2600 Indiërs overleden tijdens farmaceutische tests

Beeld thinkstock

India is de afgelopen jaren een populair laboratorium geworden voor buitenlandse farmaceutische bedrijven. Maar dat heeft een prijs. Meer dan 2600 Indiërs stierven tussen 2005 en 2013 terwijl ze deelnamen aan proeven met geneesmiddelen. Daarnaast kwamen er 11.972 meldingen van 'ernstige incidenten'.

Dat blijkt uit cijfers die de Indiase overheid onder druk van gezondheidsorganisaties moest vrijgeven voor het Hooggerechtshof. Van alle Indiërs die tijdens de deelname aan de test overleden, is bij 89 vastgesteld dat de klinische tests de oorzaak waren. In 82 gevallen werd een schadevergoeding uitgekeerd. Van 2644 mensen is niet met zekerheid te zeggen of er een verband is tussen het overlijden en de testen.

Volgens Swasthya Adhikar Manch (SAM), de koepel van organisaties die de rechtszaak aanspande, is het cijfer van 89 veel te laag. "Er werd geen standaardprotocol gevolgd, en er waren geen autopsies. Hoe komen ze dan tot dat cijfer?", vraagt Amulya Nidhi van SAM zich af.

Om tegemoet te komen aan de groeiende kritiek over onethische praktijken heeft het ministerie van Volksgezondheid begin dit jaar een commissie van deskundigen gevormd, die het advies gaf de tests enkel nog in erkende centra te laten uitvoeren.

Schadevergoeding
Een schadevergoeding voor de slachtoffers is een ander heet hangijzer. Volgens de organisaties maken farmaceutische bedrijven, tussenpersonen en zelfs artsen misbruik van de armoede en de ongeletterdheid van testpersonen om een schadevergoeding te weigeren.

De commissie oordeelde dat "compensatie niet betaald moet worden als bewezen is dat schade of overlijden niet in verband gebracht kan worden met de test. In alle andere gevallen moet wel compensatie betaald worden aan de deelnemer of de erfgenamen." De commissie werkt nog aan de berekening van de precieze bedragen.

De commissie pleit ook voor het verplicht informeren van de deelnemers. Die zouden een gestandaardiseerd formulier van toestemming na informatie moeten tekenen voor ze aan een studie meewerken.

"Het rapport van de commissie komt tegemoet aan de vragen die we hebben gesteld", zegt Chinmoy Mishra van SAM. "Maar nu moeten we zien of die aanbevelingen ook in de praktijk worden omgezet."

Economisch belang
Een betere, meer coherente wetgeving komt niet alleen de deelnemers ten goede, maar vormt ook een stabiele basis voor de farmaceutische bedrijven, zeggen de organisaties. Verschillende bedrijven zijn weggetrokken naar landen als Maleisië, China en Singapore. De hoop is dat sommige van die bedrijven zouden terugkeren naar India, waar de tests een miljardenindustrie vertegenwoordigen. De Indiase overheid heeft daarom al beslist om twaalf adviesorganen te centraliseren in een enkele vergunningscommissie die de goedkeuring van de aanvragen moet versnellen.

"We zijn niet tegen klinische tests in dit land", zegt Mishra. "Maar de deelnemers mogen niet uitgebuit worden. Het menselijk leven is kostbaar."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden