'Aboutaleb is als een pak dubbelfris, hij meet met twee maten'

Burgemeester Aboutaleb in gesprek met moslims na afloop van de bijeenkomst in de Essalam Moskee.Beeld anp

Hoe vallen de harde woorden van de burgemeester in de Rotterdamse moslimgemeenschap?

Boos was Iffet Subasi (25), woedend zelfs. Over de brute moorden in Parijs, gepleegd door zogenaamde moslims. Dus toog ze op donderdagavond 8 januari, de dag na de aanslag, naar de demonstratie op Plein 1940 in Rotterdam. Ze had een bord bij zich met daarop de tekst: 'Thats's not my god'.

Subasi: "Die woorden waren tot mensen gericht die alle moslims zien als terroristen. Maar mijn profeet beschouwde verschil van mening als een zegen voor de gemeenschap." De god van de aanslagplegers is niet die van de jonge journaliste. "Terroristen moeten met hun poten van ons geloof afblijven. Richt je eigen geloof op en geef het een andere naam."

Twee maten
Die avond op Plein 1940 sprak ook burgemeester Ahmed Aboutaleb. Hij riep moslims op expliciet afstand te nemen van terreurdaden die in naam van hun geloof gepleegd worden. Subasi deed dat, veel anderen voelen er niets voor. Met zijn woorden zegt Aboutaleb impliciet dat wie de aanslagen niet afkeurt, terrorisme goedkeurt, vinden sommige moslims. Bovendien zou hij met twee maten meten.

Ook Marianne Vorthoren, de directeur van islamitische koepelvereniging Spior, had 'op z'n zachtst gezegd gemengde gevoelens' bij sommige uitspraken van Aboutaleb. Zoals zijn 'Rot toch op' gericht aan extremisten, bij 'Nieuwsuur'. Die irritaties kwamen soms ook naar voren op een goed bezochte 'dialoogavond' in de Rotterdamse Essalam Moskee, afgelopen zaterdagavond, die Spior organiseerde met maatschappelijk werkorganisatie DOCK.

Aboutaleb herhaalde zijn woorden van 'Nieuwsuur' daar. Volgens Vorthoren begrijpen veel moslims zijn woorden wanneer zij de context horen. Maar die valt vaak weg. "Je moet oppassen dat taal niet escaleert, dat je een jongere die zich al niet helemaal thuis voelt in de samenleving ermee afschrikt."

Verbinding leggen
Nadat de eerste emoties over de aanslagen in Parijs waren weggeëbd, begon het debat over de islam. Het algemene beeld is dat de samenleving, inclusief moslims, volwassener reageert dan tien jaar geleden, na de moord op Theo van Gogh. Vorthoren: "Die indruk heb ik ook. Meer mensen komen naar me toe om te zeggen dat ze het naar vinden voor moslims." Zeker ook in Rotterdam, de stad die de jaren na de moord op Pim Fortuyn onder hoogspanning stond. Vorthoren: "De verschillende religies voeren nu tien jaar gesprekken met elkaar om verbindingen te leggen. Dat heeft denk ik geholpen."

Dat wil niet zeggen dat de integratie in de Maasstad is voltooid. De meeste Rotterdamse moslims voelen zich wel Rotterdammer, de overgrote meerderheid heeft moeite te betuigen dat hij of zij Nederlands is, zei socioloog Iliass El Hadioui zaterdagavond. "Het is moeilijk voor hun de islam te verbinden met de Nederlandse identiteit."

Twee jonge moslims buiten de moskee geven de Amerikaanse president Obama gelijk die zei dat moslims in Europa niet goed geïntegreerd zijn. "Er is hier geen harmonie", stelt Semih Altay, een jonge Rotterdammer met politieke aspiraties. "Als Aboutaleb 'rot op' zegt en jongeren niet helpt, dan willen zij zeker weg. Hij moet met ze aan tafel." Zijn vriend vult hem aan: "Dan is Aboutaleb medeverantwoordelijk als die jongeren in Syrië iets overkomt."

Rechtvaardigheid
Altay vindt de burgemeester 'als een pak dubbelfris': hij meet met twee maten. "Aboutaleb heeft het over rechtvaardigheid. Maar als je rechtvaardig bent, moet je het ook over de oorlogen in Palestina en Mali hebben. Dan moet je niet alleen over Frankrijk praten."

Aboutaleb spreekt zich zo hard uit om er een politiek slaatje uit te slaan, denken zij. "Straks wil hij premier worden, daarvoor probeert hij nu al stemmen te winnen."

Wat is de boodschap, dat die jongeren elders horen?'

Moet een burgemeester zich zo hard uitlaten als Aboutaleb doet over extremistische moslims? Zelf zegt hij dat straattaal als 'rot op' nu eenmaal beter aankomt bij zijn doelgroep. Hij gaat daarmee tegen de lijn in van het kabinet, dat wil voorkomen dat personen uitreizen naar Syrië of Irak.

In de Rotterdamse gemeenteraad krijgt Aboutaleb vaak tegengas van de door de islam geïnspireerde partij Nida. Partijleider Nourdin El Ouali: "Wat is de boodschap, dat die jongeren elders horen? Moeten we Syrië, Turkije of Marokko dan maar opzadelen met een probleem van hier?" Hij mist te vaak een 'inclusief verhaal' van Aboutaleb.

Ook socioloog Paul Scheffer had vorige week in Trouw kritiek. "Er zit toch iets in van, jullie zijn hier, maar we zullen het nog wel eens zien. Elke suggestie dat de geschiedenis nog terug te draaien is, moet vermeden worden. (...) De moslimgemeenschappen zijn hier, ze blijven hier."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden