Alles gaat snel op Wall Street, ook het vergeten

De crash had toch wel plaatsgevonden: was het niet Lehman Brothers die omviel dan wel een andere op lucht gefundeerde bank, concludeert The Economist op gezag van Harvard-econoom Kenneth Rogoff. Hij voorspelde het ’al’ in augustus 2008.

Het Amerikaanse blad besteedt logischerwijs veel aandacht aan Wall Street, een jaar na het eerste ongeval in de bankencrisis. Zo ook Der Spiegel. Alles gaat sneller in Wall Street, aldus het weekblad: winst maken, verliezen en ook het vergeten. Waar The Economist degelijk als altijd de balans opmaakt en en detail beschrijft of banken van de crisis hebben geleerd en zo ja wat, geeft Der Spiegel een dramatisch verslag van wat zich die eerste weken afspeelde: „De begeerte was tot angst geworden”. Om vervolgens toch ook de vraag te stellen, welke les de wereld heeft geleerd. Of kan men niets leren van een dergelijke ramp? Het was de perfecte storm, zei de baas van Goldman Sachs kort na de krach – daar kan je je niet tegen beschermen. Onzin, zegt Dominique Strauss-Kahn van het Internationaal Monetair Fonds. Het was nog altijd een door mensenhand veroorzaakte catastrofe, die te voorkomen was geweest. Door regulering bijvoorbeeld, waar bankiers in de huidige opleving alweer hun neus voor ophalen. Spiegel haalt de Duitse Wirtschaftswunder-minister Ludwig Erhard (1897-1977) aan, die zestig jaar geleden al pleitte voor een gereguleerde markteconomie. Volgens Strauss-Kahn krijgen zijn ideeën steeds meer aanhang. De IMF-voorman wijst naar rechtse en linkse regeringen, die hun toevlucht hebben genomen tot vaak dezelfde stimuleringsmaatregelen en hervormingen van de bankensector. Strauss-Kahn, aan de tand gevoeld over de (volgens Der Spiegel) trage reactie van het IMF, wil een nieuwe rol: als wereldverzekeraar tegen internationale geldcrises. Daar moeten de lidstaten wel de nodige middelen voor aandragen, zegt de IMF-topman.

Tot zover alleen mannen aan het woord – maar volgens Newsweek zijn het de vrouwen die de wereldeconomie gaan redden. Vrouwen zijn verreweg de grootste consumenten, becijferde het onderzoeksbureau BCG, waarmee ze de crisis dempen. Is het totale inkomen voor mannen wereldwijd volgens Newsweek nog steeds twee keer zo groot als dat van vrouwen, die afstand slinkt snel. Meer vrouwen komen op de arbeidsmarkt, en het loonverschil met mannen daalt. Al eerder was bekend dat vrouwen minder snel werkloos raken dan mannen, omdat ze vaker bij de overheid en in de dienstensector werken. Maar ja, de klappen in die sectoren gaan vermoedelijk nog komen.

Time heeft de crisis vorige week al ’gehad’, en wijdt zich aan de val van De Muur, twintig jaar geleden. En aan de Duitse verkiezingen op 27 september: uitgever Josef Joffe van Die Zeit geeft zijn mening in Time. De SPD gaat verliezen, en dat is veelzeggend voor de Europese sociaal-democratie. Die lijkt zich overbodig te hebben gemaakt. Kiezers kunnen nu ook bij rechts terecht voor sociaal en milieubewust beleid. De teloorgang van links speelt echter al langer, legt Joffe de Amerikaanse lezers uit. Met de oude industrieën verdween ook de oude sociaal-democratie. Gematigd links zal zichzelf opnieuw moeten uitvinden.

„Het laat zich in één zin samenvatten: too big to fail – de banken zijn te groot om ten onder te gaan. Helaas lijkt het er niet op dat politici in de Verenigde Staten of Europa de oprechte wens hebben, aan het bestaan van deze instituten te tornen.”

Niall Ferguson, Amerikaans schrijver en historicus, in Der Spiegel.

„Winnie de Poeh (...) antwoordde, toen hem werd gevraagd of hij honing of gecondenseerde melk op zijn brood beliefde, dat hij beide wilde, maar dat hij zonder de boterham kon. Poeh, dat zijn wij.” Uitgever Josef Joffe van Die Zeit in Time over de centrum-rechtse leiders die het politieke midden zoeken.

„Dit is geen museum. Als je een barok paleis bezoekt, bevind je je in voorbije tijden. Deze tijden zijn niet voorbij.” Cliewe Juritza, gids en ex-gevangene in DDR-gevangenis Hohenschönhausen in Berlijn, in Time.

„Zoals de president zei, denk ik ook dat dit uitdagende tijden zijn, maar een van de dingen ... waar ik met mijn vrienden over spreek is dat nu het moment is om betrokken te raken bij je kerk. Nu is het moment om naar de school van je kinderen te gaan en mee te helpen.”

Michelle Obama, vrouw van de Amerikaanse president, over vrijwilligerswerk in Newsweek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden