Affaire-Moorlag laat de PvdA beschadigd achter

William Moorlag maakte fouten, maar mag PvdA-Kamerlid blijven.Beeld Kees van de Veen

Het goede nieuws voor de PvdA: William Moorlag blijft lid van de Tweede Kamerfractie. Hij raakte in opspraak omdat hij in zijn vorige baan als directeur van een sociale werkplaats een schijnconstructie in stand hield, waardoor honderden arbeidsgehandicapten te weinig verdienden. 

Een partijcommissie die de kwestie onderzocht, oordeelt nu: “Moorlag kan de PvdA geloofwaardig blijven vertegenwoordigen in zijn werk als Kamerlid.”

Opluchting bij de partijtop, die de conclusie van de interne commissie omarmt. De affaire dreigde de afgelopen weken te escaleren, met het mogelijke gevolg dat de fractie zou scheuren – een nachtmerrie-scenario. Wat partijvoorzitter Nelleke Vedelaar betreft is de zaak hiermee afgedaan. “We kunnen ons nu weer met grote energie richten op de uitdagingen waar Nederland voor staat.”

Maar wat blijft hangen is de knullige en chaotische wijze waarop de partij de afgelopen drie weken met de kwestie-Moorlag is omgesprongen. Deze krant berichtte vlak voor het Kerstreces over de sociale werkplaats Alescon in Drenthe die door de rechtbank op de vingers is getikt. Daar werden arbeidsbeperkten via een zelf opgericht uitzendbureau aan het werk gezet. Zij verrichten dezelfde arbeid als collega’s, maar tegen een lagere beloning. Dat deugt niet, oordeelt de rechter. Moorlag was daar van augustus 2015 tot oktober 2017 directeur.

Alarmbellen

In een reactie verdedigde Moorlag, inmiddels Kamerlid, de constructie. PvdA-leider Lodewijk Asscher vond het niet nodig Trouw te woord te staan. De alarmbellen die kennelijk niet in de fractie afgingen, klonken wel elders in de partij. De Jonge Socialisten drongen aan op het vertrek van Moorlag. “Het zou hem sieren als hij zijn Kamerzetel opgeeft”, sprak voorzitter Lieke Kuiper. Vervolgende keerde ook een deel van de Tweede Kamerfractie zich tegen Moorlag, gevolgd door het hoofdbestuur.

De zaak verdeelde de PvdA tot op het bot. Rekkelijken stonden tegenover preciezen. Moorlag heeft de wet overtreden en arbeidsgehandicapten, toch al een kwetsbare groep, tekort gedaan. Maar hij vond het legitiem, gezien de kabinetsbezuinigingen, waar óók de PvdA verantwoordelijk voor was. Op deze manier hielp Moorlag meer arbeidsbeperkten aan werk.

Het Kamerlid weigerde te vertrekken voordat een commissie onderzoek zou doen naar zijn handelen. Zo geschiedde. En dankzij die commissie kan Moorlag alsnog aanblijven. Een belangrijk oordeel is dat Alescon die constructie heeft opgetuigd ‘vanuit goede bedoelingen’. De gedachte was: zoveel mogelijk mensen aan het werk helpen. Moorlag heeft destijds, vindt de commissie, integer gehandeld. Als directeur had hij juridisch advies ingewonnen waaruit ‘kon worden aangenomen’ dat de uitzendconstructie deugde.

Wel degelijk fouten gemaakt

Maar Moorlag heeft wel degelijk fouten gemaakt. De commissie vindt dat hij de partij ‘actiever had kunnen betrekken bij de kwestie’. Zo repte Moorlag tijden zijn gesprek met de kandidaatstellingscommissie voor de Tweede Kamer met geen woord over de rechtszaak die liep tegen Alescon. Zijn optreden in de media, nadat Alescon was veroordeeld door de rechter, schoot tekort. Moorlag had duidelijker afstand moeten nemen van de schijnconstructie, ook tegen partijgenoten.

Het Kamerlid heeft afgelopen weekend in gesprekken met de PvdA-top toegegeven dat de werkwijze van de sociale werkplaats ‘in de kern’ niet juist was. Partijvoorzitter Vedelaar: “William biedt voor deze handelswijze zijn excuses aan, eerst en vooral aan de medewerkers van Alescon.”

De PvdA zal met weinig plezier terugkijken op de afgelopen maand. Partijleider Asscher bleek lijnrecht tegenover voorzitter Vedelaar te staan. Diezelfde voorzitter wilde Moorlag weg hebben, maar vindt nu ook dat hij een ‘geloofwaardig Kamerlid’ kan blijven. Datzelfde Kamerlid schuift dinsdag aan bij de fractie, in de wetenschap dat een deel het vertrouwen in hem kwijt was.

Dat de partij hardop roept nu vooral vooruit te willen kijken, is niet vreemd. Over twee maanden zijn de gemeenteraadsverkiezingen.

Lees ook:

PvdA-Kamerlid William Moorlag wìlde helemaal niet naar Den Haag. Haagse politiek vond hij maar hijgerig en hard. En toch schreef hij halverwege 2016 een sollicitatiebrief naar de kandidatencommissie van de PvdA.

Het bestaansrecht van de sociale werkplaatsen is al jaren onderwerp van discussie. Maar de werknemers op een andere manier emplooi bieden, verloopt allerminst soepel.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden