Allen Ginsberg 1926 - 1997

Zaterdagnacht overleed in New York de vader van de Beat-generation, Allen Ginsberg. De dichter, hippie-goeroe en uitvinder van het woord 'Flower-power' overleed aan leverkanker en daar zal niemand die ooit iets van hem las of zag, vreemd van opkijken. Al zijn werk en heel zijn leven waren doordrenkt van drank en drugs; en dan lijkt zeventig slechts voor de allersterksten weggelegd.

Irwin Allen Ginsberg werd geboren op 3 juni 1926 in Paterson, New Jersey, als de tweede zoon van de dichter Louis Ginsberg en diens vrouw Naomi. Ginsberg wilde aanvankelijk advocaat worden en schreef zich in aan de Universiteit van Columbia. Maar zijn vriendschap met jongens als Jack Kerouac, William S. Burroughs en Neal Cassady gaven zijn ontwikkeling al vrij snel een andere draai. Boos als zij waren op de rigide, rechtse, ingeslapen Amerikaanse samenleving, kozen zij bewust voor de zelfkant en bouwden zij aan een sub-cultuur die 'nee' zei. Met de maatschappij hadden ze niks te maken.

Tegenover de bekrompenheid van de gemeenschap zongen de Beat-niks de lof op de totale vrijheid van het individu. De belichaming ervan werd Cassidy, die door Kerouac (1922-1969) verheerlijkt werd in de figuur van Dean Moriarty in 'On the road' (1957). Zelf kwamen Kerouac en Ginsberg overigens eerder al aan bod in John Clellon Holmes' roman 'Go'; de beste beschrijving van het Beat-milieu.

Beschreef Kerouac het grote experiment van de moderne cowboy in de auto-avonturen onderweg, Ginsberg zocht in zijn poëzie het experiment van de ziel. In navolging van grote dichers als Whitman en W.C. Williams (een van zijn voorbeelden die ook uit Paterson kwam) wierp hij zich met behulp van seks, drugs en het gedachtengoed van de oosterse mystiek in de zee van de totale vormloosheid van de transcedente ervaring, die puur op het 'self' gericht was; hartstochtelijk, tomeloos, maar daarom vaak volstrekt ongestructureerd en onbegrijpelijk. Zo ontstond ook in 1956 het lange gedicht 'Howl' dat, zo begint:

I saw the best minds of my generation destroyed by madness, starving hysterical naked, dragging themselves through the negro streets at dawn looking for an angry fix, angelheaded hipsters burning for the ancient heavenly connection to the starry dynamo in the machinery of night... enzovoorts, enz...

Sensationeel als het was, sloeg 'Howl and other poems', dat gepubliceerd werd door Lawrence Ferlinghetti, een van de zogenaamde San Francisco Poets', in als een bom in preuts Amerika. Ginsberg werd vervolgd omdat hij obscene taal uitsloeg en de anti-held was geboren. Hij werd een van de idolen van de tegencultuur, die hand in hand met de opbloei van de popmuziek (Dylan, flower power, Doors) binnen een jaar of tien uitgroeide tot een massa-beweging vol freaks, die zijn jargon overnamen met termen als 'far out man'. Waar Kerouac zijn leven lang een James Dean-achtige loner bleef, werd Ginsberg een van de profeten van een nieuwe bewustzijnsgolf in Amerika. Niks individu, hele kuddes klonterden opeens samen om zich blowend tegen Vietnam uit te spreken, happenings te ervaren en 'hip' te wezen. Wat ironisch genoeg begon als een tegenbeweging van eigenzinnige figuren tegen een bekrompen gemeenschap, ontwikkelde zich tot een massabeweging die in grote groepen wegsukkelde op de tonen van een muziek, die binnen een paar jaar deel uitmaakte van de commercieelste industrie die de zo verfoeide samenleving ooit voortbracht. Maar Ginsberg had er geen last van. Hij bleef tot het einde toe zijn onbegrijpelijke flower-power-praat volhouden, tot hij er officieel voor gelauwerd werd. In 1973 kreeg hij de National Book Award voor 'The Fall of America: Poems of These States, 1965-1971'. Ginsberg, die tot diep in de jaren tachtig bleef optreden, wordt komende week in stilte begraven. Donaties, zo meldde het Amerikaanse persbureau Associated Press gisteren, kunnen worden gestuurd naar het 'Jewel Heart Buddhist Center' in Ann Arbor, Michigan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden