Recensie

Andriessiaanse ‘eigenaardigheden’ in symfonische fragmentatiebom

Unsuk Chin in 2015.

Klassiek
Radio Filharmonisch Orkest
Louis Andriessen, Unsuk Chin
★★★☆

De NTR ‘ZaterdagMatinee’-serie is dé onbetwiste schatkamer voor wie wil grasduinen in nieuwe, onbekende en vergeten muziek. Een greep uit de programmering van recente zaterdagen: het prachtige Harpconcert van Saariaho met Lavinia Meijer, Delius’ opera ‘A village Romeo and Juliet’, een totaal onbekende compositie van Oestvolskaja met de geweldig dirigerende Vassily Petrenko, en twee dagen geleden de Nederlandse premières van imposante stukken van Louis Andriessen en Unsuk Chin.

Daarbij zij aangetekend dat de programmering ook nog eens een hoopgevende diversiteit laat zien, met veel ruimte voor vrouwelijke componisten. In al deze concerten is het Radio Filharmonisch Orkest (RFO) de rots in de branding. Er zijn weinig orkesten in Nederland die zoveel hedendaagse muziek spelen, en dat op zo'n hoog niveau.

Zaterdag werden de keurtroepen geleid door JoAnn Falletta, klein van stuk maar met een grote, sierlijke en extreem duidelijke slagtechniek.

Er werd uitgekeken naar het nieuwe symfonische stuk van Andriessen dat hij componeerde voor The New York Philharmonic en Jaap van Zweden. Na de zinderende uitvoering van ‘Agamemnon’ viel alleen maar te concluderen dat het ontzettend jammer is dat Andriessen gedurende zijn carrière zo’n weerzin tegen het symfonieorkest ontwikkelde. Want schrijven voor dit ‘ouderwetse’ apparaat kan hij geweldig.

Eigenaardigheden

Het compacte en krachtige stuk over de Griekse koning Agamemnon, verrassend eindigend met een korte toespraak van de Trojaanse zieneres Cassandra, staat bol van andriessiaanse eigenaardigheden. Zoals een soort fugato, opgezet door elektrische gitaren, een schitterende solo voor sopraansaxofoon, en een duet voor basklarinet en contrabasklarinet.

Bij de tetterende trompetfanfares aan het begin denk je meteen aan Stravinsky's ‘Oedipus’, die andere Griekse held, en bij de dwingende en swingende ritmes voor een batterij slagwerk en pompende contrabassen zie je haast Agamemnons vrouw en moordenares Klytaimnestra uit Strauss’ ‘Elektra’ voor je. Maar ondanks deze reminiscenties blijft Agamemnon toch vooral een echte Andriessen, een symfonische fragmentatiebom vol siervuurwerk, die doet uitzien naar meer.

De eigenheid van Andriessen werd wel wat gemist bij ‘Le chant des enfants des étoiles’ uit 2016 van de Zuid-Koreaanse Unsuk Chin. Chin is een bedreven componiste die een groot apparaat als orkest, twee koren en orgel met gemak aankan. Maar het sterrenstof in deze soms nodeloos ingewikkelde compositie dwarrelde maar sporadisch betoverend neer. Hoe goed ook gezongen door het Groot Omroepkoor en het Nationaal Jeugdkoor, de diverse gedichten klonken als onverstaanbaar koeterwaals. De twee orgelsoli waren dan wel weer overdonderend. In de gigantische stilte erna piepte een geschrokken gehoorapparaat in de zaal een reeks boventonen. Alsof het erbij hoorde.

Lees hier meer muziekrecensies van Trouw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden