’AIVD wist van coup Milli Görüs’

De liberale top van Milli Görüs Noord- Nederland heeft tweemaal de AIVD ingelicht over een islamistische coup vanuit Duitsland. Gesprek met kopstuk Kabaktepe over Milli Görüs’ januskop.

Duitse Mercedessen met een K in het kenteken. Zo kon je van buiten zien wat er in het hoofdkantoor van Milli Görüs Noord-Nederland aan de gang was. „Noem het Keuls toerisme”, zegt Ãœzeyir Kabaktepe (40).

Hij was tot 2006 vicevoorzitter van Milli Görüs en vormde met zijn kompaan Haci Karacaer het koningskoppel van de integratie van Turken in Nederland. De gemeente Amsterdam was dolgelukkig met deze moslims, kranten citeerden graag hun liberale ideeën, jongeren waren enthousiast: ’islam’ hoefde helemaal niet synoniem te zijn met vrouwenonderdrukking, homofobie of achterstelling.

De Duitse Mercedessen – we schrijven 2003 – hadden Milli Görüs-leiders naar Nederland gebracht. Er was geregeld vergaderd, in het internationale hoofdkwartier in Keulen, soms in Amsterdam, en tussendoor veelvuldig per telefoon. In Keulen was men niet blij met Kabaktepe en vooral niet met Haci Karacaer, die niet uit de media was weg te slaan.

Kabaktepe herinnert zich de verwijten. Dat hij en zijn Nederlandse Milli Görüs’ers eendrachtig met de gemeente Amsterdam samenwerkten om de Westermoskee, hét toonbeeld van integratie, te gaan bouwen, leidde tot forse kritiek. „Wij waren het schoothondje van de Nederlandse overheid, we verkochten onze ziel.”

En Karacaer, die moest weg. Want hij had over de aanslagen op het WTC op 11 september 2001 gezegd dat die een aanslag op de vrijheid van meningsuiting waren, en op de islam, hij had meegelopen in een demonstratie tégen islamitische lectuur die opriep homo’s met het hoofd naar beneden van een flat te gooien – een demonstratie bij het homomonument, ook dat nog. En Karacaer was een gevierd spreker in Duitsland, híj bezocht de Bundestag waar Milli Görüs-Keulen nog niet in de buurt mocht komen.

In dat jaar had de Duitse inlichtingendienst Milli Görüs Duitsland juist uitgebreid onderzocht. Volgens deze dienst propageerde Milli Görüs een „dwingend systeem van regels dat de westerse beschaving, haar waarden en normen en haar ideeën over democratie afwijst”. Milli Görüs belemmerde de integratie, de organisatie zegt wel deelname aan de westerse maatschappij te bevorderen, maar dat was ’geveinsd’, een ’tactische’ manoeuvre die maskeert dat men aankoerst op ’islamisme’, aldus de dienst.

Deze analyse bestrijdt Kabaktepe niet. Juist daarom wilde hij geen enkele inhoudelijke bemoeienis met het Keulse hoofdkwartier. Daarom ook hadden de Nederlanders al in 1999 vastgelegd dat hun voorzitter niet door Keulen benoemd werd, maar vanuit en door Nederland zelf.

In 2003, zegt Kabaktepe, wilde een nieuw, fanatieker bestuur vanuit Keulen de touwtjes strakker aantrekken – vandaar die Mercedessen. „Karacaer moest weg, eisten ze. We mochten niet met joden en christenen omgaan, en met homo’s. En het hele project rond de Westermoskee moest in handen komen van Keulen.” Volgens Kabaktepe zwichtte het Nederlandse bestuur niet. Maar de druk werd opgevoerd. Via verschillende routes. Eerst was er het geld. Het miljoenenproject ’Westermoskee’ – een pre-Ottomaans gebouw in semi-Amsterdamse stijl, met een minaret van 42 meter – was voor Kabaktepe niet op te brengen, „maar de achterban oefende druk uit, het was een erezaak geworden, ik moest naar Keulen om een bankgarantie te regelen.” Dat kwam Keulen goed uit: ze wilden wel betalen, maar wel in ruil voor alle aandelen.

Kabaktepe: „Ze wilden macht voor geld. Ik weigerde.” Twee jaar later tekende hij toch. Maar dat contract zou geen geldigheid hebben. „Ik heb ervoor gezorgd dat het nooit in werking kon treden.”

Op geestelijk gebied breidde Keulen zijn invloed ook uit. „We kregen in Amsterdam een nieuwe imam, Osman Paköz, in 2004. Eerst leek hij mee te vallen, daarna keerde hij zich steeds meer tegen ons liberale beleid.” De Keulse mol kreeg steeds meer invloed, vooral toen de gematigde moefti (geleerde en gezaghebbende imam) van Amsterdam een jaar later werd ’weggekocht’, zegt Kabaktepe, weggepromoveerd naar Keulen. „Dat maakte ons monddood.”

Vervolgens kon de nieuwe imam zijn gang gaan. „Hij is opgeleid in fundamentalistisch Pakistan. Stonden er zomaar jongens in de moskee, gekleed in djellaba. Een Turk in een jurk! Dat is voor mij vreemd hoor, en dan hebben ze nog een baard ook. Na mijn ontslag, vorig jaar, kwam er een stadsdeelbestuurder binnen. Weet u wat die jongens riepen? Dat hij ’aan het gas’ moest – net als joden.”

Een paar uur later treffen we toevalig Ramadan, de nieuwe Milli Görüs-jongerenwerker. In een Turks koffiehuis spreken oudere mannen hun verbazing over hem uit: een Turkse jongen mét een baard én een wit gewaad. Raar, zeggen ze. En dat hij in Pakistan de kneepjes van het vak geleerd heeft, net als imam Paköz.

In de ruimten van de moskee liggen nog altijd bladen als Mektup en Yeni Dünya. De Milli Görüs-tijdschriften staan vol antiwesterse, antisemitische en antidemocratische teksten (zie inzet ’Lectuur’). Kabaktepe beaamt dat. „Het is reactionaire lectuur, die je verplicht bent om af te nemen. Inkomstenbron voor Keulen.” Verbieden wilde het bestuur de bladen niet; dat zou maar ’averechts’ werken onder de gelovigen, en Keulen op de kast jagen.

De bladen zijn Turks nationalistisch. Dan komt het bekende bezoek van Necmettin Erbakan ter sprake, de Turkse politicus en Milli Görüsideoloog die in 2002 door zijn Nederlandse aanhang in Arnhem werd toegejuicht toen hij Europeanen ’ziek’ noemde en ’Milli Görüs het medicijn’. „Heel Europa wordt islamitisch. Als het leger van de sultan zullen wij Rome veroveren.”

Kabaktepe: „Ik heb afstand genomen van die ideeën. Het is peptalk, maar ook erg nationalistisch.” Hij wijst op een Milli Görüs-bestuurder die nog steeds als geschiedenisleraar werkt en „islamitische kinderen de Europese historie op die manier doceert. Ik vind dat eng.”

Tijdens een van de vele bezoeken die Kabaktepe aan Keulen aflegt, krijgt hij te horen dat hij moet buigen voor de conservatieve koers van de Duitsers. „Anders gaan er koppen rollen, zeiden ze.”

Het was in die tijd dat Kabaktepe aanvoelde dat er een ’coup’ aankwam. Hij lichtte daarop de ’bevoegde instanties’ in; volgens stadsdeelbestuurder Henk van Waveren, jarenlang betrokken bij de Westermoskee, ging het daarbij om de AIVD. Een adviseur van Kabaktepe zegt dat hij ook de Duitse Verfassungsschutz heeft ingeschakeld. „Die hebben we verteld over ongeoorloofde inmenging in Nederlandse zaken die vanuit Keulen dreigde.”

Die inmenging verliep volgens Kabaktepe sluipend. „Vanuit Duitsland speelden ze in op de angst die je onder laagopgeleiden makkelijk kunt veroorzaken, angst voor de hel. Als je nu maar deed wat Milli Görüs Keulen wilde, dan deed je de wil van Allah, dat vond imam Paköz ook. Keulen volgen is het paradijs binnengaan.”

Milli Görüs had, zegt Kabaktepe, twee gezichten. Het oude, Turks-nationalistische, fundamentalistisch-islamitische, en een nieuw, op burgerschap gericht gezicht. „Dat is een januskop.” Milli Görüs heeft dus niet één, waar gezicht.

Onder de Nederlandse Milli Görüs-aanhang was de steun voor de op integratie gerichte aanpak van Karacaer en Kabaktepe groot, zegt Henk van Waveren. Hij zag niet wat Kabaktepe wel merkte, „dat er wat mensen zeiden: dít is niet Milli Görüs zoals we dat kennen uit onze tijdschriften en kranten, jullie verkwanselen onze traditie, jullie doen niks aan islam maar maken alles werelds.”

Terugkijkend ziet Kabaktepe dat de Keulse machtsovername die Karacaer en hem de kop kostte, zorgvuldig is voorbereid. „Men creëerde oppositie. In ons bestuur zaten eerst een paar critici. Eén van hen moet alle notulen en verslagen hebben doorgespeeld aan Keulen – even cc’en is zo gebeurd. Ze wisten echt alles, daar.”

Binnen zijn bestuur krijgt Kabaktepe vorig jaar ’plotseling’ te horen dat de steun voor zijn koers afkalft. Die koers, dat was niets minder dan ’balanceren op de rand van de hel’. Dat Karacaer Theo van Gogh en Ayaan Hirsi Ali de ruimte gunde en dat hij vond dat moslims van hun geloof mochten vallen, „dat is moeilijk voor moslims, hoor. Zij wilden dat Karacaer zulke mensen verketterde.”

Toen hij de kritiek op de nieuw te bouwen moskee hoorde, wist hij helemaal hoe laat het was. „Ze zeiden: ’we wíllen niet iets voor Europeanen, en zeker geen westerse islam.’ Typisch taal van mensen die uit de hand van Keulen eten.”

Karacaer is vertrokken in 2005, moegestreden. De bouw van de Westermoskee kreeg in 2006 een forse impuls door de eerstesteenlegging door minister Donner. Kabaktepe: „Dat schoot de leiding in Keulen in het verkeerde keelgat. Waarom een Nederlandse minister en geen Keulse baas die een lint doorknipt en een lezing van een uur mag houden? Ik moest meteen op het matje komen.”

Door de toenemende dreiging uit Duitsland besluit Milli Görüs Noord-Nederland nogmaals de bevoegde instanties in te lichten. „We zijn naar de Duitse en de Nederlandse overheid gestapt, we hebben de Nederlandse attaché in Berlijn verteld over de ontwikkelingen hier, we hebben een gesprek gehad met minister Schüuble van binnenlandse zaken. Er was volgens ons een groot maatschappelijk, zeg maar gerust een staatsbelang mee gediend.”

Het mocht niet baten. De Westermoskee is nog geen steen verder, Kabaktepe is afgezet als bestuurder. „Dat is een broedermoord geweest. Ik vrees dat er straks niets anders overblijft dan een faillissement voor Milli Görüs in Amsterdam.”

„En die januskop van Milli Görüs, die blijft. Al denk ik wel dat het nieuwe gezicht, voor sociale samenhang, het heeft verloren.”

i Lees alles over Milli Görüs Noord-Nederland en de nog te bouwen Westermoskee op www.trouw.nl/westermoskee

’Dit is reactionaire, enge lectuur, maar we lieten haar toe in de moskee.’

Ãœzeyir Kabaktepe: ’Milli Görüs heeft broedermoord op mij gepleegd.’

FOTO HERMAN WOUTERS

Milli Görüs gehalveerd

Sinds de machtovername in 2006 is de Milli Görüsaanhang van 5000 leden gehalveerd, zegt Ãœzeyir Kabaktepe. Die stelling wordt ondersteund door Jan Mahmoot Beerenhout, een gemeenteambtenaar die Milli Görüs al lang volgt. Volgens hem hebben de meesten van hen onderdak gezocht bij een andere moskee, die onder ’Diyanet’ valt, het door Milli Görüs verafschuwde Turkse ministerie van godsdienstzaken.

Zwendel, verduistering en een geheim contract

Ãœzeyir Kabaktepe heeft ’veel deuken’ en imagoschade opgelopen. Niet alleen is hij afgezet als Milli Görüs-voorman, ook is hij in verband gebracht met omvangrijke aandelenzwendel.

Kabaktepe laat onderzoeken hoe zijn naam steeds kan opduiken in verhalen en documenten die hem als een van de ontvangers van inmiddels verdwenen gelden aanwijzen.

Kabaktepe’s opvolger Fatih Dag heeft hem aangeklaagd wegens verduistering van 1,3 miljoen euro, bestemd voor de bouw van de Westermoskee. Kabaktepe ziet de onderzoeken ’met vertrouwen tegemoet’. „Ik ben integer.”

Met het – in het geheim – tekenen van een contract met het hoofdkwartier in Keulen zou Kabaktepe het eigendom van de Westermoskee uit handen hebben willen geven. Hij ontkent dat dat het gevolg zou kunnen zijn, maar het onderliggende document is niet in zijn bezit, zegt hij. Ook de notulen die bewijzen dat hij onterecht is afgezet bij Milli Görüs, zijn verdwenen.

„Ik ben een macher die nu even niets doet dan zijn consultancywerk. Ik bezin me op nieuwe activiteiten. Nee, ik zeg niet welke.”

Lectuur: anti-joods, -westers, -christelijk en -homo

Terwijl Haci Karacaer en Ãœzeyir Kabaktepe de Nederlandse rechtsstaat verdedigen, liggen er in de moskee en bij Milli Görüs-leden thuis kranten en tijdschriften die het tegendeel beogen. Zo meldt Akademi dat vrouwen ’slechte zenuwen’ hebben, dat ze erg libidineus en beïnvloedbaar zijn en veel liegen en daarom niet hetzelfde gewicht in de schaal leggen voor de rechter als mannen.

Terwijl Haci Karacaer de Rotterdamse imam El Moumni (’homo’s zijn minder dan varkens’) een ’eikel’ noemt, fulmineert Yeni Dünya (’Nieuwe Wereld’) tegen de ’Europese en Amerikaanse, christelijke beschaving’, die homoseksualiteit en andere vreselijkheden voortbrengt, zoals zelfmoord en echtscheidingen. Volgens Yeni Dünya is het Westen van God en religie afgedwaald en moet Turkije zich afkeren van Europa met zijn alomtegenwoordige ’christelijke propaganda’.

Terwijl de progressieve bestuurders hartelijk met joden samenwerken en ze op de thee nodigen, komt Yeni Dünya antisemitisch uit te hoek. De Verenigde Naties, het IMF, de Wereldbank, het Internationale Strafhof in Den Haag en zelfs mensenrechtenorganisaties „zijn opgericht in het belang van het zionistisch imperialisme”.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden