Aardbeving

Eigenlijk heb ik vandaag niets te melden en kan ik hooguit mijn verdriet met anderen delen. Het is nu al een volle week dat we Italië hebben verlaten. En zoals iedere keer gaat dit met heftige emoties gepaard. Partir c'est mourir un peu. Deze Ephi is vele vaderlanden. Het eerste, het Algerije waar ik geboren ben en tot mijn zesde jaar heb gewoond, is niets meer dan een schim, gevangen in een web van herinneringen. Verrassend genoeg zijn al die ankerpunten in mijn kindergeheugen nooit vervaagd. Maar de emotionele band met het Noord-Afrikaanse land is er niet meer. En al die projecten die we met zuslief maakten om onze geboortegrond ooit te gaan bezoeken, zijn in een la vol dode letters gebleven.

Tot mijn 20ste heb ik in Frankrijk geleefd. Eerst kort opgevangen in een vluchtelingenoord nabij Orléans om vervolgens in de Provence van Cézanne en Van Gogh de echte groeistuipen te beleven. Daar heb ik mijn ziel gebeeldhouwd en mijn geest definitief geslepen. Daar, in een geurende wolk van dennenbomen, tijm en lavendel, zitten nog mijn schoolkameraadjes en mijn familie van oorsprong. Daar werden ook de mooiste adolescentjaren denkbaar bijeengesprokkeld. En toch nam ik op een lenteavond de ultieme trein die de scheiding ging bekrachtigen. Vertrekkend uit de Gare Saint-Charles van Marseille richting het Noorden.

Soms wordt me gevraagd of ik ooit van plan ben om naar Frankrijk terug te gaan. Als uitgemergelde pensionado? Ik kijk dan altijd verbaasd op: een verlaten vaderland sla je in je hart op maar niet in je repertoire van (terug)verlangens. Nooit naar wat achterwaarts ligt hunkeren, is het parool. 'Vroeger is voorbij' zong Stef Bos.

Het was geen liefde op het eerste gezicht, dat derde vaderland. Het eerst wat ik rook was de vette kroketlucht uit een Rotterdamse muur. Vervolgens de weeïge walmen uit de schoorstenen van de Blueband-fabriek in Feijenoord. Pas later steeg de odeur van het poldergras langs de IJssel op en het zilt van de wijde en koude Noordzee. In Nederland vond ik de liefde op het tweede gezicht. Diep en warm.

Altijd vooruitkijken is nog steeds het devies. Daar waar Italië, mijn aanstaande, ligt te wachten. Ons verblijf in kandidaat-vaderland nummer vier, is in de loop der jaren steeds langer geworden. En de culturele Franse-Nederlander verlangt nu om ooit als een geïmporteerde Buffon (de Italiaanse keeper) uit volle borst 'Fratelli d'Italia' te kunnen zingen. Maar gisterenochtend was er weinig reden om te zingen. Vanaf half zes liep ik onafgebroken door alle Italiaanse zenders om in verdriet en droefheid deel te nemen. Op dit tijdstip waren er nog geen beelden van de aardbeving en het dodental bleef nog beperkt tot twee. Pas bij zonsopgang werd de omvang van de ramp concreter.

En op meer dan 1500 kilometer afstand werd de wond ook voelbaar. Ik luisterde naar de getuigenissen van overlevenden en weet nu al dat al die Italianen, die me zo vaak irriteren met hun individualisme en gebrek aan discipline, zich in een ongekend elan van eensgezindheid gaan verenigen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden