2008, jaar van de praktische idealisten

De drie b’s van de afgelopen jaren waren blingbling, botox en bimbo’s. Voor 2008 gelden drie andere b’s: bewust, betrokken en betekenis.

Seada Nourhussen

In het nieuwe jaar zal de milieubewuste, gezonde, spirituele en geëngageerde burger terrein gaan winnen. We zullen massaal gaan mediteren, alleen nog onbespoten groente en fruit kopen en opletten of onze kleren niet door kinderhandjes zijn gemaakt. Dat voorspelt trendwatcher Hilde Roothart, directeur van Trendslator. „Het is vooralsnog een beweging onder een voorhoede, maar de trend begint steeds meer om zich heen te grijpen.”

Cultureel creatieven, zo noemt onderzoeksbureau Marketresponse de groep mensen die een duurzame leefstijl nastreven. 1,88 miljoen Nederlanders dragen inmiddels deze titel. Dat zijn er 100.000 meer dan in 2006 en de rek is er volgens Marketresponse nog lang niet uit. Cultureel creatieven hebben een hekel aan massaproductie en de eenzijdige nadruk op succes. Ze kiezen voor kwaliteit, in plaats van kwantiteit en kopen bewust producten en diensten die geen verdere ecologische of maatschappelijke problemen veroorzaken.

De bewuste consument heeft een geschiedenis. In de jaren zeventig was sprake van de eerste ’natuurgolf’ met de Club van Rome en haar rapport over de gevolgen van economische groei voor het milieu, zegt Roothart. „In de jaren tachtig draaide het om gifgassen en zure regen. Wat de huidige groene beweging anders maakt, is dat het nu niet alleen om milieukwesties gaat. Bewust consumeren heeft nu ook met lichamelijke en spirituele gezondheid, eerlijke handel en tegengaan van kinderarbeid te maken. Daarbij is de bewuste consument van 2008 geen geitenwollensokkentype.”

Hip to be healthy, cool to be conscious, luidt de slogan van de Chocolate Club. Op deze alternatieve uitgaansavond kun je al dansend op wereldmuziek genieten van een rook- en alcoholvrije omgeving en smullen van vegetarisch, rauw en biologisch voedsel. Beroemdheden zijn ook bewust bezig. Tv-presentatrice en wereldreiziger Floortje Dessing opende vorig jaar de ’eerlijke’ kledingzaak Nuki Hiva in Amsterdam en Katja Schuurman brengt via haar stichting Return to Sender woonaccessoires uit de derde wereld aan de man.

„Nu een steeds grotere groep bewust leeft, is het trendy geworden”, zegt Linde van der Pol van Marketresponse. „Maar de cultureel creatieven zijn niet dogmatisch. Ze blijven vliegen naar verre bestemmingen, maar compenseren dat door een bedrag te doneren aan Trees for Travel. Ze bezitten geen auto, maar zijn wel lid van Greenwheels.”

Praktisch idealisme dus. Verre van perfect, maar beter dan niets doen. „Dat is waar”, zegt milieupsycholoog Charles Vlek, oud-hoogleraar van de Rijksuniversiteit Groningen. „Maar al die groene manieren van consumeren zijn vooral bedoeld om ons schuldgevoel te verlichten. In plaats van een groene auto kopen, kun je beter geen auto kopen. De aarde verkeert in crisis en er zijn radicale maatregelen nodig om het tij te keren. Daar ligt een taak voor de overheid. Het moet burgers makkelijker en aantrekkelijker worden gemaakt om écht milieubewust te leven.”

Dat je tegenwoordig goede sier maakt met de termen ’groen’ en ’duurzaam’, heeft het bedrijfsleven al enige tijd door. . Milieupsycholoog Vlek pleit voor een keurmerk. De nieuwbakken bewuste consument is niet op zijn achterhoofd gevallen. De cultureel creatieven blijken uiterst sceptisch over bedrijven die ’groene’ reclame maken, onderzocht Marketresponse. 28 procent negeert de boodschap of heeft er zelfs een hekel aan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden