ABN Amro heeft topspeculant George Soros graag als klant

CHICAGO - “Als de grote speculanten in de markt komen, kun je dat maar beter weten.” Harry Tempest, directeur ABN Amro Noord-Amerika zegt het onomwonden. Natuurlijk wil ABN Amro George Soros of andere topspeculanten graag als klant. Dan weet je wat ze doen, en daar kun je je voordeel mee doen, vindt hij.

INEKE NOORDHOFF

Maar het Nederlandse bankconcern heeft inmiddels wel prachtige 'veiligheidsschermen' voor de klanten die wilde zaken op de financiële markten niet schuwen, vertelt Tempest enthousiast. “Echt geweldig om te zien. Normaal is het scherm groen - met cijfers erop. Als een klant in de risico-sector komt, wordt het geel. Onze man op de beurs weet dan dat hij de klant moet bellen om te vragen geld bij te storten. Wordt het scherm rood, dan mag hij met onmiddellijke ingang geen enkele deal meer doen voor die klant.”

ABN Amro heeft ervaren hoe nodig controle is: in 1993 verloor de bank met optiehandel vanuit New York 70 miljoen gulden. Handelaar James Martignoni spiegelde zijn meerderen, die van opties niet zoveel verstand hadden, mooie resultaten voor, terwijl hij feitelijk het kapitaal van de bank er doorheen jaagde. Martignoni werd opgepakt tijdens een bezoek aan het hoofdkantoor in Amsterdam - daar werd hij net gefêteerd in verband met de prachtige resultaten.

Tempest noemt het een incident: “Je kunt nog zulke goeie controles hebben, als een handelaar met de mevrouw die hem moet controleren de koffer induikt, helpt niets. Het was gewoon fraude. Deze meneer voerde opzettelijk te hoge zogeheten beweeglijkheidswaarden in de computer in, waardoor de opties meer geld waard leken.” Naarmate de koersen van onderliggende aandelen stabieler zijn, worden opties minder geld waard. Inmiddels heeft de bank meer zekerheden ingebouwd. “Er kijken veel ogen mee.” Volgens Tempest ontstaat doorgaans de grootste schade als mensen een zeperd proberen te verdoezelen. Ze nemen extra risico in de hoop de schade te compenseren.

Tempest houdt kantoor in het zenuwcentrum van de bank in South LaSallestreet, Chicago. In die stad is de bank, sinds de aankoop van Chicago Corporation, de grootste partij op de optiebeurs - en dat is de grootste ter wereld. Een op de vijf transacties op de Chicago Board of Options loopt nu via ABN Amro.

John Wing, de hoogste man van Chicago Corp., zit in een gebouw tegenover het hoofdkantoor van de bank. Ooit begonnen als jurist bij de beurswaakhond SEC, weet hij van de hoed en de rand. “U kunt gerust zijn, deze handel is volkomen veilig.”

Vaderlijk kijkt de grote man over zijn zware montuur en brengt zelf een mok koffie. Monteurs zijn bezig met een geel-groene ABN Amro-klok, buiten aan de gevel. Net deze week werden weer allerhande Amerikaanse bankdochters omgedoopt en kregen ze de naam van hun moeder. Het is een raar gezicht tussen al die stijlvolle gebouwen en art-deco klokken, zo'n grote geel-groen-ABN Amro-streep waarop elektronisch de tijd, temperatuur en beursindex wordt aangegeven.

Twee blokken verderop ligt het al even monumentale gebouwencomplex waar een aantal belangrijke beurzen van Chicago huist.

“Wij van Chicago Corp. zijn de grootste broker. Dat betekent dat we in opdracht van anderen handelen. Slechts een paar procent van onze omzet komt van eigen klanten. Wij krijgen opdracht van andere banken en vermogensbeheerders. We hebben geen idee voor welke klant we de order uitvoeren”, vertelt Wing. Misschien zijn het beleggingsfondsen die speculatieve posities innemen, misschien een pensioenfonds uit Nederland dat zich indekt. Het maakt niet uit, de order wordt gedaan.

Ook als een wildebras enorme risico's neemt, blijft de business voor de tegenpartij volkomen safe. “Natuurlijk kun je geld verliezen in deze handel. Je neemt immers risico's. Er gaan weleens firma's failliet omdat ze hun hele vermogen hebben ingezet. Maar de klanten die via de beurs met zo'n firma zaken deden, hebben allemaal hun geld gekregen. Dat komt door de borg die gestort moet worden bij de beurs.”

Deze handel in financiële derivaten is gereguleerd, vertelt Wing. Je moet ook uitkijken daarin niet te ver te gaan zodat je mensen tegen alle zwakheden in bescherming neemt. “Het systeem moet ook zichzelf disciplineren. Dat weten we in de VS sinds de crisis met de spaarbanken. De overheid greep in om de inflatie te beteugelen en kwam met rentegaranties. Toen waren er voor de banken geen redenen meer om goed uit te kijken. In Azië zie je hetzelfde. De banken leenden rustig geld uit omdat de overheid garant stond.”

Die veiligheid geldt minder voor de opties en termijncontracten die buiten de beurs om worden verhandeld, de zogenoemde 'over the counter-transactions'. Die markt is minder onderhevig aan overheidsregels - waarschijnlijk ook een van de redenen waarom zij zo sterk groeit. De afgelopen tien jaar nam het volume jaarlijks gemiddeld met 45 procent toe. “Daar moet je afgaan op je eigen oordeel hoe betrouwbaar de tegenpartij is; er zijn daar geen veiligheidskleppen als op de beurs.” Dat beoordelen hoe kredietwaardig de ander is, is nu bij uitstek het specialisme van bankiers, vindt Tempest.

ABN Amro's ambitie om een wereldbankier te worden, komt ook tot uitdrukking op die derivaten-markten buiten de beurzen om. Dat is een wereld waarin een paar grote partijen heersen: acht grote banken hebben 94 procent van de markt.

Afgelopen jaren zijn de bokken van de schapen gescheiden, vertelt Tempest. De Akzo's en Unilevers zijn niet meer de belangrijkste klanten. Nee, dat zijn de beleggers die steeds meer over de grens op zoek gaan naar hogere rendementen. “Veel bankiers hebben de trend gemist. Die menen dat ze nog steeds werken voor het bedrijfsleven. Maar op de valutamarkten is 70 procent van de omzet voor rekening van grote beleggers. Een paar jaar geleden was dat omgekeerd. Toen was het voor 70 procent bedrijfsleven, 30 procent instituten.”

Wing zit er helemaal niet mee dat hij ook werkt voor grote speculanten: “We hebben ze nodig als tegenpartij in de handel”, vindt hij nuchter. Ook als het gaat over 'maatschappelijke verantwoordelijkheid' volhardt Wing dat de VS met zijn geldgedreven ondernemerschap aan de goede kant van de streep staat. Hij werpt tegen: “Als wij in de Verenigde Staten onze verantwoordelijkheden niet hadden genomen, had u nu Duits gesproken”, herinnert hij aan de bevrijdingsacties van Amerikaanse soldaten ruim vijftig jaar geleden. Op vriendelijke toon volhardt de 'optiekoning van Chicago' in de tegenaanval: “Ethisch hebben wij hier hoge standaards. Wij hebben hier bijvoorbeeld veel eerder beurshandel met voorkennis bestreden dan bij u.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden