Amerikanen met Iran aan tafel over nucleair dossier

De regering-Bush maakt een opmerkelijke ommezwaai in haar Iran-politiek. Een onderminister onderhandelt mee over Irans uraniumverrijking.

De Amerikaanse onderminister William Burns van buitenlandse zaken reist zaterdag af naar Genève, waar hij zal aanzitten bij onderhandelingen over Irans nucleaire programma. In Zwitserland ligt een lucratief voorstel op tafel van de machtigste landen ter wereld, dat Iran moet verleiden te stoppen met het verrijken van uranium. Naast de Amerikaan zijn er ook vertegenwoordigers van de EU, Rusland, China, Groot-Brittannië, Duitsland en Frankrijk aanwezig, én de Iraanse toponderhandelaar Saeed Jalili.

Het komt niet vaak voor dat Amerikaanse functionarissen aan dezelfde tafel zitten als een Iraanse collega. Sinds de islamitische revolutie in 1979 onderhouden de VS en Iran geen diplomatieke betrekkingen, en president Bush heeft tot nu toe altijd gezegd dat hij pas met Iran wil praten als het land stopt met de verrijking van uranium. De VS, maar ook veel andere landen, zijn bang dat Iran verrijkt uranium wil gebruiken om een kernbom te maken.

Dat de Amerikanen hun voorbehoud laten varen en de diplomatie een grotere kans geven, is om meer redenen opmerkelijk. De afgelopen weken leken de VS, in het kielzog van Israël, juist aan te sturen op een militaire confrontatie met Iran. Met een grote luchtmachtoefening bootste Israël een aanval op Irans nucleaire installaties na, waarop Teheran antwoordde met het testen van langeafstandsraketten. De oefeningen gingen gepaard met oorlogszuchtige taal, waar ook de Verenigde Staten zich in mengden.

Maar nu slaan de VS een andere weg in, hoewel het Witte Huis gisteren uit alle macht ontkende dat er sprake is van een gewijzigd beleid. Het is de bedoeling dat Burns alleen aanwezig is om te luisteren, níet om te onderhandelen, aldus een woordvoerder. En als Iran niet akkoord gaat met het aanbod van zijn gesprekspartners, dan zullen gewoon extra sancties volgen voor het land. Burns zal ook niet een-op-een met Jalili praten.

De plotse nadruk op diplomatie is te meer pikant daar Iran een belangrijk onderwerp vormt in de campagne voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen. De Democratische kandidaat Barack Obama ligt onder vuur van zijn Republikeinse tegenstrever John McCain, juist omdat hij heeft gepleit voor diplomatiek overleg met Teheran zonder voorwaarden vooraf. McCain grijpt dat aan om Obama af te schilderen als een softie.

Het is overigens niet helemaal uniek dat functionarissen van de VS collega’s uit Iran ontmoeten. Het afgelopen jaar gebeurde dat enige malen op laag niveau over de situatie in Irak. Eerder was er overleg over Afghanistan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden