'Als je even een mindere dag hebt, hoor je er niet meer bij'

Er zijn zoveel goede schaatsers dat er in de aanloop naar de Olympische Spelen grote namen zullen sneuvelen

HEERENVEEN - Gerard van Velde weet het zeker: als de uiteindelijke selectie voor de Spelen van Sotsji bekend wordt gemaakt, zullen er serieuze kandidaten voor een medaille afvallen. Op vrijwel alle afstanden is de prestatiedichtheid in Nederland hoog. Afgelopen weekeinde, tijdens de NK afstanden, werd pregnant duidelijk dat het niveau in Nederland vooral in de breedte een grote vlucht heeft genomen. "Een bizar hoog niveau", zei Ireen Wüst, winnares van de 3000 meter. Coach Jac Orie noemde de resultaten in Thialf zelfs 'behoorlijk extreem'. En zijn collega Gerard Kemkers: "Er zullen grote namen moeten afvallen".

Wüst werd zelf op niet mis te verstane wijze duidelijk gemaakt dat ze ook in Nederland op haar tellen moet passen. De meervoudig olympisch kampioene won de 3000 meter, werd tweede op de 1000 meter en veroverde een bronzen medaille op de 1500. Sinds afgelopen weekeinde weet ze één ding zeker; er zijn meer vrouwen die aanspraak maken op een topklassering in Sotsji. En de belangrijkste van die uitdagers is niet eens een langebaanschaatsster. Shorttrackster Jorien ter Mors diende zich in Heerenveen aan als belangrijke outsider voor olympisch eremetaal.

Orie omschreef het weekeinde treffend. "De goede schaatsers komen ineens uit alle hoeken en gaten." Zijn ploeg werd er zelfs direct door getroffen. Diane Valkenburg - vorig jaar nog een vaste waarde in de selecties voor wereldbekerwedstrijden - had een minder weekeinde en reed zich op geen enkele afstand in de Nederlandse ploeg. Orie: "Als je even een mindere dag hebt, hoor je er niet meer bij. Dat is wel de les van dit weekeinde. Ik heb dat niet eerder op deze manier meegemaakt, ook niet in eerdere olympische jaren."

Bij de vrouwen verraste naast Ter Mors ook Yvonne Nauta, die zich zowel op de 3000 meter als op de 5000 meter plaatste voor de komende wereldbekers in Calgary, Salt Lake City, Astana en Berlijn. Wüst: "Er zijn de laatste jaren steeds meer vrouwen gekomen die ergens een contract hebben. Dat zie je in dit weekeinde terug." Kemkers: "Schaatsers en schaatssters kunnen kiezen bij welke ploeg ze het beste op hun plek zijn". Orie: "Er schaatst nu een generatie die meer kansen heeft gekregen. Jeugdige talenten die alsnog komen bovendrijven. Dat is echt een groot voordeel van de huidige situatie."

De NK afstanden waren een eerste indicatie welke schaatsers zich op weg naar Sotsji in de kijker zullen rijden. Alleen wordt pas eind december duidelijk wie zich zal kwalificeren. Voor het eerst zijn er dit seizoen geen schaatsers met een beschermde status, waardoor het olympisch kwalificatietoernooi (tussen Kerst en Oud en Nieuw) de scherprechter wordt. "Dat kan uitlopen op een slagveld", denkt Orie.

Een korte bestudering van de cijfers van afgelopen weekeinde leert dat dat bij de vrouwen mee kan vallen. Als de regels voor het OKT over de resultaten van de NK worden gelegd, zouden bij de vrouwen weinig problemen opdoemen. De belangrijkste afwezigen: Valkenburg en Gerritsen, die afgelopen weekeinde simpelweg niet goed genoeg waren. Nederland mag tien mannen en tien vrouwen afvaardigen naar Sotsji. Uit die ploeg moet ook de achtervolgingsselectie worden gemaakt. Bij de vrouwen zouden zich op basis van afgelopen weekeinde precies tien vrouwen hebben gekwalificeerd.

Bij de mannen ligt dat anders. Op basis van de resultaten in het mannentoernooi hebben liefst dertien schaatsers hypothetisch 'recht' op Sotsji. Daar vallen dus onherroepelijk slachtoffers. Zeker omdat bondscoach Arie Koops het recht heeft om één of twee niet-geselecteerde schaatsers aan te wijzen voor de ploegenachtervolging. In het geval dat afgelopen weekeinde het OKT zou zijn geweest, zouden schaatsers als Hospes (vierde op 500 meter), Tuitert (vierde op 1500 meter) en Rhian Ket (derde op 1500 meter) afvallen. Omdat Jan Blokhuijsen - een geheide kandidaat voor de achtervolgingsploeg - zich niet rechtstreeks kwalificeerde, zou ook een kampioen als Stefan Groothuis kunnen afvallen. Hij werd vierde op de 1000 meter.

"Gelukkig is het nog niet zo ver", zegt Koops, ook technisch directeur bij de KNSB. "En omdat we dit natuurlijk zagen aankomen, hebben we duidelijke regels afgesproken. En ja, dat betekent dat er schaatsers van naam zullen afvallen. Dat kan niet anders in een land met zoveel goede schaatsers. Maar dat is natuurlijk ook onze kracht."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden