoxetine, beter bekend als prozac, doet het slechts iets beter dan een nepmiddel.

Over effect van antidepressiva op jongeren kan in deze studie niets worden gezegd. Maar voor volwassenen met depressieve klachten zijn ze een optie, zeggen de onderzoekers, naast andere middelen zoals psychotherapie. Er is in het verleden veel twijfel geweest over de werkzaamheid van antidepressiva, die de nodige bijwerkingen hebben en verslavend kunnen zijn. De onderzoekers hopen dat met deze overzichtsstudie die discussie kan worden beëindigd.

Muizen kunnen de behandeling van een depressie verbeteren. Wetenschappers hebben bij muizen genen gevonden die kunnen vertellen welke patiënten baat hebben bij antidepressiva en welke niet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden