Adviescommissie pleit voor een omvangrijke proef met ‘staatswiet’

Voorzitter van de commissie die het experiment met door de staat gekweekte cannabis voorbereidt, prof. dr. André Knottnerus , presenteert het advies over hoe de proef eruit moet komen te zien. Beeld ANP
Voorzitter van de commissie die het experiment met door de staat gekweekte cannabis voorbereidt, prof. dr. André Knottnerus , presenteert het advies over hoe de proef eruit moet komen te zien.Beeld ANP

Als gecontroleerde wietteelt een succes blijkt moet de overheid ermee doorgaan, stelt een adviescommissie.

Het experiment met gereguleerde wietteelt moet niet stoppen als het een succes wordt. Ook moeten meer gemeenten meedoen aan de proef. Dit advies ontving het kabinet gisteren van de commissie die de mogelijkheid en voorwaarden onderzocht van ‘staatswiet’. Doen, zo’n experiment is nuttig én haalbaar, stelt de commissie onder leiding van hoogleraar huisartsgeneeskunde André Knottnerus.

Het is vanaf het begin een omstreden idee geweest: gecontroleerde wietteelt voor recreatief gebruik. Toch belandde het in het regeerakkoord, vooral op aandringen van D66. Het kabinet hoopt de cannabishandel zo uit de greep van de georganiseerde misdaad te halen. Wietteelt is een internationale miljoenenhandel. Nu is in Nederland alleen de ‘voordeur’ legaal: de verkoop van wiet en hasj in coffeeshops. De achterdeur – teelt en distributie – is verboden.

De commissie moest beslissen over een aantal hete hangijzers. Zoals: wie gaat de ‘staatswiet’ telen en ­welke soorten? En hoe wordt het ­verkocht? Het advies gaat op een aantal van deze punten verder dan wat het kabinet voor ogen had. Meer gemeenten, meer telers, langer doorgaan en meer voorraden in de coffeeshops.

De commissie stelt voor vijf tot tien telers te selecteren, die aantoonbaar geen banden met de criminaliteit mogen hebben. Er moet streng toezicht komen op de productie en de kwaliteit; transport en opslag moeten ‘overvalbestendig’ zijn. Het is daarom wenselijk dat coffeeshops die meedoen een voorraad mogen aanhouden die voor minstens één dag genoeg is.

Dat kan meer zijn dan het huidige maximum van 500 gram, erkende Knottnerus gisteren. Veel coffeeshops zien zich nu gedwongen geheime voorraden aan te houden, omdat handel met zo’n kleine hoeveelheid onmogelijk is. Ook moet er keus zijn uit zo’n vijftien soorten wiet en tien soorten hasj, die ongeveer even sterk en even duur moeten zijn als het huidige aanbod. Anders vreest de commissie dat gebruikers alsnog hun favoriete soort in het illegale circuit kopen. In online verkoop van staatswiet ziet de commissie niets.

Een gesloten cannabisketen

Wordt de proef een succes, ga er dan vooral mee door, adviseert Knottnerus. Met succes bedoelt de commissie dat er een ‘gesloten cannabisketen’ is ontstaan en dat de situatie rond coffeeshops in de gemeenten minimaal niet verslechterd is. “Anders zullen coffeeshophouders er niet eens aan beginnen. En er is ook een ethisch bezwaar. We kunnen het niet maken om te zeggen: ga maar weer terug naar je illegale teler.” Het kabinet wilde een tijdelijk experiment, om daarna pas te evalueren.

De commissie hamert op een goede wetenschappelijke opzet van het experiment. Daarom moeten er meer gemeenten meedoen dan de zes tot tien die het kabinet voor ogen had. De commissie komt na de zomer nog met een advies over welke gemeenten. Het is niet waarschijnlijk dat Amsterdam meedoet, waar bijna een derde van de 573 coffeeshops zich bevindt.

Coalitiepartijen CDA en ChristenUnie maken er geen geheim van dat ze uiterst kritisch zijn. De commissie deelt hun zorg dat de ‘staatswiet’, met gecontroleerde kwaliteit, wellicht meer en jongere gebruikers aantrekt. Bovendien wordt wiet door negen op de tien gebruikers gerookt, wat slecht is voor de gezondheid.

Lees ook: Canada is ons voor: marihuana wordt gelegaliseerd

In Canada heeft de Senaat met een ruime meerderheid een wet aangenomen die het recreatief gebruik van marihuana legaliseert. Vanaf september kunnen de Canadezen legaal marihuana kopen en gebruiken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden