2000

Het jaar van de vuurwerkramp. Van het goud dat werd opgedoken in het olympisch zwembad. Van Florida, dat de wereld weken liet wachten op de nieuwe Amerikaanse president. Van een Europees voetbalfeest. Van de millenniumbug die werd verwacht maar niet kwam. Van Milosevic wiens einde juist n¡et werd verwacht maar toch kwam. Het nieuws van 2000. Een overzicht door Jaap de Berg.

Januari

1 De wereldwijde vrees voor de millennium-bug - computers zouden 00 niet als 2000 herkennen - blijkt ongegrond. Die vrees kostte Nederland 20 miljard gulden. Ook landen die maar een habbekrats aan voorbehoedmaatregelen konden uitgeven, blijft een massale computerstoring bespaard.

4 In delen van de Molukken, waar in 1999 christenen moslimmigranten verdreven, begint de evacuatie van duizenden, vooral islamitische vluchtelingen. Later ondernemen Javaanse moslims op Ambon strafexpedities tegen christenen. In juni kondigt president Wahid de 'burgerlijke noodtoestand' af. Dan zijn op de Molukken al meer dan 4000 doden gevallen. De maatregel maakt geen eind aan het moslimoffensief.

5 Om rabauwen en zwartrijders te ontmoedigen spreken de NS met de vakbonden vijftig maatregelen af, waaronder: een extra conducteur op 'agressietreinen', meer camera's op perrons.

7 Een vandaal van 24 slaat op het station Vlaardingen-Oost Daniel van Cotthem (17) de dood in. Een stille protesttocht op 14 januari trekt 20 000 deelnemers. De dader wacht vijf jaar cel en tbs.

9 Israël en Syrië kunnen het in het Amerikaanse Shepherdstown niet eens worden over de Golan-hoogten. Israël houdt die sinds 1967 bezet. In principe wil het ze wel kwijt, maar het blijft met de Syriërs van mening verschillen over de vraag waar straks de grens moet lopen.

10 Het Amerikaanse mediaconcern Time Warner (eigenaar van onder andere CNN, TNT, Cartoon Network en Time) fuseert met America Online, de grootste internetprovider ter wereld.

13 Staatssecretaris Adelmund komt terug van haar besluit om in het studiehuis (de hogere klassen van havo en vwo) Frans, Duits en algemene natuurwetenschappen niet langer verplicht te stellen. Wel mogen de scholen leerlingen wat minder te doen geven en de toetsing verlichten.

14 Olie van TotalFinaElf, afkomstig uit de roestige tanker Erika, die in december 1999 bij Bretagne verging, blijkt 400 kilometer kust vervuild en 300 000 vogels gedood te hebben.

18 De Duitse ex-bondskanselier Helmut Kohl legt het erevoorzitterschap van de CDU neer. Hij weigert, ook tegenover de partijleiding, de namen te noemen van hen die in de jaren negentig zwart geld aan de CDU hebben gegeven. Op 16 februari doet de affaire Wolfgang Schuble de das om. Friedrich Merz volgt hem op als fractieleider, Angela Merkel als partijvoorzitter.

18 ABN Amro schrapt de komende vijf jaar 2500 van de 24 000 banen. Niet uit geldgebrek: de onderneming hoopt haar recordwinst van 1999 (5,6 miljard gulden) dit jaar ruim te overtreffen.

22 Om de christelijke politiek te versterken gaan de RPF en het GPV samen - maar ook nog apart - als ChristenUnie.

30 Bij een Roemeense goudmijn, gerund door de overheid en een Australische onderneming, breekt de dam van een reservoir met gifwater. Het doodt in de rivier de Tisza alle leven en verziekt een deel van de Donau.

Februari

1 Opstandelingen melden dat ze de Tsjetsjeense hoofdstad Grozni, sinds eind 1999 door Russen geruïneerd, hebben opgegeven. Beide partijen hebben zware verliezen geleden sinds Russische troepen in oktober 1999 de rebelse deelrepubliek van 'terroristen' begonnen te zuiveren. Op 8 juni plaatst president Poetin Tsjetsjenië onder direct presidentieel bestuur. Zijn troepen beheersen dan goeddeels het laagland van de Kaukasus-republiek. In november maakt Artsen zonder Grenzen melding van barre Russische terreur tegen de burgerbevolking.

2 Nadat pa Jorge op SBS6 heeft gezegd dat zijn dochter M xima Zorreguieta 'd vriendin' van Willem-Alexander is, beaamt de RVD deze kenschets. Op 14 januari bevestigde premier Kok al dat M xima Nederlands ging leren en zich op de Nederlandse samenleving zou oriënteren. Menigeen vraagt zich af wat de Oranjes straks met haar vader aanmoeten. De man was tussen 1976 en 1982 civiel lid van een Argentijns schrikbewind.

3 De Tweede Kamer stemt in met een grondige herziening van het belastingsysteem. Omdat (ook) de rijkste Nederlanders minder aan de gemeenschap hoeven af te dragen, stemmen GroenLinks en de SP tegen. De belastingen gaan met bijna 6 miljard gulden omlaag. Fout, zegt het Centraal Planbureau in september: de overheid heeft minstens zoveel per jaar extra nodig om de kosten van de vergrijzing te betalen.

4 In Oostenrijk treedt een kabinet aan met ministers van de rechts-populistische FPO van Jorg Haider, die wijlen de Waffen-SS als een eervolle legereenheid bestempelde. Kort tevoren besloot de rest van de EU Oostenrijk daarom diplomatiek te isoleren. Dat blijft zo tot de FP(tm) uit de regering verdwijnt, beweert premier Kok. Maar zie: op advies van drie nog wijzere mannen heft de EU in september de sancties op. Op 5 februari loopt koningin Beatrix vooruit op het advies van het trio door in Oostenrijk op vakantie te gaan.

9 Omdat ze met SBS/Net5 geen afspraak voor samenwerking heeft kunnen maken, blijft de Vara in het publieke bestel. Ze blijft ook misnoegd over de groeiende macht van de NOS.

10 Minister van binnenlandse zaken Peper moet op journalistiek verzoek enige inzage geven in zijn declaraties, bepaalt de bestuursrechter bij de Raad van State. Peper zet ze op internet. In maart maken alle andere bewindslieden declaraties openbaar. Staatssecretaris Verstand-Bogaert blijkt op rijkskosten vier nummers van Margriet te hebben aangeschaft.

15 Een kwart (twee miljoen) van alle gevangenen ter wereld blijkt in Amerikaanse gevangenissen te zitten.

19 Trouw meldt dat in Nederland het aantal zwarte scholen (met 50 procent of meer allochtonen) de afgelopen twee jaar met bijna 10 procent is gestegen tot 500.

20 In het overwegend islamitische noorden van Nigeria vallen vele honderden doden bij gevechten tussen christenen en moslims. De spanning is er verhevigd door (plannen tot) invoering van de sharia, het islamitische recht.

22 Om de aandeelhouders met meer winst te plezieren zal Unilever de komende vijf jaar 25 000 mensen hun (huidige) werk ontnemen.

23 Een cycloon verergert in Mozambique de ellende, teweeggebracht door uitzonderlijke regenval. In bomen en op daken wachten tallozen op hulp. Die komt aanvankelijk alleen uit Zuid-Afrika. Het dodental wordt op meer dan duizend geschat, de schare daklozen op een miljoen.

24 De voetbalclub Vitesse, diep in de schulden, blijkt geheel in de macht te zijn van sponsor Nuon, een water- en energiebedrijf, dat bijna 60 miljoen gulden in de club steekt. Clubvoorzitter Aalbers is weggestuurd, met 3,4 miljoen.

Maart

2 Vrij en dementerend keert Augusto Pinochet (84) uit Brits huisarrest terug in Chili, dat hij van 1973 tot 1990 als een tiran regeerde. Een Britse minister wilde hem niet voor een proces aan Spanje uitleveren.

3 Het Joegoslavië-tribunaal in Den Haag veroordeelt de Bosnisch-Kroatische generaal Blaskic tot 45 jaar. In 1993 was hij verantwoordelijk voor de uitroeiing van moslims.

7 Tientallen raken gewond bij geweld in de stad Mitrovica (Noord-Kosovo), waar VN-militairen niet kunnen verhinderen dat etnische Serviërs en dito Albanezen elkaar al wekenlang naar het leven staan. De Britse Guardian bericht dat Kosovo zich heeft ontwikkeld tot een paradijs voor drugssmokkelaars.

10 Het kabinet-Kok kondigt maatregelen aan om meer ouderen aan het werk te houden. Van de 55- tot 65-jarigen werkt nog maar een derde.

17 Als burgemeester van Rotterdam (1982-1998) heeft Bram Peper diverse priv-uitgaven door de gemeente laten betalen, rapporteert een raadscommissie. Ze is onder andere gevallen over de aanschaf van een Delftsblauw bord (fl. 2519). Peper zelf is op 13 maart als minister van binnenlandse zaken afgetreden, walgend van de Rotterdamse 'boekhouders en andere door spruitjeslucht omgeven types'.

17 John de Mol en Joop van den Ende worden elk zo'n 3 miljard gulden rijker, wanneer het Spaanse Telefonica hun bedrijf Endemol overneemt.

17 De beursgang van het verliesgevende internetbedrijf World Online (WOL) veroorzaakt niet de koersexplosie die op arbeidsloos inkomen azende speculanten hadden verwacht. Het aandeel keldert. Gebelgde beleggers bereiden juridische acties voor tegen de banken die aan de regie van de beursgang 250 miljoen gulden verdienden. Hun voorinformatie zou niet hebben gedeugd. Doelwit is ook Nina Brink, die in april als topvrouw van WOL terugtreedt. Ze verdoezelde dat ze eind 1999 aandelen voor een prikje had verkocht. In december komt WOL in handen van het Italiaanse Tiscali.

20 De Joodse gemeenschap krijgt van de Nederlandse staat 400 miljoen gulden compensatie voor naoorlogs onrecht; de Indische gemeenschap 250 miljoen (in december verhoogd tot 385 miljoen); de zigeuners 30 miljoen.

21 Een deskundig ambtenaar onthult in Trouw dat de farmaceutische industrie geregeld illegaal artsen bewerkt met cadeautjes en premies.

23 In Jeruzalem zegt paus Johannes Paulus II dat de rk kerk ,,diep bedroefd is over de haat, de vervolgingen en het vertoon van antisemitisme, door christenen gericht tegen joden'. Excuses maakt hij niet.

26 Vladimir Poetin wint, met list, bedrog en 52,5 procent van de stemmen, de Russische presidentsverkiezing.

27 Gruwelijke getuigenissen van Dutchbat-militairen voor het Joegoslavië-tribunaal logenstraffen de bewering van landmachtbevelhebber H. Couzy in 1995 dat de Nederlanders in Srebrenica geen tekenen van genocide hadden waargenomen.

27 Twintig miljoen dollar smartengeld moeten sigarettenfabrikanten van een jury betalen aan een Amerikaans echtpaar van wie de vrouw 26 jaar heeft gerookt, met longkanker als gevolg.

April

5 In Nederland worden zo'n 3000 stelende, rovende en inbrekende junks aan de lopende band opgepakt en vrijgelaten, zegt minister Korthals.

7 D66-leider Th. de Graaf wil de monarchie gemoderniseerd zien door de koningin buiten kabinetsformaties en de Raad van State te houden. Premier Kok laat in september met een notitie nogmaals blijken dat hij niet geïnteresseerd is.

12 Ondanks gesjoemel kan Alberto Fujimori zich niet meteen laten herverkiezen als president van Peru. De tweede ronde wordt een farce omdat tegenstander Toledo zich terugtrekt. In september toont de tv hoe Fujimori's rechterhand, chef geheime dienst Montesinos, via omkoping stemmen wierf voor zijn meester. Fujimori distantieert zich van zijn Raspoetin, maar verliest zoveel populariteit dat hij in november de wijk moet nemen naar Japan en het Congres hem afzet.

15 Bemiddelaar M. Rood staakt zijn pogingen om de taxioorlog in Amsterdam te beëindigen. Krachtens de wet is de Nederlandse taximarkt sinds 1 januari vrij toegankelijk. De Taxicentrale Amsterdam (TCA) neemt dit niet. TCA-chauffeurs voeren een guerrillaoorlog, inclusief mishandeling en vernieling, tegen concurrenten. Het gemeentebestuur ziet geen kans de wet te handhaven. In november wordt bekend dat de politie op het spoor is van fraude en geknoei met kilometertellers bij TCA.

22 Eli n Gonzalez (6) wordt legaal gekidnapt bij familie in het Amerikaanse Miami. Het Cubaantje overleefde in 1999 een schipbreuk die zijn moeder, zijn stiefvader en andere vluchtelingen het leven kostte. Zijn verwanten in de VS, Castro-haters, willen hem niet afstaan aan zijn biologische vader. Na veel juridische geharrewar vliegen vader en zoontje op 28 juni nochtans naar Cuba.

Mei

4 Wegens onvoldoende fiducie in de top van het Spaanse bedrijf ziet KPN af van een fusie met Telefonica. Op 9 mei kondigt KPN een alliantie aan met de Japanse kolos NTT Docomo.

4 Vanuit de Filippijnen, waar zoiets schijnt te mogen, wordt per e-mailtje het computervirus ILOVEYOU verspreid. Razendsnel richt het wereldwijd een miljardenschade aan: bestanden vernietigd, bedrijven en instellingen onbereikbaar voor elektronische post.

5 De Duitse minister van buitenlandse zaken, Fischer, haalt het visioen van een federaal Europa uit de mottenballen. Een deel van de EU zou een federatie moeten vormen met een 'Europese' regering en een parlement van twee kamers. De Europese collega's voelen niets voor - huns inziens eindeloos - gepalaver over zo'n einddoel van de Europese integratie.

11 In New Delhi wordt de 'officiële éénmiljardste inwoner van India' geboren. Elk jaar komt er bijna een equivalent van de hele Nederlandse bevolking bij.

12 De Nederlandse staat moet acht miljoen gulden netto betalen aan de sinds 1957 door Buitenlandse Zaken gekoeioneerde journalist Willem Oltmans.

13 Met verbijsterend effect ontploft in Enschede zo'n 100 000 kilo vuurwerk van het bedrijf S.E. Fireworks: 21 doden - in oktober sterft het 22ste slachtoffer -, bijna 1000 gewonden, de achterstandswijk Roombeek goeddeels van de kaart geveegd, materiële schade 1 miljard gulden.

De oorzaak van de catastrofe is eind 2000 nog niet officieel vastgesteld. Wel concludeert een onderzoeksbureau, dat voor de slachtoffers werkt, in november dat de explosie teweeggebracht moet zijn door goedgekeurd vuurwerk waarin wit kruit of flash powder zat. Ook komt in de loop van het jaar aan het licht dat de overheid op alle niveaus in toezicht en regelgeving zwaar tekort is geschoten.

20 De VS, Rusland, China, Groot-Brittannië en Frankrijk beloven hun kernwapens af te schaffen, maar laten in het midden hoe en wanneer.

20 Ziekenhuispredikant Dick Stap uit Terneuzen wint het tweede preekconcours van Trouw.

24 Keizer Akihito van Japan, op bezoek in Nederland, zegt er 'oprecht bedroefd' over te zijn dat Japan en Nederland 'zo met elkaar in conflict moesten raken in de Tweede Wereldoorlog'. Toen stierven 20 000 Nederlanders in jappenkampen.

24 Israël voltooit, na 22 jaar bezetting, de wat chaotische ontruiming van een gebied in Zuid-Libanon. Meteen vullen strijders van de fundamentalistisch-sjiïtische Hezbollah-beweging het vacuum.

25 Afgetekend winnaar van de parlementsverkiezingen in Suriname is de partijencombinatie Nieuw Front met onder anderen voormalig en toekomstig president Ronald Venetiaan.

28 Rebellen die in Sierra Leone 500 VN-militairen gijzelden, laten de laatsten van hen vrij. In dit land proberen de VN enige orde te handhaven met 8700 tweederangs militairen. De rijke naties wagen geen VN-troepen aan dit wespennest.

30 De Tweede Kamer accepteert het fantasierijke idee om Schiphol nog verder te laten groeien (tot maximaal 460 000 vluchten in 2003) en toch de piek-geluidshinder te beperken tot hooguit 12 000 woningen.

Juni

6 Het Nederlands-Britse Unilever lijft voor 56 miljard gulden contant het Amerikaanse voedingsconcern Bestfoods in.

7 In 44 landen roeren zich 11 Russische misdaadsyndicaten, laat de regering te Moskou weten.

7 Alle basisscholieren vanaf groep 5 kunnen nog in 2000 een e-mailadres krijgen, zegt minister Hermans.

11 'Angstaanjagend' noemt een rechter te Halle het racistische klimaat in Oost-Duitsland. Hij veroordeelt skinheads die een Mozambikaan terminaal hebben toegetakeld. In augustus kondigen alle Duitse deelstaten krachtiger optreden tegen xenofobe agressie aan.

14 De Tweede Kamer aanvaardt een nieuwe Vreemdelingenwet. Ze garandeert asielzoekers die voorlopig worden toegelaten, voor maximaal drie jaar een tijdelijke verblijfsvergunning en gelijke rechten. In september adviseert een commissie van burgemeesters 1877 'witte illegalen' alsnog een verblijfsvergunning te gunnen.

15 De Amsterdamse beurs en banken besluiten de Joodse gemeenschap 314 miljoen gulden te geven als vergoeding voor financiële schade, aangericht in en na de Tweede Wereldoorlog.

16 Na tien jaar monnikenwerk melden rivaliserende onderzoeksgroepen in de VS gezamenlijk dat ze bijna alle drie miljard letters van het menselijk DNA in kaart hebben gebracht.

17 Twee van de drie Nederlanders en drie van de vier randstedelingen vinden dat de randstad te vol wordt (Nipo).

18 Een bestand beëindigt een grensoorlog om een paar stukken woestijn tussen de armoedzaaiers Ethiopië en Eritrea. Er zijn in twee jaar naar schatting 120 000 doden gevallen.

19 In Dover vindt de douane 58 dode Chinezen, illegale immigranten, in de koelwagen van een Nederlandse transporteur die zijn vracht in Rotterdam had ingeladen. Ze zijn gestorven aan een kooldioxidevergiftiging. Achter de fatale mensensmokkel zit een bende, geleid door Gursel (tm)., een Nederlander van Turkse komaf. Er lag al een arrestatiebevel tegen hem, maar de Nederlandse justitie werkt niet zo vlot. (tm). is eind 2000 nog voortvluchtig.

22 De argumenten voor de Betuwelijn zijn nooit goed op hun deugdelijkheid getoetst, oordeelt de Rekenkamer. Kabinet-Kok: doorwerken aan die lijn.

24/25 Bij parlementsverkiezingen in Zimbabwe wint de oppositie flink, maar de partij van president Robert Mugabe, exponent van politiek en economisch analfabetisme, behoudt de macht. Sinds februari bezetten 'oorlogsveteranen' (uit de onafhankelijkheidsstrijd, 1960-1980) en anderen bedrijven van de 4500 blanke boeren die de beste landbouwgrond in handen hebben. De acties gaan gepaard met moord en brandstichting. Eind 2000 zijn 1600 grote boerderijen bezet. Mugabe c.s. wil er 3000 onteigenen.

27 Een veerboot, met ongeveer 500 Noord-Molukse vluchtelingen onderweg naar Sulawesi (Celebes), vergaat in een storm. Vissers vinden tien overlevenden.

Juli

2 Voor het begin van de EK-finale Frankrijk-Italië komen Italiaanse journalisten en cameralieden in het Feyenoord-stadion onzacht in aanraking met stewards en politiebeambten. De Italianen wilden filmen hoe invalide landgenoten in het stadion naar hooggelegen plekken werden gedragen. Op Italiaanse diplomatieke heisa reageert de Nederlandse regering onderkoeld. Vervolgd wordt één veiligheidsman. Hij mepte een Italiaan onbevoegd met een wapenstok.

Italië verliest de EK-finale. In de halve finale overwon het de Oranje-elf, van wie er vier in staat bleken vijf strafschoppen te missen.

7 Ondanks een positief advies van de Raad van State en tegen de zin van de ministers Borst en Korthals besluit het kabinet dat jongeren tussen de 12 en 16 geen recht op euthanasie krijgen als hun ouders zich daartegen verzetten.

8 Van J.K. Rowlings nieuwste 'Harry Potter' worden op de eerste dag in de VS bijna drie miljoen exemplaren verkocht en in Groot-Brittannië meer dan een kwart miljoen.

10 Minstens 250 Nigerianen sterven wanneer een benzinepijpleiding explodeert. In juli eist zo'n ontploffing 100 levens. In november verbranden meer dan 60 Nigerianen, nadat een lekkende olieleiding heeft vlamgevat. De leidingen zijn geregeld het doelwit van saboteurs en van aftappende dieven die de zwarte markt bevoorraden.

14 Een rechtbank in Miami veroordeelt Philip Morris, R.J. Reynolds en andere sigarettenfabrikanten tot een boete van 145 miljard dollar, omdat ze verantwoordelijk zijn voor de ziekte van 500 000 rokers in Florida. De juridische strijd kan nog jaren duren.

21 De hogesnelheidslijn-Zuid, die in 2005 klaar moet zijn, blijkt geen 8,8 miljard gulden te verslinden, zoals werd gedacht, maar 9,5 miljard.

21 De G7, 's werelds rijkste industrielanden, weigeren de armste landen verdere verlichting van hun schuldenlast. In 1999 beloofden ze de schulden van de 40 armste staten met 27 miljard dollar te verminderen. Dat is nog maar voor 9 landen gebeurd, raison van 9 miljard dollar.

23 Na de moord op Sarah Payne (8) drukt een Britse zondagskrant namen en foto's af van 49 zedendelinquenten. Her en der volgt een publieke hetze, inclusief brandstichting, tegen al dan niet vermeende pedofielen.

24 Doordat er uiteindelijk evenveel biedende partijen als frequentieblokken zijn, levert een Nederlandse veiling van UMTS-frequenties de staat maar een kleine 6 miljard gulden op. Politici hadden, gezien een Brits precedent, 20 miljard verwacht.

25 Een Concorde van Air France stort neer bij Parijs en schampt een houten hotel-restaurant. Alle 109 inzittenden en vier mensen in het hotel sterven. De meeste passagiers zijn oudere Duitse toeristen, onderweg naar een cruiseschip in New York.

25 Na twee weken onderhandelen onder auspiciën van president Clinton gaan premier Barak van Israël en de Palestijnse leider Arafat met lege handen uiteen. In Israël wordt Barak kwalijk genomen dat hij de Palestijnen soevereiniteit over een deel van (Oost)-Jeruzalem aanbood.

31 Vier Nederlandse 'toeristen' (Buitenlandse Zaken) alias avonturiers met een voorliefde voor militaire kloffies (familieleden) worden in Joegoslavië opgepakt. Op de tv beweren ze, het op het leven van president Milosevic gemunt te hebben. Mishandeling dwong hen tot die bekentenis, zeggen ze in november, wanneer ze, na Milosevic' val, weer thuis zitten.

Augustus

4 Scholen mogen leerlingen niet beletten een hoofddoek te dragen of in de pauze te bidden, maar het Amsterdamse Caland-lyceum hoeft, van de Commissie gelijke behandeling, aan biddende moslims geen lokaal ter beschikking te stellen.

7 President Wahid vraagt het Indonesische volk vergiffenis, omdat hij na tien maanden 'er nog niet in is geslaagd alle problemen van het land op te lossen'.

8 Het Chileense hooggerechtshof heft de immuniteit van de zieke oud-dictator Pinochet (84) op. In theorie kan hij terechtstaan wegens de 'verdwijningen' van linkse opponenten tijdens zijn dictatuur (1973-1990). Maar met een poging hem voor een aardse rechter te slepen wil het in december niet vlotten.

11 Na 53 jaar te hebben doorgebracht in een Russische psychiatrische inrichting waar hij met niemand kon spreken, arriveert de laatste Hongaarse krijgsgevangene uit de Tweede Wereldoorlog in Boedapest.

12 Na twee explosies zinkt, in de Barentsz-zee, de Russische kernonderzeeër Koersk. De 118 bemanningsleden sterven. De Russische marine, slecht geëquipeerd, kan er niet bij komen. Met leugens en andere desinformatie verhullen autoriteiten de waarheid. Op 21 augustus bereiken Noorse en Britse kikvorsmannen de onderzeese doodskist. Staatshoofd en opperbevelhebber Poetin wekt de indruk van onverschilligheid door pas op 19 augustus, net terug van vakantie, van medeleven te reppen.

15 Voor het eerst sinds de Koreaanse oorlog (1950-1953) bezoeken Noord-Koreanen verwanten in Zuid-Korea, en omgekeerd. Op 14 juni maakten de leiders van de twee landen afspraken over familiehereniging en economische samenwerking.

15 De Britse regering wil het klonen van menselijke embryocellen voor medisch onderzoek toestaan. Op 18 augustus onthult minister Borst dat de Nederlandse regering denkt te bewilligen in onderzoek met heel prille embryo's die na reageerbuisbevruchting overblijven. In Engeland mag dat al sinds 1991.

16 De Servische 'etnische zuivering' van Kosovo (1999) heeft zo'n 3000 mensenlevens geëist, niet 10 000 of meer, geven Navo-functionarissen toe. Volgens Newsweek wist de Navo in de oorlog tegen Milosevic c.s. maar 14 tanks en 20 kanonnen te vernietigen. De BBC meldt dat van de Britse bommen 60 procent zijn doel miste.

20 Wereldjongerendagen in Rome, climax van het rk Jubeljaar: ruim twee miljoen jongeren klappen voor de 80-jarige paus Johannes Paulus II, die hun verzekert dat ze 'niet zullen berusten in een wereld waarin anderen sterven van de honger'.

29 Een officieel Amerikaans rapport noemt Nederland 'misschien wel het belangrijkste handels- en doorvoerland voor drugs in Europa'.

29 Cameratoezicht in een woonwijk met veel criminaliteit mag, van de Rotterdamse rechtbank.

September

1 In de eerste helft van 2000 zijn in Nederland 12 625 personenauto's gestolen, merendeels voor joyriding.

5 Het Vaticaan vindt het nodig op schrift te stellen dat alleen de rk kerk in het bezit is van de volle geloofswaarheid. Daartoe wordt ook het inzicht gerekend dat andere religies soms een deel van die waarheid kennen.

9 Zes dagen lang hebben in Frankrijk vrachtwagenchauffeurs en boeren, boos over de sterk gestegen brandstofprijzen, raffinaderijen en olie-opslagplaatsen geblokkeerd. De regering-Jospin koopt hen af. Het voorbeeld werkt aanstekelijk: her en der in Europa zetten rebelse truckers hun wagen dwars over de weg. Meestal krijgen ze (deels) hun zin. Milieu-organisaties en economen wijzen er tevergeefs op dat de afgedwongen lastenverlichting de hoognodige sanering van het wegtransport belemmert en het echte probleem - de schaarste van olie - niet oplost.

Het Nederlandse kabinet heeft na wegblokkades van dieselverbruikers geen slappe knieën gekregen, beweert premier Kok op 16 september, maar het verlicht de lasten van de wegvervoerders wél.

9 In Den Haag arresteert de politie twee Molukse jongeren die openlijk met geweld tegen o.a. premier Kok en minister Van Aartsen hebben gedreigd. Onder jonge Molukkers leeft het idee dat Nederland militair moet ingrijpen in hun door geweld geteisterde 'thuisland'. Later deze maand worden in drie dorpen op Ambon zeker dertig christenen door moslims vermoord.

10 Nederland blijft elk jaar meer energie gebruiken (2 procent) en meer afval produceren. Vooral in het verkeer en in achter standswijken (burengerucht) groeit de geluidshinder de komende decennia met minstens een vijfde. Zo haalt de regering haar 'natuurdoelen' niet, staat in de Milieubalans 2000 van het RIVM.

12 Van de Tweede Kamer mogen homo's en lesbiennes voor de wet trouwen en (Nederlandse) kinderen adopteren. Van de rk bisschoppen niet, van de meeste gelovigen weer wel.

13 In Nederland zijn ongeveer 1,3 miljoen museumstukken zoek, onthult Trouw.

19 Minister Zalm presenteert de laatste begroting-in-guldens en de eerste sinds 1951 met een overschot. 'Gnant mooi', noemt Zalm ze zelf. De rijksuitgaven stijgen in 2001 met bijna 15 miljard gulden. Toch dalen de sociale lasten (belastingen, premies) met ruim 6,5 miljard, een gevolg vooral van de nieuwe belastingregeling. Velen, ook Trouw, zagen dat geld liever naar publieke voorzieningen gaan, want de toestand van onder andere het onderwijs, de zorg en het milieu is voor een zo rijke natie beschamend.

20 De Amsterdamse gemeenteraad besluit geen leeftijdsgrens te hanteren voor prostituanten. Prostituees moeten minstens 18 zijn.

21 Nadat in april een fusie met Alitalia een luchtspiegeling bleek te zijn, vangt de KLM nu bot bij British Airways.

23 Eet hooguit één keer per week IJsselmeerpaling en maar liever helemaal geen paling uit de grote rivieren, adviseert minister Brinkhorst. Er zit (kankerverwekkende) dioxine in.

26 Bij het Griekse eiland Paros vergaat, in stormweer, een onveilige veerboot, terwijl de kapitein naar een voetbaluitzending zit te kijken. Zeker 79 opvarenden verdrinken.

28 Geen schipbreuk lijden, in de Tweede Kamer, minister Netelenbos' anti-fileplannen. Ze belooft Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht (dat de boot afhoudt) miljarden voor wegen en openbaar vervoer, als ze meedoen aan een proef met rekeningrijden. Het succes van de proef - in 2002-2004? - moet aan de reistijd worden afgemeten, niet aan de lengte van de files, zo blijkt in december.

28 Bijna twee derde (63 procent) van Nederland noemt zich buitenkerkelijk, volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau. Het verwacht dat in 2020 nog 22 procent kerkelijk is: 13 procent rk, 5 hervormd, 4 gereformeerd.

28 Meer dan de helft van de Deense kiezers verwerpt een voorstel om de kroon af te schaffen en de (zwak ogende) euro in te voeren.

28 De topmannen van de Wereldbank en het IMF spreken er schande van dat de rijke landen zo weinig geld overhebben voor de arme in een wereld waarin drie miljard mensen van nog geen twee dollar per dag moeten 'leven'.

28 Met een provocerend bezoek aan de Jeruzalemse Tempelberg stimuleert de Israëlische havik Sjaron een herleving van de intifada. Een paar dagen later ziet de halve wereld op tv hoe een Palestijnse jongen van 12 in de Gaza-strook wordt doodgeschoten, waarschijnlijk vanuit een Israëlische bunker. Op 12 oktober gaan tv-beelden met een tegengesteld effect de wereld over: Palestijnen lynchen in Ramalla twee Israëlische reservisten. Overleg tussen premier Barak en PLO-leider Arafat en bemoeienissen van allerhande buitenlandse politici baten niet. In een maand sterven 159 Palestijnen en 9 Israëliërs een gewelddadige dood en raken duizenden Palestijnen gewond.

Oktober

1 Het Nederlandse team verlaat de Olympische Spelen met 25 medailles. Inge de Bruijn en Pieter van den Hoogenband zwommen elk driemaal naar goud; Leontien van Moorsel deed hetzelfde op de fiets.

5 In Belgrado krijgen legio demonstranten voor elkaar, deels via bezetting en brandstichting, dat president Milosevic van Klein-Joegoslavië het veld ruimt voor opposant Kostunica. Die won op 24 september de verkiezingen en weigerde zich door manipulerende staatsinstanties een tweede ronde te laten opdringen, een advies van minister Van Aartsen ten spijt. Zodra Kostunica beëdigd is, heft het Westen de sancties tegen Joegoslavië op en besluit het 440 miljoen gulden noodhulp te geven. Ruim tienmaal zoveel is nodig om alleen al de schade te herstellen die de bombarderende Navo in 1999 heeft aangericht. Op 24 oktober treedt een overgangsregering aan. Er zitten ook aanhangers van Milosevic in. Hem wordt geen haar gekrenkt.

5 De Rai verwacht voor 2000 een afzet van (ruim) 590 000 nieuwe personenauto's. Nederland telt nu ruim 6 340 000 stuks gemotoriseerd blik. Een gemiddeld exemplaar legt 16 400 kilometer per jaar af.

5 Ondanks verzet van het CDA en de kleine christelijke partijen vindt de Tweede Kamer het goed dat foetussen die waarschijnlijk meteen of kort na de geboorte aan afwijkingen zullen sterven, nog na meer dan 24 weken zwangerschap geaborteerd worden.

8 Bij raadsverkiezingen in België haalt het Vlaams Blok in Antwerpen 33 procent van de stemmen, in Mechelen ruim 25 en in Gent bijna 20.

12 Het zal nog jaren duren voordat de wachtlijsten zijn gereduceerd, stelt een onderzoeksgroep vast. Wie nu naar een verzorgingshuis wil, heeft in heel Nederland 32 000 wachten voor zich. Voor verpleeghuizen en thuiszorg zijn dat er 11 000 en 55 000. In december meldt Trouw dat kandidaten voor een verzorgingshuis gemiddeld 14 maanden op een wachtlijst staan.

12 Elk jaar sterven 25000 Nederlanders aan de gevolgen van roken. De Nederlandse tabaksindustrie exporteert viermaal zoveel sigaretten als ze aan Nederlanders slijt.

16 Oliemaatschappij Chevron neemt Texaco over, voor bijna 90 miljard gulden.

16 Het kabinet houdt niet langer de schijn op dat het automobilisten de trein of de bus in wil manoeuvreren. In een Verkeers- en Vervoersplan stelt minister Netelenbos voor: meer rijstroken in de spits; autorijden duurder maken (maar het bezit goedkoper); treinen met metro-frequentie in de randstad. 'Mobiliteit mag', zegt milieuminister Pronk.

17 De ruim 7050 basisscholen in Nederland komen 1200 tot 1300 leerkrachten tekort, schat een onderzoeksbureau. In april rapporteerde minister Hermans dat het basisonderwijs tot 2004 elk jaar 8500 nieuwe leraren nodig heeft en het voortgezet onderwijs 5500. Waar die allemaal vandaan moeten kome, weet niemand.

18 Tegen de zin van het CDA, de SP en de SGP beslist de Tweede Kamer dat 1100 Nederlandse militairen zes maanden toezicht gaan houden op het bestand tussen Ethiopië en Eritrea. De 1100 gaan in december deel uitmaken van een VN-legertje van 4200 man. Omdat de Kamer dat zo graag wil probeert minister De Grave in Djibouti parkeerruimte te bespreken voor Apache-gevechtshelikopters. Overigens: laait de strijd opnieuw op, dan is het wegwezen geblazen voor de Nederlanders. Groot lijkt die kans niet; op 12 december maken Ethiopië en Eritrea afspraken over verdere onderhandelingen.

19 Na luid geweeklaag van de betrokkenen belooft staatssecretaris Van der Ploeg aan bijna alle toneelgezelschappen, dansgroepen en muziekensembl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden