Adviesraad: Middelmaat dicteert de inkoop van zorg

Beeld ANP XTRA

Nederlanders verdenken hun zorgverzekeraars ervan niet de beste, maar de goedkoopste zorg in te kopen. Dat is niet helemaal terecht, schrijft een adviesraad aan beide Kamers, maar toch is het tijd om bij te sturen: geef patiënt en zorgverlener een grotere rol in de zorginkoop.

De theorie klopt, aldus de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) in een advies dat gisteren verscheen. Namens hun verzekerden onderhandelen zorgverzekeraars jaarlijks met ziekenhuizen, therapeuten en klinieken.

Ze zullen daarbij een goede prijs bedingen voor een populaire behandeling en die ruim inkopen, en liever geen contract sluiten met een behandelaar wiens zorg ze niet optimaal vinden. Want aan het einde van elk jaar moeten verzekeraars dingen naar de gunst van verzekerden - stappen die over of blijven ze hun oude verzekeraar trouw? - dus moeten ze een beter aanbod hebben dan de concurrent.

Maar zo pakt het niet uit, stelt de Raad vast. Erg veel verschil tussen de ene verzekeraar en de andere is er niet. Verzekerden hebben een hekel aan sturende verzekeraars. Vooral de hoogte van de premie motiveert hen om over te stappen.

"De vraag: wat heeft deze patiënt, in deze situatie nodig is op de achtergrond geraakt", meent Pauline Meurs, voorzitter van de RVS. De nadruk bij de huidige inkoop ligt op prijs en doelmatigheid, stelt ze vast. Standaardisatie is het gevolg, 'dictatuur van de middelmaat', noemt de RVS het.

Veel controle en administratie

Deze manier van inkopen leidt bovendien tot extra veel controle en dus ook administratie voor de zorgverleners, constateert de adviesraad. De zorgkosten worden dan enigszins getemperd doordat op deze manier overal de 'kaasschaaf' over de kosten heengaat, maar de kwaliteit van de zorg verbetert niet fundamenteel, en dat zal op de lange termijn de kosten alleen maar doen toenemen.

Verruil die gedetailleerde jaarlijkse contracten voor globale, meerjarige overeenkomsten, adviseert de Raad. Geef de patiënt de keuzevrijheid waar die naar verlangt en benut de kennis en kunde van de behandelaar. "Het taboe op het gesprek over kosten in de spreekkamer moet er dan wel af", waarschuwt RVS. Want prijs en doelmatigheid moeten wel in beeld blijven.

Meurs vindt ook dat zorgverzekeraars het initiatief moeten houden met de zorginkoop. Sterker nog, ze pleit ervoor om zorginkopers een grotere rol te geven. Die hebben immers veel informatie over zorgverleners en hun prestaties. Die informatie kan bijdragen aan goede zorg.

De Raad pleit er ook voor alle acute ziekenhuiszorg per regio door één zorgverzekeraar te laten inkopen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden