Alleen kou houdt Machuka van record af

NIJMEGEN - Niets lijkt de groei van het loperslegioen te kunnen stuiten. Toen begin jaren tachtig de fitness-manie uit de VS naar West-Europa overwaaide, werd gesproken over een rage van snel voorbijgaande aard. Ruim een decennium later boeken wedstrijd-organisatoren record op record en werpen zelfs barre weersomstandigheden geen drempel op.

Bar was het gisteren zeker tijdens de Zevenheuvelenloop, met een temperatuur van 2 graden die door de harde wind aanvoelde als ver beneden nul. Desondanks draafden dankzij de na-inschrijving van honderden lopers 8700 deelnemers over een van de fraaiste parcoursen van Nederland. Ver voor allen uit deinde Josphat Machuka over de hellingen in dat prachtige herfsttableau nabij Nijmegen. De pas twintigjarige Keniaan was daar vorig jaar een openbaring op de vijftien kilometer, maar moest dit keer in de snijdende wind zijn grootste tegenstander ervaren. Hij wilde het officieuze wereldrecord van Paul Tergat (42.12) en de daaraan verbonden premie van 7777 gulden op de korrel nemen. Op eenderde van de race stelde hij zijn streven bij, hetgeen niet wegneemt dat de nummer vijf van de Olympische Spelen (tien kilometer) met 43.05 wederom indruk maakte.

Eerder dit jaar deed Machuka dat ook al tijdens de Dam tot Damloop, waar hij de tien Engelse mijl sneller dan ooit overbrugde. Op de vlakke wegen tussen Amsterdam en Zaandam was het destijds echter heel wat aangenamer toeven dan gisteren op het golvende terrein in en om Nijmegen. Vijf kilometer lang volgde de boerenzoon van de Gusii-stam gisteren het schema dat hem vorig jaar tot op elf seconden van het wereldrecord bracht. Toen had hij zijn snelste volgers reeds ruim achter zich gelaten. “Ik wilde sneller dan het record lopen, maar door de kou kon dat niet. Het was ook niet gelukt als anderen mij langer hadden kunnen bijhouden. Ik loop graag alleen, dan voel ik de minste druk.”

Marco Gielen was de enige Nederlander die nog enigszins in het spoor van de grootheid kon blijven. Evenals vorig jaar werd hij in een persoonlijk record (43.47) vijfde temidden van het Afrikaanse geweld, op 42 seconden van de winnaar. De Limburger heeft een aantal decepties op de marathon achter de rug en richt zich tot volgend najaar volledig op kortere afstanden. Dat die hem wel liggen, blijkt na drie van de zeven wedstrijden uit het wegcircuit van de KNAU.

De geldprijzen die aan dit klassement zijn verbonden, komen dit seizoen voor het eerst slechts Nederlanders toe of lopers die langer dan twee jaar lid zijn van een Nederlandse club. Atleten van Nederlandse origine grijpen desondanks veelal naast de prijzen. Het nationale niveau is momenteel zo mager, dat in Nederland wonende asielzoekers geen enkele moeite hebben te domineren. Tessema (gisteren tweede), Teckeye Gebrselassie, Woldemeskel, Aitnafa, Woldemarin en Baket gaan Gielen in het tussenklassement van het circuit voor.

Bij de vrouwen doet zich niet zo'n concurrerende situatie voor. Daar loont Nederlandse middelmatigheid. Wilma van Onna leidt het klassement voor Carla Beurskens, ofschoon beiden gisteren ruimschoots na de Belgische winnares Marleen Renders binnen kwamen. Daarbij kan nog worden aangetekend dat twee aangekondigde sterren verstek lieten gaan. De Ierse Catherina McKiernan was geblesseerd; wereldkampioene Derarte Tulu kreeg van haar bond geen toestemming Ethiopië te verlaten.

De niet voorziene afzegging van Tulu heeft te maken met een oud probleem, dat bij de Kenianen bezworen lijkt maar in Ethiopië steeds weer de kop opsteekt. Officials eisen daarbij een deel van de start- en prijzengelden of bedingen vliegtickets om de atleten naar het buitenland te kunnen vergezellen. Van het percentage dat atletenmanagers aan de atleten verdienen, eist de Ethiopische federatie zestig procent op. Jos Hermens schat dat zijn managementbureau de afgelopen jaren 800 000 dollar naar Ethiopië heeft overgemaakt. Geld dat in het niets verdwijnt. “Ik heb er niets op tegen dat ik geld moet afdragen, maar dan moet er wel wat zinnigs mee worden gedaan.” Hermens heeft voorgesteld het geld voortaan in beheer te geven aan de internationale atletiekfederatie (IAAF), om corruptie te voorkomen. “Onlangs is het bestuur afgetreden, is iedereen ontslagen en begint het allemaal weer opnieuw.”

Hermens verwacht binnenkort in Ethiopië weer een opstand van atleten, zoals begin vorig jaar. Toen bracht de 32 mensen sterke afvaardiging voor de WK veldloop in Durban twee nachten zonder geld en voedsel door op de luchthavens van Athene en Londen omdat de Ethiopische federatie de reis slecht had georganiseerd. Zevenhonderd atleten demonstreerden in Addis Abeba tegen het wanbeleid van het ministerie van cultuur en sportzaken. Toppers als Derarte Tulu, Belayneh Densimo en Haile Gebrselassie overhandigden de minister-president een klaagschrift van elf pagina's. Waarna een periode van (naar nu blijkt tijdelijk) rust aanbrak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden