Abdicatie Paus Benedictus: 'De kerk is verdeeld en ontredderd'

null Beeld epa
Beeld epa

Vier vragen aan Trouw-redacteur Monique Slingerland over de abdicatie van Paus Benedictus XVI.

Hoe zou u Paus Benedictus XVI typeren?

Als mild en scherp tegelijk. Voordat hij paus werd stond hij bekend als de pantserkardinaal. Zijn taak was om de kerkelijke leer te handhaven. Hij werd vooral gezien als een strenge kardinaal.

Als paus liet hij zich echter ook van zijn zachte kant zien. Benedictus zag alle christenen als bondgenoten en zocht de samenwerking op met de andere kerken, waaronder de orthodoxe kerk.

Dat gold ook voor de islam en het Jodendom, de twee andere religies van het boek." (Sinds 2006 is er geregeld overleg tussen het Vaticaan en een groep moslimtheologen.) Paus Benedictus vond dat de wereld meer religie nodig had en wilde daarom gezamenlijk met de andere godsdiensten optrekken.

Paus Benedictus lag niet goed binnen het Vaticaan. Dat heeft wellicht te maken met het feit dat hij niet uit Italië afkomstig is, want binnen het Vaticaan domineert de Italiaanse cultuur. Zijn voorganger, Paus Johannes Paulus II, kwam ook niet uit Italië, maar dat was een echt machtsmannetje.

Benedictus was dat niet. Hij trok zich vaak, tegen de gewoonte in, terug op zijn kamer waar hij veel van zijn tijd lezend doorbracht. Hij trad niet vaak naar buiten. Hij was ook te oud om een machtspoliticus te zijn.

Wat waren de ambities van paus Benedictus toen hij begon, en wat heeft hij ervan waargemaakt?

Paus Benedictus wilde de tegenstellingen in de wereld opheffen, maar ook de problemen binnen zijn kerk oplossen. De meeste energie ging naar het laatste. Zo was er sprake van misbruik binnen de kerk. Hij heeft ervoor gezorgd dat er openlijker over misbruik kon worden gepraat. Daarnaast heeft hij ook verschillende maatregelen genomen tegen bijvoorbeeld bisschoppen die zich schuldig hadden gemaakt aan seksuele vergrijpen.

In welke staat laat de paus de Rooms-katholieke kerk achter?

De kerk is verdeeld en ontredderd. Er is sprake van een felle machtsstrijd binnen de kerk. Dat bleek ook uit de documenten die de butler van de paus onlangs naar buiten bracht. De kloof tussen de verschillende stromingen binnen de kerk is alleen maar groter geworden in de afgelopen jaren. Maar de kerk is een robuust instelling. Het is het oudste en grootste instituut ter wereld met maar liefst een miljard volgelingen.

Hoe zal het leven van Benedictus eruit zien na 20 februari?

Hij zal weer kardinaal worden. Dat blijft hij voor de rest van zijn leven, en zelfs na zijn dood. De kerk zal voor hem zorgen.
Waarschijnlijk zal Benedictus na zijn abdicatie weer de pen oppakken en weer gaan schrijven. Daar houdt hij van.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden