Amsterdam bouwt voortaan woningen zonder vervuilde bodems te saneren

Van een onzer verslaggevers AMSTERDAM - Amsterdam gaat bouwen op grond die tot voor kort als vervuild gold. Dat is het gevolg van nieuw landelijk bodemsaneringsbeleid.

Natuur en Milieu en het Amsterdams Steunpunt Wonen zijn uiterst bezorgd over deze ontwikkeling. Amsterdam wil vervuilde grond alleen nog afvoeren als er direct risico voor de volksgezondheid is.

In een brief aan minister De Boer (milieu) en staatssecretaris Tommel (volkshuisvesting) vragen ze of de nieuwe aanpak strookt met de bedoelingen van de Wet bodembescherming. Bart van Geleuken van Natuur en Milieu: “We zijn bang dat Amsterdam trendsettend wordt. Bodemsanering is kostbaar en men probeert er onder uit te komen.”

Amsterdam lijkt ook te willen proberen hoe groot de rek is in de door De Boer begonnen discussie Stad en Milieu. Noord-Holland was er ook als de kippen bij om te proberen hoe ver men kan gaan in het soepeler toepassen van milieuregels. Gedeputeerde Friso de Zeeuw stond vorig jaar gemeenten toe het voortaan minder nauw te nemen met de milieuregels.

“Fluisterasfalt is prachtig, maar in een oude stad past het niet zo. Daar horen klinkers en omwonenden moeten dan maar voor lief nemen dat er wat meer geluidsoverlast is”, was zijn voorbeeld toen.

Volgens Kees Vissers van het Amsterdams Steunpunt Wonen is het uitgangspunt dat alleen direct gezondheidsrisico bepalend is, funest. In een woonwijk spelen tenslotte ook kinderen en wie een tuintje heeft wil er misschien ook wel eens wat uit eten. Verder kan zich cumulatie voordoen. Iemand die in een gebied woont met bijvoorbeeld cadmium in de grond, loopt extra risico als hij er ook op zijn werk mee wordt geconfronteerd.

Het Steunpunt zal de deelraden bewerken om bij bouwvergunningen niet mee te werken. Desnoods zal men proberen er langs juridische weg een stokje voor te steken. Volgens Vissers probeert Amsterdam door de mazen van de wet te glippen. Zo wordt in Amsterdam gesteld dat er wel wettelijke interventiewaarden bestaan, maar daar is geen termijn bij genoemd. Dus: je kunt best al huizen bouwen en desnoods over 10 of 20 jaar nog eens bezien hoe het met die interventiewaarden staat. Vissers vindt dat de wet op dit punt te vaag is.

Marjolein van Egmond, hoofd afdeling bodem van de Amsterdamse milieudienst, zegt dat het nieuwe beleid mede is gebaseerd op gegevens van het milieu-instituut RIVM. “En daaruit blijkt dat het risico voor de volksgezondheid niet zo groot is.” Ze wijst op het streven het Groene Hart te sparen en zoveel mogelijk in de stad te bouwen. “We streven dus een bredere doelstelling na. Het zou dan zonde zijn dat te bemoeilijken door geld te spenderen aan zaken die eigenlijk niet zo accuut zijn.” Volgens haar houdt Amsterdam wel rekening met spelende kinderen en moestuintjes. Maar elk project wordt van geval tot geval bekeken. Bij een kinderdagverblijf ligt het weer anders dan in een gewone woonstraat.

Volgens het ministerie handelt Amsterdam formeel niet in strijd met de wet. De vier grote steden oefenen - anders dan andere gemeenten - het bevoegd gezag uit over woningwet èn bodemsanering. Volgens Van Egmond kan die dubbele verantwoordelijkheid tot afwijkingen leiden met regelingen elders, waar gemeenten en provincie de verantwoordelijkheid delen. Volgens Amsterdam heeft bodemsanering nu vaak plaats op basis van theoretische risico's.

In Amsterdam mogen voor nieuwbouw de normen voor kwik, lood, cadmium, koper en DDT voortaan vele malen worden overschreden. Volgens Van Egmond is dat echter niet in strijd met de wet. Die onderscheidt drie categorieën: de 'basisnorm', een norm voor 'wonen met tuin' en nog weer een andere norm voor 'wonen zonder tuin'. “Dat staat dus in de wet en is niet een bedenksel van ons.”

VROM is in discussie met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) over de vraag wanneer de bodem nu wel of niet moet worden schoongemaakt. De VNG hanteert een verschil tussen nieuwbouw en bouwen in een bestaande situatie. Voor de laatste categorie zijn de regels 'iets minder streng.' Het ministerie vreest onduidelijkheid in de beoordeling en wil daarover nu goede afspraken. De ontwikkelingen in Amsterdam zullen een rol spelen bij de uiteindelijke beoordeling, aldus de zegsman.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden