Ambassadeur

De diplomaat Edy Korthals Altes trad in de jaren tachtig terug als ambassadeur (in Madrid), omdat hij als pacifist niet wilde meewerken aan het regeringsbesluit tot plaatsing van kruisraketten. Dat was een moedige en consequente stap. Van een ambtenaar mag worden verlangd dat hij loyaal de besluiten van zijn regering uitvoert. Als zijn geweten zich daartegen verzet, zit er weinig anders op dan aftreden.

Bij de ambassadeur in Moskou, De Vos van Steenwijk, lijkt van een gewetensconflict geen sprake, maar zijn bezwaren tegen de uitbreiding van de Navo in oostwaartse richting wegen kennelijk wel zo zwaar dat hij daarmee aan de weg timmert. Dat kan dus niet. We mogen aannemen dat hij die bezwaren, alsook de informatie waarop zij zijn gebaseerd, indringend aan de minister heeft overgebracht. Dat is zelfs zijn plicht. Maar nu de regering anders heeft besloten, behoort hij zich daarbij neer te leggen of terug te treden.

Minister Van Mierlo vroeg zich gisteren in de marge van de Navo-ministerraad in Portugal tegenover journalisten hardop af of iemand die een oordeel verkondigt dat sterk afwijkt van het regeringsstandpunt, wel te handhaven is. Op die vraag dient hij straks zelf een antwoord te geven. Als uit het onderzoek dat hij heeft gelast, blijkt dat de ambassadeur inderdaad enkele keren met zijn eigen oordeel naar buiten is getreden, dient hij van zijn functie te worden ontheven.

Van het fnuiken van de vrijheid van meningsuiting is daarbij geen sprake. Natuurlijk heeft een ambtenaar die vrijheid ook, maar het spreekt vanzelf dat deze niet vrijelijk kan omgaan met informatie die hij uit hoofde van zijn functie vergaart. In de fase voorafgaande aan de besluitvorming is er een zekere marge om publiekelijk op bepaalde risico's te wijzen, mits daarvan niet, zoals tot voor kort door de politiecommissarissen van de grote steden, al te uitbundig gebruik wordt gemaakt. Maar is een besluit eenmaal gevallen, dan heeft hij zich maar te schikken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden