Aan hem is iets droefs

null Beeld

There is an air of sadness about him. Dat zinnetje bleef even hangen, toen ik het artikel zag dat onlangs in The New York Times verscheen over Job Cohen. Erboven stond: The Integrationist. Het artikel was geschreven door Russell Shorto, de directeur van het John Adams Institute in Amsterdam. De missie van het instituut is de Nederlanders in contact te brengen met het Amerikaanse cultuurgoed door de dragers ervan (politici, schrijvers, journalisten, wetenschappers) lezingen te laten geven in Nederland.

Wim Boevink

Russell Shorto deed nu eens het omgekeerde: hij bracht zijn Amerikaanse landgenoten een opmerkelijke ontwikkeling in de Nederlandse politiek onder ogen, door een man te portretteren die het starre idee van nationale identiteiten dat door veel landen in Europa waart, zou kunnen doorbreken. Cohens verrassende intrede in de landelijke politiek heeft dat landschap ’getransformeerd’, schreef Shorto. De Partij van de Arbeid steeg prompt in de peilingen, terwijl de Partij van de Vrijheid van Geert Wilders in die peilingen juist daalde.

Shorto had in zijn inleiding naast Cohen ook Nebahat Albayrak genoemd, als de nummer twee van de kandidatenlijst. Hij vond dat een intrigerend beeld. De een van joodse, de ander van Turkse afkomst. De jood en de Turk, schreef hij, dat waren de ’constructies’ die Europa hielpen zijn identiteit te bepalen: ’jood en Turk’ stond voor alles wat Europeanen niet waren.

Wilders, zo heeft Cohen zonder diens naam te noemen zelf aangeduid, was een van de belangrijkste redenen om lijsttrekker te worden. De tweedeling in de samenleving tegengaan – zo zag hij zijn rol. Maar de economische crisis nam Wilders al de wind uit de zeilen, zodat nu ook het scheepje van Cohen stuurloos ronddobbert en hij moet manoeuvreren in wateren waar hij niet eerder was: die van de wereldeconomie. Terwijl hij zich juist als de kampioen van de integratie had willen presenteren, als de man die de boel bij elkaar houdt, als de bovenburgemeester, drijft zijn dorp de grote hevig deinende oceanen op van het grootkapitalisme. De problemen die met migratie samenhangen, zijn in de campagne even uit de schijnwerpers verdwenen. Tijdens het grote RTL-debat over de economie werkten de pogingen van Wilders om het multiculturele thema weer op de agenda te krijgen bijna grotesk.

There is an air of sadness about him.

Shorto lichtte die waarneming, die indruk, niet toe. Hij had Cohen neergezet als ouderwets, kalm, hoffelijk. Een man met een lang, licht gebogen gestalte en een intense blik. Maar wat geeft hem die zweem van droefheid?

Je hebt soms de indruk dat hij in de verkeerde tijd is terecht gekomen, dat hij zo naakt is zonder die ambtsketen, dat alles aan hem voorbij twittert en tweet, en dat hij nu ook nog is kwijtgeraakt waar hij voor gekomen was.

In ’Buitenhof’ kreeg hij het verwijt dat Europa in zijn partijprogramma niet eens voorkwam. Hij verweerde zich met een verwijzing naar zijn bezoek aan Brussel. Ja, dat was al behoorlijk ver het zeegat uit.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden