Recensie

Achter de teksten van Spinvis schuilt een wereld van betekenis

"Spinvis blijft bij zijn leest, maar zet muzikaal flinke stappen."Beeld Patrick Post, HH

Spinvis
Trein Vuur Dageraad
(Excelsior Recordings)
★ ★ ★ ★ 

Mooi, hoe Spinvis met woorden vervaagde polaroids schiet van vluchtige momenten. De teksten van de muzikant uit Nieuwegein zijn ogenschijnlijk losse woorden, zinnen, associatief bij elkaar gehusseld en op een hoop gegooid. 

Maar daarachter schuilt wel degelijk een wereld aan betekenis. Tenminste, wanneer u dat wilt, beste luisteraar. Zoals Erik de Jong (56) uitlegt over de titel van zijn vierde plaat ‘Trein Vuur Dageraad’ - het zijn drie woorden die er gewoon opeens waren. En als ze er eenmaal zijn, vormen ze direct een verhaal met elkaar. Zonder dat dat per se de bedoeling is.

Heeft de verteller in ‘Hallo Maandag’ het net uitgemaakt met zijn vriendin? Gaat ‘Artis’ over relatieproblemen of dingen-die-voorbij-gaan in het algemeen? Is het carnavaleske ‘Dageraadplein’ een ode aan de multiculturele samenleving? Die treinreiziger, uit titelnummer ‘Trein Vuur Dageraad’, is dat een asielzoeker, op zoek naar een nieuw thuis? Het zou allemaal kunnen. Of niet.

Soms is de muziek eenduidiger, zoals het treurige requiem ‘Alles Is’, of het levensverhaal van ‘Stefan en Lisette’. Maar steeds geeft Spinvis de luisteraar alle ruimte.

Tekst loopt door onder afbeelding. 

Spinvis - Trein Vuur DageraadBeeld Trouw

Karakteristieke dictie

Dat is zowel de kracht als de zwakte van Spinvis, altijd al, sinds zijn debuut van vijftien jaar terug. Het geeft de muziek iets ongrijpbaars, en zijn geluid is beslist uniek in het Nederlandstalige poplandschap. Anderzijds ligt kleinkunsterige pretentie op de loer. Ook blieft vast niet iedereen die karakteristieke dictie, met zijn nasale stem, waarmee hij vaak net over het randje van zuiver praatzingt - maar wie daar nu nog over zeurt zal vast al lang zijn afgehaakt.

Ondertussen raken omschrijvingen als ‘Op het Dageraadplein / Waar de wolken van scheerschuim zijn / Waar ochtend op avond rijmt’ wel eventjes vol de kruising. Wat dit album vooral zo geslaagd maakt is dat deze, en meer van dergelijke prachtstrofes op de vierkante centimeter, een knus bedje vinden in mooi gelaagde producties.

Het knip-en-plakwerk op zijn Nieuwegeinse zolderkamer heeft Spinvis definitief achter zich gelaten. Meer dan ooit valt de volle instrumentatie op, ook ten opzichte van het al aardig theatrale vorige album ‘tot ziens, Justine Keller’ (2011). 

Bijvoorbeeld door die prachtige strijkarrangementen op het titelnummer, de subtiel tegen elkaar in kabbelende gitaarpartijen in ‘De Kleine Symfonie’, en de tot hoornblazers uitdijende electrobeat bij ‘Artis’. Die stuwende, staccato piano, of die ingeblikte gitaarsolo op ‘Hallo Maandag’: het is allemaal niet bepaald des Spinvis, maar het klinkt geen moment onwennig.

De nummers zijn ook gewoon mooi. Zoals het uitgesponnen titelnummer, het rockende ‘Hallo Maandag’, of het breekbare tweestemmige ‘Wat blijft’. In de wereld van Spinvis sluimert een voortdurende tristesse, zonder dat het tranen met tuiten wordt. Spinvis blijft wat dat betreft bij zijn leest, maar zet muzikaal flinke stappen. Het is heerlijk dwalen door ‘Trein Vuur Dageraad’, als op een wisselvallige lentedag, waarvan je nu ook weer niet kunt zeggen dat het snertweer is.

Lees ook het interview dat Arjen Visser met Spinvis had in de serie 'Tien Geboden': 'Ik ben een enorme softie'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden