Alleen de fuut wandelt nog over het water

Een van de best bekeken programma's van dit moment is BBC's 'Life'. De natuurserie, hier uitgezonden door de EO, trok woensdag 1,2 miljoen kijkers. En dat is geen wonder. De reeks is van een adembenemende schoonheid. Als de ondergaande zon de oceaan oranje kleurt, en daarboven plots een zwerm krijsende kanoeten verschijnt, lijkt het zelfs alsof je hallucineert. De montage is suggestief als 'Birds' van Hitchcock. Of spannend als James Bond. Drie Amerikaanse fregatvogels scheren als straaljagers op patrouille door de lucht. Plotseling nemen ze een duikvlucht om een keerkringvogel zijn buit te ontfutselen. De muziek zwelt dreigend aan. Agent 007 op jacht naar een Russische spion. Beet!

Anders dan in 'The life of mammals' van David Attenborough schrapt de EO niet langer verwijzingen naar de evolutietheorie. Het wonder der natuur is er niet minder om. "Lang geleden", zegt de voice-over, "toen de dinosaurussen heer en meester waren, ontwikkelde een andere diersoort zich op geheel eigen wijze. Volgens de evolutietheorie behielden ze veel van hun reptielachtige kenmerken, maar ze kregen er ook iets bij: veren." De kanoeten komen in beeld. Ze leggen zestienduizend kilometer af van hun overwinteringsgebied in Argentinië naar een broedplek in Canada. Dat doen ze elke winter. Zonder agenda of kompas. En ook elke winter maken ze een tussenstop op Delaware Bay, aan de oostkust van Amerika, om te foerageren. Precies op het juiste moment komen de kanoeten aan: wanneer de degenkrabben hun eitjes hebben gelegd. Die eitjes zijn hun winterkost.

Flamingo's kiezen het Bogoriameer in Kenia als foerageerplek. Met meer dan een miljoen strijken ze er neer. Niet alleen om te eten, maar ook om te baltsen en een partner te zoeken. Ze flaneren statig met hun kop omhoog en hun halsveren opgezet, om maar zo roze mogelijk te lijken. Spoedig hebben de eerste paartjes zich gevormd. Of de flamingo monogaam is, vertelt de voice-over niet, maar de fuut is dat wel. Om hun levenslange verbintenis te bezegelen nodigt het vrouwtje het mannetje uit tot een rituele dans. Een ontroerend tafereel. De futen wandelen over water. Het vrouwtje krijgt bij wijze van trouwring een verse waterplant.

'Life' heeft onweerspreekbaar iets religieus. Dieren lijken op mensen: ze zijn spiritueel, of ze dat nu in de gaten hebben of niet. Je ziet het in Spanje, waar een miljoen katholieke jongeren bijeen zijn, onder wie vijftienhonderd Nederlanders. Zingend en biddend gaan ze door de straat. Met hun hoofd omhoog, zoals de flamingo, ofschoon ze aanmerkelijk minder roze zijn. Hun gekwinkeleer heet getwitter. Ze klagen dat er te weinig oplaadvermogen is voor hun mobieltjes. Of het RKK dat even kan verhelpen. Je ziet presentator Roderick Vonhögen denken: Ik ben priester, niet de Heer. Een meisje zegt: "Iedereen is hier je vriend, we horen bij elkaar." Ze zijn elkaar toegenegen als de kanoet en monogaam - mogen we aannemen - als de fuut. Hun foerageergebied is Madrid, hun voedsel het Woord, en hun ritueel de mis. Ze verheffen zich uit het stof, zijn met hun hoofd in de wolken en wandelen nog net niet, zoals ooit hun leermeester, over water. Want dat kan tegenwoordig alleen nog maar de fuut.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden