'Amour' tussen Parijs en Bagdad zit diep/'Niets kan dit barbaarse optreden rechtvaardigen'

AMSTERDAM - Het is bijna een Pavlov-reactie, maar zodra het gaat om keiharde maatregelen tegen Irak - militaire met name - om het regime van Saddam Hoessein aan zijn afspraken te houden, gooit Frankrijk de kont tegen de krib.

Ook nu weer. In een verklaring voor de Franse Senaat zette minister van buitenlandse zaken Hubert Védrine gisteren “zeer grote vraagtekens” bij de door de Amerikanen en Britten gelanceerde Operatie Desert Fox. Frankrijk was “sceptisch over de effectiviteit van militaire aanvallen op Irak” en vond dat een politieke oplossing voor de crisis gevonden had moeten worden, aldus Védrine.

Ook het feit dat de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties gepasseerd was, stak permanent Veiligheidsraadslid Frankrijk zeer. “Hoe sneller het ophoudt, hoe beter het is”, zei Védrine, die overigens nog wel Saddam Hoessein als de voornaamste verantwoordelijke voor het losgebarsten geweld aanwees.

De Franse reactie kreeg, niet verwonderlijk, en ijskoude ontvangst in Washington. “Het zou bijzonder prettig zijn wanneer zij die onze benadering niet steunen, een benadering hadden die werkte”, bitste Védrine's Amerikaanse collega Madeleine Albright. Védrine nam gauw wat gas terug, “ik weet niet wat de oplossing is”, zei hij, maar hij wist wel dat Frankrijk steeds heeft gezocht naar “serieuze en effectieve controle” op alle Iraakse massavernietigingswapens uit de Golfoorlog van 1991. De relatie Frankrijk-Irak is bijna voer voor psychologen. Afgezien van de periode dat de socialist François Mitterrand de Franse president was - in die periode viel de Golfoorlog van '91, waaraan Frankrijk deelnam - heeft Parijs steeds op redelijk goede voet gestaan met Bagdad. Niet in het minst natuurlijk vanwege de uiterst vruchtbare handelsbetrekkingen.

De Franse oliemaatschappij Elf-Aquitaine bijvoorbeeld, speelde een grote rol in het land, tot de op de Golfoorlog volgende sancties tegen Irak ook de olie-export aan banden legden.

Frankrijk was in de jaren zeventig en tachtig de belangrijkste leverancier van Westers wapentuig aan Bagdad. En de bouw van de kerncentrale Osirak - in 1981 door Israël vernietigd vanuit de wetenschap dat het regime van Saddam daar bezig was met de ontwikkeling van kernwapens - geschiedde helemaal met Franse steun en Frans geld. In die tijd was de huidige Franse president Jacques Chirac alleen nog maar leider van de neo-gaullistische RPR. Maar Chirac was bovendien voorzitter van de 'Frans-Iraakse vriendschapsbeweging', een club die nog steeds bestaat en nog steeds onder hoede van Chirac's RPR opereert.

De huidige voorzitter, Roselyne Bachelot-Narquin, RPR-gedelgeerde in de Assemblée Nationale, stak haar woede over de aanvallen niet onder stoelen of banken. “Ik voel me gekrenkt, ik voel walging. Niets wat is gebeurd, kan dit barbaarse optreden rechtvaardigen”, fulmineerde zij. Dat met dit 'barbaarse optreden' Operatie Desert Fox bedoeld werd, moge duidelijk zijn.

Maar Saddam heeft nog meer vrienden in Frankrijk. Zo is Jean-Marie Le Pen, leider van het extreem-rechtse Front National, een fervent supporter van de Iraakse dictator. Hij steunde Saddam ook tijdens de Golfoorlog door dik en dun. En Le Pens vrouw Jany is voorzitter van een hulporganisatie die de kinderen die onder de VN-sancties lijden, van voedsel en medicamenten moet voorzien.

De conservatieve, RPR-gezinde krant Le Figaro nam het ook op voor Saddam Hoessein, en keurde de aanvallen scherp af. 'De enige zekerheid is', schreef de krant, 'dat in de naam van de islam terroristen van allerlei pluimage al voorbereidingen treffen om wraak te nemen op het Westen'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden