Review

Als de regentrommen slaan, is de herfst op komst

Ismail Kadare: De regentrommen. Vert. Karlijn Stoffels en Henne van der Kooy. Van Gennep, Amsterdam; 299 blz. - ¿ 42,90.

Het maandenlange beleg wordt een fiasco voor de Osmanen, omdat de Albanezen onverzettelijk stand houden. En omdat generaal Skanderberg - een aan het Osmaanse hof opgevoede Albanese vorstenzoon, die de kant van zijn eigen volk weer heeft gekozen - vanuit de bossen nachtelijke aanvallen uitvoert.

Als een chroniquer beschrijft Kadare de wanhopige pogingen van de Osmanen om de vesting te nemen: de aanvallen met het nieuwe wapen (een reuzekanon), de massale bestormingen, het graven van een onderaardse tunnel, het afsluiten van de watertoevoer naar de burcht, het werpen van besmette ratten over de vestingmuur. Uitputting, uitdroging noch ziekte lijken de Albanezen te kunnen vellen. Als aan het eind van het boek tenslotte de regentrommen slaan ten teken dat de herfst op komst is, blazen de Turkse troepen noodgedwongen de aftocht.

Op mij kwam deze roman van de Albanese rasverteller over als een strategische uiteenzetting van een verloren veldslag, waarin de legerleiders elkaar voortdurend in de weg zitten. Een strategische roman dus, die des te interessanter wordt als je bedenkt dat 'De regentrommen' in 1970, in sterk gecensureerde vorm, in Tirana verscheen en dat Kadare het ruim twintig jaar later volledig heeft herzien en bepaalde politieke elementen opnieuw heeft ingevoerd. “Het is onmogelijk een land als overwonnen te beschouwen als men zijn hemel niet veroverd heeft”, betoogt een legerleider. (. . .) “Wat moet hun ontnomen worden: hun religie of hun taal?”

Dit thema - de vernietiging van de volkscultuur - keert regelmatig terug in het werk van de Albanese auteur. In zijn essaybundel 'Albanese lente' (1991) betoogt Kadare dan ook dat denationalisering een van de primaire doelen is van elke dictatuur. De lijn naar de dictatuur van Enver Hoxha is eenvoudig door te trekken.

De Osmanen falen echter hopeloos omdat het verzet van het volk van Skanderberg niet te breken is. Het zal geen toeval zijn dat Kadare juist deze historische overwinning van zijn volk eruit heeft gelicht. Door 'De regentrommen' op een andere manier te lezen, wordt de roman absoluut boeiender, al blijft het boek helaas de nodige spanning ontberen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden