Al een kwart eeuw wordt een fundamenteel debat over kernenergie ontweken

'Deze krant was al tegen kernenergie'. De kop op deze pagina's deed mij de wenkbrauwen fronsen. Kan een krant tegen of voor kernenergie zijn? Een krant heeft, als instituut, geen mening. Ik begrijp hoofdredacteur Willem Schoonen en vind dat zijn redenering klopt. De primaire taak van de krant is nieuws brengen, maar minstens zo belangrijk is het om te duiden en zelfs om conclusies te trekken. Het klopt dat kernenergie een niet-duurzame energievorm is - Schoonens hoofdargument - en dat een keuze voor nieuwe kerncentrales voor ons land niet verstandig is.

Ik zou nog een stap verder willen gaan dan het inhoudelijke oordeel over de mate van duurzaamheid. Volgens mij is de aard van het debat over kernenergie een belangrijke oorzaak van onduurzaamheid. Ik heb het politieke steekspel over (kern)energie van de afgelopen 25 jaar er nog eens op nageslagen en kan alleen maar concluderen dat het fundamentele debat over kernenergie stelselmatig is ontweken, ook door dit kabinet. En wat erger is, hierdoor is ook geen debat gevoerd over de gewenste en benodigde toekomst van de energievoorziening. Meningen over kernenergie waren en zijn vastgeklonken aan de partijideologie - CDA, VVD (LPF) en PVV voor, de rest tegen - zonder dat er werkelijk naar de argumenten van andere partijen werd geluisterd. Wouter van Dieren vatte het 'geloof' bij de voorstanders ooit helder samen: "Kernenergie is het antwoord!... Wat was de vraag?". Bij tegenstanders in het politieke debat was en is de houding niet wezenlijk anders.

Schoonen verwijst in zijn brief naar PvdA-woordvoerder Diederik Samsom, die deze week ogenschijnlijk loskomt van zijn a priori afwijzende oordeel over kernenergie. Samsom legt de nadruk op de luxe die Nederland heeft om de risico's van kernenergie niet te hoeven nemen. Vergelijk deze argumentatie met de inbreng van VVD'er René Leegte, die al vorige week verklaarde: "We moeten nuchter kijken naar wat er is gebeurd. In Japan heeft zich het zwartste scenario afgespeeld dat je maar kunt bedenken: een aardbeving en dan ook nog een tsunami. Toch is er eigenlijk niets gebeurd. Het standpunt van de VVD verandert dus ook niet." Hij verwoordde een onwrikbare mening, een geloof.

Eind februari wees een Kamercommissie een burgerinitiatief af. Meer dan 45.000 mensen verzochten de Tweede Kamer te praten over de manier waarop in 2050 een fossielvrije energievoorziening gecreëerd kan worden. Reden die voor de afwijzing werd gegeven: er zou recentelijk over het onderwerp een Kamerdebat zijn geweest. Mogelijk onderliggende reden: het zou snelle vergunningverlening voor nieuwe kerncentrales wel eens in de wielen kunnen rijden. Het is deze polarisatie over kernenergie - je zou het een vete kunnen noemen - die al 25 jaar een volwassen en open gedachtenwisseling over de energievoorziening van de toekomst blokkeert. Zal tijdens het Kamerdebat over de lessen uit 'Fukushima', dat ongetwijfeld komt, de afweging voor of tegen kernenergie in het licht van een duurzame toekomst besproken worden? Ik vrees van niet.

Het is aan de krant om dit debat te verslaan en te beoordelen. Hij moet daarbij waken voor gekleurde berichtgeving op basis van een vooraf gekozen mening. Ik vertrouw erop dat deze krant tot een goede analyse en een helder oordeel komt. Trouw mag op basis hiervan een 'mening' hebben - voor of tegen. Het moge duidelijk zijn: ik ben net als deze krant tegen kernenergie. Niet uit geloof of vooroordeel, maar vooral omdat de verkrampte manier waarop het publieke debat gevoerd wordt, duurzame innovatie en vooruitgang tegenhoudt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden