Accountant heeft nog moeite met meldingsplicht

Accountants moeten ongebruikelijke financiële transacties gaan melden, net als banken en andere financiële instellingen. Maar binnen de beroepsgroep leeft er nog veel weerstand tegen de nieuwe regelgeving. De accountants willen geen 'onbezoldigd financieel rechercheur' worden, zo bleek gisteren op een congres in Utrecht.

De meldplicht voor accountants is een onderdeel van de strijd tegen het witwassen van crimineel geld. Ongebruikelijke transacties zijn volgens de wet die gevallen waarin iemand meer dan 15000 euro contant gebruikt. Daar zal de accountant, die zelf niet handelt, niet snel mee te maken krijgen. Maar ook het 'vermoeden van witwassen' is reden tot melding.

Harald Koppe, hoofd van het Meldpunt Ongebruikelijke Transacties (Mot) in Zoetermeer, wees de accountants op een praktijk waar zij wel degelijk mee te maken hebben: het vermengen van crimineel en legaal verdiend geld in de omzetcijfers van een bedrijf.

Koppe wilde niet te veel onderscheid maken tussen geld dat verdiend is met criminaliteit en geld dat achter gehouden wordt voor de belastingen. Ook Joeb Rietrae, projectleider integriteit bij het ministerie van financiën, benadrukte dat beide vormen 'een corrumperend effect op de samenleving' hebben.

Mot-hoofd Koppe erkende wel dat accountants in gewetensnood kunnen komen, vanwege hun vertrouwensrelatie met de klant. Philip Wallage, directeur van KPMG accountants, wees daar ook op, maar benadrukte dat melding pas verplicht is als de ongebruikelijke transactie is vastgesteld. Het vermoeden alleen is volgens hem niet voldoende.

Accountants mogen hun opdrachtgevers, in belang van eventueel verder onderzoek, niet vertellen dat ze het meldpunt hebben ingelicht. ,,U moet gaan klikken, en mag uw cliënt niet eens waarschuwen'', schamperde Eduard Kimman, hoogleraar ethiek van economie en bedrijf. Met die opmerking oogstte hij grote instemming in de zaal.

Kimman constateerde ook dat financiële misdrijven nog niet echt in de persoonlijke moraal zijn verankerd. ,,Eigenlijk hebben we bewondering voor veel financiële boeven, zoals Cor B. en de familie Van der V. Het gaat hier om strafrecht zonder dat mensen echt vinden dat het fout is.'' Kimman ziet een 'educatieve taak' voor de accountant. ,,U moet uw cliënten op het goede pad brengen.''

Moeite hadden de accountants ook met de aansprakelijkheid die hen boven het hoofd hangt, als ze ten onrechte melden. Advocaten in dienst van de cliënt weten de accountant dan snel te vinden, zo was de vrees. Verder klonk er kritiek dat de Verenigde Staten, na elf september vorig jaar, de rest van de wereld onder druk hebben gezet om strengere regels in te voeren. Maar volgens Rietrae heeft deze druk de Nederlandse plannen, die al langer bestonden, hoogstens iets versneld.

Accountants worden, als de Tweede en Eerste Kamer akkoord gaan, later dit jaar meldingsplichtig. Dat geldt ook voor advocaten, notarissen en financieel adviseurs. Makelaars en andere handelaren in waardevolle artikelen, zoals auto's, zijn sinds 1 januari al meldingsplichtig.

In de eerste drie maanden van dit jaar heeft het Mot al 28500. Een derde meer ten opzichte van dezelfde periode in 2001.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden