Advies om Russen te weren uit Rio

DOPING | Een derde onthullend rapport over Rusland brengt het IOC vlak voor de Spelen in Rio in een netelige positie.

Aanvankelijk ging het slechts om atletiek. Nu blijkt dat honderden atleten uit 28 verschillende olympische sporten de afgelopen vijf jaar onder een door het Russische ministerie van sport aangestuurd dopingsysteem vielen. Daarbij verdwenen minstens 643 positieve testen, zelfs onder de ogen van het IOC tijdens de Olympische Winterspelen van Sotsji in 2014.

Het dopinglaboratorium in Moskou wordt 'het laatste beschermende schild van het staatsgestuurde dopingregime' genoemd. Dat instituut maakte het mogelijk dat Russische sporters in Sotsji zonder risico op een positieve test doping konden gebruiken. Rusland 'won' daar het olympische medailleklassement. Ook tijdens andere grote internationale kampioenschappen gold voor Russische medaillekandidaten een 'veilige' status.

Dat blijkt uit het derde onafhankelijke rapport van het mondiale antidopingagentschap Wada, waarvan de uitkomsten opnieuw een overtreffende trap vormen. Ook nu gaat het volgens de onderzoekers om het topje van de ijsberg. De Canadese jurist Richard McLaren verklaarde gisteren bij de presentatie van zijn onderzoek in Toronto aan de oppervlakte te zijn gebleven, om slechts af en toe de diepte in te duiken.

Met de naderende Olympische Spelen van Rio de Janeiro ontbrak de tijd om verder te graven. Maar de bevestiging dat met betrokkenheid van het Russische ministerie van sport op een breed front is gefraudeerd, nieuwe onthullingen in vele olympische sporten en de toenemende roep vanuit sportorganisaties en atleten om Rusland uit te sluiten van de Spelen, hebben het IOC iets meer dan twee weken voor de openingsceremonie in Rio in een netelige situatie gebracht.

Wada kwam gisteren zelfs met de aanbeveling Russische sporters uit Rio te weren. IOC-voorzitter Thomas Bach is tegenstander van schorsing van het sportpolitiek machtige Rusland. Hij verklaarde vorige week nog dat er een balans moet worden gezocht tussen collectieve verantwoordelijkheid en individuele rechten. Gisteren sprak hij van 'schokkende bevindingen'.

Bach kondigde voor vandaag een telefonisch spoedberaad aan, waarbij het IOC 'niet zal aarzelen de zwaarst denkbare sancties op te leggen'. Hij verklaarde hetzelfde toen de internationale atletiekfederatie IAAF vorige maand alle Russische atleten uitsloot voor Rio, maar toen bleven IOC-maatregelen uit.

Aanleiding voor het derde rapport was de aanklacht van Grigori Rodsjenkov, de naar de VS gevluchte voormalige directeur van het dopinglaboratorium in Moskou, in The New York Times. Zijn gedetailleerde beschrijving van de wijze waarop onder meer tijdens de Olympische Winterspelen met behulp van de geheime dienst positieve urinestalen van geselecteerde Russische sporters werden verwisseld voor schone, worden door McLaren op basis van forensisch onderzoek bevestigd.

In Sotsji ging het om tientallen Russische sporters, onder wie vijftien medaillewinnaars die in het rapport niet bij naam worden genoemd. Hoe vaak de verdwijntruc van positieve urinetesten werkelijk is toegepast, konden de onderzoekers niet achterhalen. Wel dat er een database bestond met profielen van 577 medaillekandidaten en talenten van wie het ministerie van sport bepaalde welke 'beschermd' moesten worden en welke niet.

Tussen 2012 en 2015 zijn minimaal 643 positieve monsters van atleten uit 28 olympische sporten verdwenen. Daarbij scoren atletiek (139) en gewichtheffen (117) verreweg het hoogst. Schaatsen zit met 24 hoog in de middenmoot.

Toen Wada in december 2014 een inspectiebezoek aankondigde aan het laboratorium in Moskou en alle dopingstalen wilde verhuizen, brak volgens Rodsjenkov paniek uit omdat daar ook alle verdwenen positieve testen, die als negatief waren gemeld, waren opgeslagen. Hertesten zou het corrupte systeem hebben blootgelegd. Daarom werden voor het Wada-bezoek 1417 monsters vernietigd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden