Al vijf gebouwen dicht: Waart het betonspook door het land?

Ravage bij de nieuwe parkeergarage bij Eindhoven Airport, in mei van dit jaar. Een deel van de parkeergarage in aanbouw is ingestort. Beeld ANP

Op meerdere plaatsen gaan gebouwen dicht omdat de vloer mogelijk gevaarlijk is. Waart het betonspook door het land? “Dit is wel een heel specifieke constructie.”

“Ja, achteraf moet je concluderen dat dit probleem bekend was”, zegt Simon Wijte. “Maar dat is achteraf. En het is beschreven in de literatuur, maar het kwam nog niet terug in ontwerpberekeningen.” Hij is hoogleraar aan de Technische Universiteit Eindhoven en namens technisch Adviesbureau Hageman een van de onderzoekers van de instorting in Eindhoven. Die bijna-ramp – in de parkeergarage in aanbouw waar de betonvloeren het begaven op een moment dat niemand aanwezig was – leidde inmiddels al tot de sluiting van vijf gebouwen (zie onder).

Het ‘bezwijkmechanisme’ kan optreden in de vloernaden tussen zogeheten breedplaten. In Eindhoven ging het om prefabplaten waarop tijdens de bouw een dikke laag beton werd gestort. Die leunden op pilaren. Er ontstond een horizontale scheur tussen de breedplaat en het nieuwe beton. TNO en Hageman concludeerden achteraf dat de bovenkant van de prefabplaten niet opgeruwd was en dat er ‘zelfverdichtend’ beton werd gestort – materiaal dat niet meer nagetrild hoeft te worden. De overbrenging van de trekkracht tussen prefab- en gestort beton was niet sterk genoeg, waardoor de vloer instortte.

Dat nu andere gebouwen ook dichtgaan, wil niet zeggen dat ze ineens gevaarlijker zijn geworden. Het is het gevolg van een oproep van het ministerie van binnenlandse zaken. Dat stuurde een document rond dat Bureau Hageman in samenspraak met TNO opstelde, een soort stappenplan om te kijken of een gebouw echt gevaarlijk is. In woongebouwen wordt deze constructie al niet gebruikt. Betonnen vloeren die aan weerszijden op muren leunen, lopen dit ook niet. De vloer in Eindhoven was 15 meter lang, doorgaans zijn ze korter en dus minder risicogevoelig.

Als het echt gaat om constructies die vergelijkbaar zijn met de parkeergarage in Eindhoven, moet een constructeur kijken naar de aanhechtvlakken en het gebruikte beton. “Je kunt ook weer niet simpel zeggen dat elk zelfverdichtend beton voor dit probleem zorgt”, zegt Wijte. Op zijn universiteit is al begonnen met de eerste proeven op constructies die hier een beetje op lijken. “Tot nu toe hebben we nog geen aanwijzingen dat die ook extra gevaarlijk zijn.” Als voorzitter van de ‘betonconstructiecommissie’ voor de bouw heeft Wijte al informatie gegeven aan bouwers die deze constructie in de toekomst veilig willen toepassen.

Vier gebouwen gesloten

De leerlingen van het Krimpenerwaard College in Zuid-Holland hebben maandag een vrije dag. De school besloot begin dit weekend de deuren niet te openen. Morgen wordt onderzocht of de vloerplaten in het nieuwe schoolgebouw ook lijden aan de ‘Eindhovense ziekte’. De Hogeschool Windesheim doet hetzelfde met een van de gebouwen op de campus, maar omdat het daar komende week herfstvakantie is heeft het geen gevolgen voor de lessen.

In mei stortte de vloer in van een parkeergarage die in aanbouw was bij Eindhoven Airport. De Erasmus Universiteit sloot eerder al voorlopig een gebouw om dezelfde reden en de opening van een nieuwe basisschool in het Brabantse Hoeven is eveneens uitgesteld. Sporthal De Meent in Alkmaar werd extra onderstut en ging na korte tijd weer open.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden