Reportage

‘Als het ooit weer gewoon een kinderfeest is, hang ik weer sinterklaasversiering op in mijn zaak’

Winkeliers worstelen met sinterversiering in de etalage. Beeld ANP

Moet zwarte piet nu wel of niet in de etalage? Nijmegen kiest voor algemene versiering, maar in Malden hangt piet nog in de winkel. 

Het was even zoeken waar die dozen vol pieten toch waren gebleven. Maar ze zijn terecht en ze kunnen nu de winkel in. “Wij vinden het een mooi kinderfeest en brengen onze zaak helemaal in sinterklaassferen”, zegt Frencis Peters, eigenaar van The Readshop in Malden, vlakbij Nijmegen. “Pas na 5 december wordt het hier Kerst.”

De pieten van Peters zijn zwart en bruin. “En dat laten we ook zo”, zegt ze. “De kinderen die in de winkel komen, vinden het prachtig.” Peters versierde winkel is een uitzondering in het winkelcentrum, waar de winkeliersvereniging weliswaar zwarte pieten heeft opgehangen aan de glazen koepel, maar 5 december nog ver weg voelt. Er zijn weinig winkels in sintsferen, bij de speelgoedzaken liggen hoogstens her en der pakjes en een pietenmuts. 

Minder versiering

Volgens Peters versieren steeds minder winkeliers hun winkels in de aanloop naar Sinterklaas. “Maar ik denk niet dat dit alleen komt door het gedoe over Zwarte Piet”, zegt ze. “Het is ook veel werk om je zaak in korte tijd twee keer te versieren.”

Ook in het nabijgelegen Groesbeek is amper sinterklaasversiering te zien. Cadeau- en kledingzaak Alumiz is een van de weinige, met wat pakjes en een sintslinger. Op het laatste moment toch maar opgehangen, zegt eigenaar Twan van der Sterren. “Vorig jaar hadden we nog een pietenhuis in Groesbeek, toen was mijn etalage helemaal versierd”, zegt hij. “Sinds kort zit ik op een andere locatie en de pieten heb ik niet meeverhuisd. Ik wil me niet in de discussie mengen en ik wil ook niemand voor het hoofd stoten.”

Jammer vindt Van der Sterren het wel. “Als het ooit weer gewoon een kinderfeest is, wil ik de Sint en zijn pieten hier in de zaak uitnodigen. Maar ik weet niet of dat gaat gebeuren.”

De roep om het uiterlijk van Zwarte Piet te veranderen gaat niet voorbij aan winkeliers. “Velen kiezen voor neutralere vormen om het sinterklaasfeest in de winkel aan te kondigen”, zegt Sander van Golberdinge van Detailhandel Nederland. “Ze vermarkten de Sint in plaats van Piet.” Een etalage met een staf en een mijter, daar kan niemand over vallen. In verschillende regio’s maken winkels verschillende keuzes, ziet Van Golberdinge. “Het is wikken en wegen voor retailers. In Amsterdam is de discussie scherper dan verder van de Randstad.”

Algemene versiering

In het grotere Nijmegen zijn de Zwarte Pieten inderdaad niet meer te zien. De winkelstraten zijn wel uitbundig uitgedost, met twinkelende sterren. “Algemene feestversiering’’, zegt Monique Kauffman, mede-eigenaar van boekwinkel Dekker van de Vegt in de Marikenstraat. 

Maar het is overduidelijk Kerst wat de klok hier slaat. In de winkel zelf is nog niks van sinterklaasaankleding te zien. Kaufmann: “Maar voordat de Sint voet aan wal zet zaterdag, is onze etalage omgetoverd, hoor. Wij doen zeker aan Sinterklaas. Het is een feest met een eigen sfeer.”

Maar zwarte pieten zul je er hier niet aantreffen. “Die keuze hebben we al jaren geleden gemaakt. De zwartepietenpoppen die we nog hebben, laten we op hun kop de schoorsteen induiken. Alleen hun voetjes zie je nog.”

Verbinden in plaats van verdelen

Het sinterklaasfeest is zonder zwarte pieten net zo leuk. Sjoerd Kuyper, kinderboekenschrijver, legt dat nog een keer uit.

Waarom viert Sinterklaas eigenlijk zijn verjaardag in Nederland? En gaf hij toen echt brood aan arme kinderen? In ‘Het verhaal van Sinterklaas’ doet kinderboekenschrijver Sjoerd Kuypers (66) het allemaal uit de doeken.

Kuypers maakte een boekje voor kinderen en voor ouders. Hij doet daarmee voor de tweede keer een poging om zonder zwarte pieten toch een ‘net zo leuk feest te vieren’. In ‘De vrienden van Sinterklaas’ legde Kuypers in 2014 al uit dat die vrienden wit zijn. “En dat het juist een eer is om de Sint te helpen. Aan het eind van het boekje willen alle kinderen vriend van de Sint worden”, zegt de auteur, vlak voor hij zijn kleinkind knuffelt, dat naar de presentatie in het Amsterdamse Scheepvaarthuis is gekomen.

Zondag komt de Sint naar Amsterdam waarbij 455 roetveegpieten op veertig boten vijfduizend kilo pepernoten gaan uitdelen. Kuyper vindt de ouderwetse piet een ‘afschuwelijk verschijnsel’. Het stoort hem enorm om steeds de karikatuur van dikke lippen en oorringen te zien opduiken.

Met ‘Het verhaal van Sinterklaas’ wil hij ook aan ouders uit andere landen en culturen uitleggen hoe leuk het sinterklaasfeest kan zijn. “Met die heiligman uit Turkije die wonderen kan verrichten, arme kinderen in nood helpt en mensen verbindt in plaats van verdeelt. De wereld is zo veranderd, de Sint en zijn pieten veranderen mee.”

Lees ook:

De intocht van de Sint geldt inmiddels als een evenement met een ‘sterk verhoogd risico’

Net als bij de Sinterklaasintochten van 2016 en 2014 speelt in Zaandam het water een cruciale rol in de beveiliging van de Goedheiligman.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden