Altijd bereikbaar zijn: minstens één politicus heeft er lak aan

Redactie: Wilfried van der Bles, Teun Lagas en Bart Zuidervaart

Een week of drie geleden dacht de politieke redactie van Trouw een belangrijke ontdekking te hebben gedaan. Het zag er naar uit dat we op een gewone dag, tijdens een routineuze zoektocht naar politieke reacties uit de Eerste Kamer, onverwacht waren gestuit op een senator zonder mobiele telefoon. Het onmogelijke leek te bestaan: de laatste politicus zonder smartphone. Was dit het bewijs dat er aan het altijd nerveuze Binnenhof toch nog zoiets bestaat als slow politics?

SGP-Eerste Kamerlid Gerrit Holdijk neemt die dag thuis op de Veluwe zijn gewone vaste lijn niet op. Een mobiel nummer van de bedachtzame pijproker uit Uddel valt in geen velden of wegen te ontdekken. Zijn partij heeft geen oplossing voor de onbereikbaarheid van de eenmansfractie in de senaat. "Gerrit heeft nu eenmaal niets met een mobiele telefoon", klinkt het berustend in de SGP. Holdijk moet die middag herfstbladeren ruimen, buiten in zijn tuin. Zonder mobiel lijkt hij uniek in zijn soort: de onbereikbare volksvertegenwoordiger.

Een tweede check bij de SGP-voorlichter leert echter dat Holdijk niet de ontdekking is waar we op hadden gehoopt. Hij bezit wel een mobiele telefoon. Daar staan een paar nummers in van de SGP-leiding die hij kan herkennen, zodat de senator door zijn partij gebeld kan worden, mochten de mannenbroeders plotseling betrokken raken bij een urgent Haags politiek probleem. Makkelijk mobiel contact met journalisten heeft voor Holdijk geen prioriteit.

Met zijn weerzin tegen het mobieltje hoort Holdijk niet bij het ergerlijke, veel voorkomende slag politici dat aan phubbing doet: op je telefoon kijken terwijl je met iemand staat te praten.

Dagje vissen
Wanneer de laatste 'dodo zonder permanente verbinding' precies is uitgestorven in Den Haag valt moeilijk vast te stellen. Zeker is dat onbereikbaarheid geen probleem was toen de politiek nog in lagere versnelling reed.

Het Anti-Revolutionaire Tweede Kamerlid Maarten Schakel zat in de jaren zestig onbekommerd op zijn bootje ergens in de Alblasserwaard te vissen, toen hij de waterpolitie op zich af zag stomen. Of meneer Schakel zich zo snel mogelijk naar Den Haag wilde begeven, riep de politieman op de voorplecht. Die bracht ook de boodschap dat er 'politieke spanningen' waren gerezen.

Een andere ARP'er keerde op eenzelfde wijze terug naar de nog trage politieke arena. Wilhelm Friedrich de Gaay Fortman, de oude Gaius, hoorde na een fietstochtje over de Veluwe in het PTT-hotel te Kootwijk dat de koningin had gebeld. Juliana had doorgegeven dat hij naar Den Haag moest komen om een stroef lopende kabinetsformatie vlot te trekken.

Minister in het café
Het oude verhaal over de onvindbare Henk Vredeling en de F-16 dook weer op bij het recente besluit om defensie de Joint Strike Fighter (JSF) te laten kopen.

Op de dag in 1975 dat het omstreden contract moest worden getekend voor de aankoop van 84 Amerikaanse F-16's, was de PvdA-minister van defensie zoek. Vredeling, die destijds een erkende broeder van de natte gemeente werd genoemd, was de avond ervoor gaan stappen in Amsterdam en Leiden, met een D66-medewerker en twee journalisten. Dat liep uit tot diep in de volgende dag.

Vanuit het raam van het Leidse café-restaurant 'In den Vergulde Turk', zagen ze de radeloze secretaris-generaal van defensie langslopen, die zijn minister zocht om het F-16-contract eindelijk getekend te krijgen. Bij het zien van zijn passerende topambtenaar sprak Vredeling de onsterfelijke woorden: "Kijk daar gaat Gerard Peijnenburg. Die is zeker op weg naar het Legermuseum."

Politici die ooit zoek waren

1. Henk Vredeling (PvdA)

2. Maarten Schakel (ARP)

3.De 'oude' De Gaay Fortman (ARP)

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden