Amerikaanse biblebelt in de bres voor 'weigerondernemer'

Indiana's gouverneur Mike Pence heeft zijn steun voor het wetsvoorstel al uitgesproken. Beeld epa

Een homokoppel vraagt een strenggelovige bloemist om boeketten te leveren. Mag de bloemist dan het koppel weigeren? Kan een ondernemer die niets met homorelaties te maken wil hebben zich beroepen op gewetensbezwaren? Een politieke meerderheid in het Amerikaanse Indiana vindt van wel.

Bescherming van 'weigerondernemers' valt onder de godsdienstvrijheid, klonk het maandagavond in de Senaat van de zuidelijke staat. Republikeinen en religieuze conservatieven maakten er duidelijk dat die godsdienstvrijheid wat hen betreft verder gaat dan velen nu denken.

Een gelovige zou niet alleen in zijn vrijheid worden aangetast als hij vanwege zijn religie wordt vervolgd, maar ook wanneer zijn bedrijf verplicht wordt om mee te werken aan praktijken die hij afkeurt. Ze denken daarbij aan homorelaties, maar ook aan abortus. Nu loopt de bloemist die het homekoppel weigert nog het risico dat hij wordt aangeklaagd. Het weigeren van diensten aan iemand op basis van geaardheid heeft immers verdacht veel weg van discriminatie.

De gouverneur is alvast vóór
Het is nog niet duidelijk of het wetsvoorstel in kwestie daadwerkelijk een wet wordt. Draagvlak lijkt er in ieder geval wel te zijn. Republikeinen - die in de politiek van Indiana de dienst uitmaken - zien het voorstel wel zitten, en Republikeins gouverneur Mike Pence heeft zijn steun al uitgesproken.

Bovendien kunnen de voorstanders bogen op de steun van een grote groep orthodoxe christenen elders in de Amerikaanse biblebelt. Invloedrijke kerkgenootschappen als de Southern Baptist Convention en conservatief-religieuze lobbyisten hebben zich vastgebeten in het onderwerp en lijken voorlopig niet van plan om los te laten. Bij een grote bijeenkomst van de Convention, afgelopen najaar, werd een van de weigerondernemers als een held onthaald.

Tegenstanders doen het voorstel af als vergezocht. Directeur Jane Henegar van de progressieve American Civil Liberties Union of Indiana noemde het maandagavond 'een oplossing voor een probleem dat niet bestaat'.

Daar heeft ze grotendeels gelijk in, want de groep 'weigerondernemers' die veroordeeld zijn voor discriminatie is erg klein. Maar het gebeurt wél. Zo werd in 2006 een fotograaf uit New Mexico veroordeeld omdat hij weigerde om een feest van een homokoppel te fotograferen.

In Arizona ging de wet niet door
Nieuw is het idee om de gewetensbezwaarden te beschermen niet. Het progressievere Arizona stond vorig jaar februari op het punt om een vergelijkbare wet aan te nemen. Het parlement had hem al goedgekeurd, maar toenmalig gouverneur Jan Brewer sprak nog snel haar veto uit.

Zij leek vooral bang voor de economische gevolgen. Ondernemersverenigingen en belangenorganisaties van firma's hadden Brewer gewaarschuwd dat het oprekken van de godsdienstvrijheid een slecht effect zou hebben op het ondernemersklimaat.

Waarom het beschermen van de weigerambtenaar sinds een paar jaar ineens hoog op de conservatieve agenda staat, is niet duidelijk. Directeur Henegar van de American Civil Liberties Union vermoedt dat het te maken heeft met het homohuwelijk. Dat wordt in steeds meer Amerikaanse staten erkend. Indiana ging afgelopen najaar overstag. Die timing zegt een hoop, vindt Henegar. "Het suggereert dat de wet gebruikt gaat worden tegen homo's, lesbiennes en transgenders."

Toenmalig gouverneur Jan Brewer van Arizona hield een vergelijkbare wet vorig jaar tegen met een veto. Beeld epa
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden